W wyniku negocjacji Donalda Trumpa z Kremlem ludzie w Rosji postrzegają USA jako mniej wrogi kraj niż wcześniej. Polska wysuwa się na pierwsze miejsce. Badanie przeprowadzone przez Instytut Lewady dla Towarzystwa Sacharowa pokazuje również, jak silnie postawy Rosjan są nacechowane propagandą.
Polska jest postrzegana przez Rosjan jako najbardziej wrogi kraj przed Litwą i Wielką Brytanią. Stany Zjednoczone spadły dopiero na 6. pozycję.
Dla Rosjan Niemcy były kiedyś najbardziej przyjaznym Rosji krajem zachodnim. Ale prawie cztery lata po rozpoczęciu agresji Władimira Putina przeciwko Ukrainie, większość ludzi w Rosji postrzega Niemcy jako "wroga". Tak wynika z badania przeprowadzonego przez Centrum Lewady w Moskwie na zlecenie Niemieckiego Towarzystwa Sacharowa.
W szczególności z powodu kremlowskiej propagandynegatywne oceny Niemiec wśród rosyjskiej opinii publicznej osiągnęły 66% już w maju 2022 r. - podobnie jak w przypadku USA i Wielkiej Brytanii, wynika z badania.
Po ogłoszeniu przez Donalda Trumpa "porozumienia" z Rosją, według badania zmniejszyła się otwarta wrogość wobec Waszyngtonu, ale nastawienie respondentów do Niemiec i Wielkiej Brytanii pozostało niezmienione.
Rosja otoczona przez wrogów. Kim są wrogowie Rosji?
Kierownik badania, rosyjski socjolog Lew Gudkow z niezależnego Centrum Lewady w Moskwie, wyjaśnił w Berlinie, że wielu Rosjan uważa, że ich kraj jest "otoczony przez wrogów, podczas gdy oni sami postrzegają siebie jako ofiary".
Według sondażu, Niemcy zajmują czwarte miejsce na liście "wrogów" za Polską, Litwą i Wielką Brytanią. Na kolejnych miejscach znalazły się Szwecja, USA i Izrael.
Na potrzeby badania w lutym 2025 r. oraz w sierpniu i październiku/listopadzie 2025 r. przeprowadzono ankietę wśród 1612 osób ze 137 miejscowości w Federacji Rosyjskiej, wybranych w sposób reprezentatywny spośród dorosłej populacji Rosji.
Niemcy zajmują również czwarte miejsce wśród krajów, które respondenci uważają za "realne zagrożenie" dla Rosji. W tym zestawieniu liderem są USA, a Polska znalazła się na 3. pozycji.
Według sondażu, najbardziej negatywne nastawienie do Niemiec mają starsi respondenci (70%), mieszkańcy Moskwy (75%), ci, którzy popierają pracę Putina jako prezydenta (62%) i ci, którzy ufają telewizji jako źródłu informacji (69%).
Najbardziej pozytywne nastawienie do Niemiec mają młodzi ludzie w wieku poniżej 25 lat (48 proc.), ci, którzy uważają, że w kraju dzieje się źle (34 proc.), ci, którzy nie popierają pracy Putina jako prezydenta (38 proc.) oraz ci, którzy korzystają z alternatywnych źródeł informacji (zwłaszcza Telegramu).
Według sondażu Rosjanie chcą, aby "obcokrajowcy nie wtrącali się w nasze sprawy" (66 proc.) i "przestali narzucać nam swoje pomysły" (81 proc.; 2024).
Rosja zazdrości Zachodowi
Według badania, Zachód jest zarówno nieakceptowany, jak i budzi zazdrość. Istnieje zazdrość wobec bogatych krajów Europy i USA.
Chociaż Rosjanie są gotowi zaakceptować pewne ograniczenia związane z wojną przeciwko Ukrainie, gotowość ta osiąga obecnie granice ze względu na wysokie straty.
Ostatnio w Rosji wybuchł skandal po tym, jak firma odzieżowa zaprosiła influencerów i przedstawicieli prasy na wycieczkę VIP do eleganckiego francuskiego ośrodka narciarskiego Courchevel, który kiedyś był popularny wśród Rosjan.
Sojusznicy Rosji: Korea Północna, Chiny i Iran
W badaniu Sacharowa stwierdzono, że "zasada , że wrogowie moich wrogów są moimi przyjaciółmi, sprawdza się doskonale". Dzieje się tak, ponieważ: "Dyktatorskie lub autorytarne reżimy, takie jak Korea Północna, Chiny i Iran, jawią się jako sojusznicy w zbiorowej rosyjskiej świadomości, ponieważ również odrzucają zachodnią kulturę, demokrację i liberalizm. Ich antyamerykańskie stanowisko natychmiast czyni z nich sojuszników Rosji w wojnie przeciwko Ukrainie w opinii publicznej - ponieważ większość Rosjan uważa, że wojna została sprowokowana przez USA".
Korea Północna również wsparła Rosję żołnierzami w wojnie przeciwko Ukrainie, Iran dostarcza drony Shahed, a Chiny odmawiają potępienia wojny w Ukrainie.
Wojna przeciwko Ukrainie, która przyćmiła stosunki Zachodu z Moskwą od czasu inwazji wojsk rosyjskich 24 lutego 2022 r., w coraz większym stopniu determinuje życie Rosjan.
Autor badania i socjolog Lew Gudkow dostrzega "antyliberalną propagandę i tworzenie autorytarnego reżimu, który staje się coraz bardziej represyjny i militarystyczny" w Rosji.