Agencja ratingowa w piątek podniosła ocenę długu Portugalii z „A” do „A+” i nadała mu perspektywę „stabilną” – poinformowano w opublikowanym komunikacie.
Agencja ratingowa Fitch podniosła ocenę wiarygodności kredytowej portugalskiego długu publicznego z „A” do „A+”, ze „stabilną perspektywą” – poinformowała w komunikacie opublikowanym na swojej stronie internetowej (źródło w Portugalski). Jak podaje Portugalska Agencja ds. Inwestycji i Handlu Zagranicznego (AICEP), decyzja wpisuje się w „dobry moment zaufania” innych agencji ratingowych i inwestorów do kraju. Zgodnie z informacjami rządu Portugalii (źródło w Portugalski), „wszystkie agencje ratingowe” przyznają Portugalii ocenę „A”.
W sierpniu Standard & Poor’s (S&P) (źródło w Portugalski) potwierdziła swoje niesolicitowane ratingi długu skarbowego Portugalii na poziomie „A+/A-1” dla zobowiązań długoterminowych i krótkoterminowych w walucie obcej i krajowej oraz utrzymała pozytywną perspektywę. Z kolei agencja Morningstar DBRS w lipcu 2025 r. (źródło w Portugalski) potwierdziła rating Republiki Portugalii na poziomie „A (wysoki)” ze „stabilną perspektywą”.
Ogłoszenie Fitch Ratings z piątku opiera się na wzmocnieniu finansów publicznych Portugalii, w szczególności na prognozowanym spadku zadłużenia i solidniejszym wzroście gospodarczym niż w innych krajach, wspieranym przez „silne zobowiązanie polityczne do ostrożnej polityki budżetowej”.
„Podwyższenie ratingu odzwierciedla wzmocnienie finansów publicznych Portugalii, w tym przewidywaną ścieżkę spadku długu publicznego oraz znacznie lepsze wyniki budżetowe niż w krajach porównywalnych, wspierane przez silne zobowiązanie polityczne do ostrożnej polityki fiskalnej” – podkreśla Fitch.
Według agencji oceny Portugalii wspierają wskaźniki jakości rządzenia powyżej mediany państw z grupy „A”, a także mocne instytucje wynikające z członkostwa w Unii Europejskiej i strefie euro. Czynniki te równoważy jednak wciąż wysoki poziom długu publicznego i zadłużenia zagranicznego.
Fitch dodaje, że „ostrożność” w prowadzeniu polityki gospodarczej, wyniki budżetowe regularnie lepsze od oczekiwań oraz utrzymujące się nadwyżki na rachunku bieżącym wzmocniły odporność portugalskiej gospodarki i jej zdolność do „absorbowania wstrząsów”.
Agencja prognozuje, że dług publiczny spadnie z 89,7% PKB w 2025 r. do 87,0% w 2026 r. oraz 82,9% w 2028 r., czemu sprzyja utrzymywanie nadwyżek pierwotnych i umiarkowany wzrost nominalny. Mimo to wskaźnik zadłużenia ma pozostać powyżej prognozowanej mediany na poziomie 59,5% PKB dla państw z ratingiem „A”.
W czwartek minister stanu i finansów, Joaquim Miranda Sarmento, powiedział, że spadek relacji długu do PKB „jest owocem pracy rodzin i firm w ostatnich latach (źródło w Portugalski)”, zaznaczając, że tego procesu „nie wolno przerywać, trzeba utrzymać tempo redukcji długu publicznego”. Joaquim Sarmento dodał, że trzeba „zdecydowanie ograniczyć biurokrację, która dławi przedsiębiorstwa i obywateli, ogranicza i opóźnia inwestycje prywatne, zwłaszcza bezpośrednie inwestycje zagraniczne”, co – jak ocenił – „silnie przełoży się na potencjalny PKB” kraju.
W serwisie X minister finansów podkreślił, że to „świetna wiadomość dla Portugalii, która odzyskuje rating A+ po raz pierwszy od marca 2011 r.”.
Rano z oceną agencji ratingowej pogratulował również prezydent Republiki. „To doskonała wiadomość dla kraju i ważne zewnętrzne potwierdzenie wyników Portugalii, będących efektem średnio- i długoterminowej ewolucji, opartej na wysiłku Portugalczyków oraz na konsekwentnej polityce odpowiedzialności utrzymywanej przez kolejne rządy” – napisał António José Seguro na stronie internetowej Prezydencji (źródło w Portugalski). „Lepszy rating poprawi warunki finansowania państwa, przedsiębiorstw i rodzin, wesprze inwestycje i tworzenie miejsc pracy oraz umożliwi skierowanie większych środków publicznych na zaspokojenie potrzeb ludzi” – ocenił prezydent.
„Gdy rok 2026 będzie kiedyś oceniany z perspektywy czasu, ta decyzja z pewnością okaże się jedną z najważniejszych wiadomości gospodarczych” – dodał Seguro.
Wzrost wydatków na obronność zwiększa presję na finanse publiczne
Fitch szacuje, że nadwyżka budżetowa zmniejszy się z 0,7% PKB w 2025 r. do 0,1% w 2026 r.. Wpływ mają na to wydatki na pomoc kryzysową i odbudowę po burzach, ulgi podatkowe i działania w obszarze mieszkalnictwa przewidziane w budżecie państwa na 2026 r., szczyt inwestycji związanych z częścią pożyczkową Planu Odbudowy i Odporności (PRR) oraz wzrost wydatków na płace i emerytury.
Te czynniki mają być częściowo zrównoważone przez wyższe wpływy ze składek na ubezpieczenia społeczne, związane z dalszym wzrostem zatrudnienia, oraz przez znaczącą dystrybucję dywidend przez bank Caixa Geral de Depósitos – wskazuje agencja.
Na lata 2027–2028 Fitch prognozuje średni deficyt na poziomie ok. 0,4% PKB. Agencja przewiduje, że starzenie się społeczeństwa i spadek migracji „zwiększą wydatki i będą wywierać presję na system składek”, zaznacza jednak, że Fundusz Stabilizacji Finansowej Systemu Zabezpieczenia Społecznego, którego aktywa na koniec 2025 r. mają odpowiadać 13,9% PKB, „zapewnia znaczną poduszkę bezpieczeństwa”.
Rosnące koszty mieszkań również budzą niepokój. Szybki wzrost cen domów nie przełożył się jeszcze na „istotne ryzyka makrofinansowe w krótkim okresie”, może jednak „zwiększyć wrażliwość rynku nieruchomości i nasila presję na dostępność mieszkań” – podkreśla agencja.
W pierwszym kwartale 2026 r. ceny mieszkań mieszkalnych były o ok. 99% wyższe niż w czwartym kwartale 2019 r., podczas gdy w strefie euro wzrosły o 31%.
Niska podaż i duży popyt na mieszkania, związany z wysoką imigracją, sugerują, że napięcia na rynku nieruchomości mają przede wszystkim charakter „strukturalny”, co ogranicza ryzyko gwałtownej korekty w krótkim okresie – ocenia Fitch. Agencja dodaje, że „stabilny sektor bankowy powinien pomóc ograniczyć ryzyka finansowe związane z rynkiem nieruchomości” oraz wynikające z niego zadłużenie gospodarstw domowych.
Kolejnym czynnikiem jest cel NATO, by do 2035 r. przeznaczać na obronność 5% PKB. Fitch przewiduje, że będzie to „zwiększać presję na finanse publiczne w średnim okresie”. Mimo to międzynarodowa agencja ratingowa uważa, że dotychczasowy dorobek Portugalii w zakresie polityki fiskalnej, stosunkowo stabilny mimo kolejnych zmian rządów, łagodzi ryzyka wynikające z większej niepewności politycznej.