Wśród proponowanych zmian są dłuższy wymagany pobyt w kraju, znajomość języka polskiego na poziomie B2, test obywatelski i deklaracja wierności państwu. Projekt przewiduje także rozszerzenie katalogu powodów odmowy oraz możliwość cofnięcia obywatelstwa uzyskanego na podstawie fałszywych informacji.
Uzyskanie polskiego obywatelstwa może wkrótce wymagać spełnienia dodatkowych warunków. Jak poinformował portal internetowy polskiej administracji rządowej, Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji przygotowało projekt nowelizacji przepisów, który ma zaostrzyć procedurę i zwiększyć bezpieczeństwo przyznawania obywatelstwa. Nowe regulacje mają pozwolić dokładniej ocenić, czy osoby ubiegające się o polski paszport są zintegrowane ze społeczeństwem, znają język i rozumieją zasady funkcjonowania państwa.
REKLAMA
REKLAMA
Projekt oznaczony numerem UD491 trafił do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów. MSWiA wskazuje, że obecne przepisy, przyjęte w 2009 roku, powstały w odmiennych realiach migracyjnych. Od czasu wejścia Polski do Unii Europejskiej liczba cudzoziemców przyjeżdżających do kraju stopniowo rosła, a kolejnym istotnym czynnikiem była wojna w Ukrainie, która zmusiła wiele osób do szukania schronienia w Polsce.
Wraz ze wzrostem liczby cudzoziemców zwiększyło się również zainteresowanie uzyskaniem polskiego obywatelstwa. Resort chce więc wprowadzić bardziej rygorystyczne kryteria, które pozwolą lepiej zweryfikować związki kandydatów z Polską, ich stopień integracji oraz znajomość języka i obowiązujących zasad.
Dłuższy pobyt, lepsza znajomość języka i test obywatelski
Jedną z proponowanych zmian jest wydłużenie okresu legalnego pobytu w Polsce wymaganego do uzyskania obywatelstwa. Projekt nie precyzuje jednak, o ile miałby on zostać zwiększony. Wcześniejsze propozycje, w tym prezydencka, zakładały wydłużenie tego okresu z trzech do dziesięciu lat, ale nie oznacza to, że taki wariant przyjmie rząd.
MSWiA chce również podnieść wymagany poziom znajomości języka polskiego z B1 do B2. Oznaczałoby to konieczność wykazania się większą swobodą w komunikacji i rozumieniu tekstów.
Kolejnym wymogiem ma być test obywatelski sprawdzający wiedzę o historii Polski, jej prawie, funkcjonowaniu państwa i normach społecznych. Według wcześniejszych założeń egzamin miałby obejmować około 40 pytań i odbywać się dwa razy w roku.
Kandydaci będą musieli także złożyć deklarację wierności wobec Rzeczypospolitej Polskiej. Resort planuje ponadto wymagać potwierdzenia, że centrum życiowe cudzoziemca znajduje się w Polsce, a także że posiada on tutaj rezydencję podatkową.
Wśród propozycji znalazły się również wymogi dotyczące samodzielności finansowej. Osoby ubiegające się o obywatelstwo miałyby przedstawić dokumenty potwierdzające źródła utrzymania oraz tytuł prawny do lokalu mieszkalnego.
Jak wskazuje resort, celem zmian jest zapewnienie, że polskie obywatelstwo będą otrzymywać osoby dobrze zintegrowane ze społeczeństwem, znające język i respektujące obowiązujące przepisy.
Więcej powodów do odmowy. Obywatelstwo będzie można odebrać
Projekt przewiduje rozszerzenie katalogu przesłanek odmowy przyznania polskiego obywatelstwa. Negatywna decyzja będzie mogła zapaść między innymi w przypadku prawomocnego skazania, określonych mandatów i grzywien, a także podania nieprawdziwych informacji lub przedstawienia fałszywych dokumentów.
Zmiany obejmą również procedurę przywracania obywatelstwa. Uproszczony tryb miałby zostać wygaszony, a wnioski będzie można składać do 31 grudnia 2030 roku. Później obowiązywałyby nowe zasady, w tym dodatkowe przesłanki odmowy i obowiązek złożenia deklaracji wierności Polsce.
Jedną z istotniejszych propozycji jest możliwość cofnięcia decyzji o przyznaniu lub przywróceniu obywatelstwa, jeśli okaże się, że zostało ono uzyskane na podstawie oszustwa. Chodzi między innymi o posłużenie się fałszywymi dokumentami, złożenie nieprawdziwych oświadczeń lub zatajenie ważnych informacji. Decyzję można byłoby uchylić także po upływie wielu lat, jeśli wykryto by takie nieprawidłowości.
Według MSWiA zmiany mają uszczelnić procedury i zwiększyć bezpieczeństwo państwa.
Projekt nie jest jeszcze obowiązującym prawem. Przyjęcie go przez Radę Ministrów zaplanowano na IV kwartał 2026 roku. Ostateczny kształt przepisów i termin ich wejścia w życie zależą od dalszych prac legislacyjnych.