Ukończono prawie 7 tys. mieszkań, działa tam już trzy ministerstwa, otwarto też obiekty uniwersyteckie. W pierwszym etapie zaplanowano projekty za 50 mld dol. (44,8 mld euro), powstaje stadion w standardzie FIFA i proponowane jest połączenie metra.
Na wschodnich obrzeżach Taszkentu, stolicy Uzbekistanu, powstaje nowe miasto dla nawet 2 mln mieszkańców. Projekt New Tashkent, uruchomiony w 2023 r., ma być dużym centrum gospodarczo‑administracyjnym o powierzchni 20 tys. ha.
Pierwszy etap obejmuje 6 tys. ha i jest zaplanowany dla 600 tys. mieszkańców; przewidziane są tam projekty o wartości 50 mld dol. (€44,8 mld).
Władze podają, że zakończono już inwestycje warte 2 mld dol. (€1,8 mld), a rozpoczęto budowę kolejnych dziesięciu projektów o łącznej wartości 2,5 mld dol. (€2,2 mld).
Pozyskiwanie międzynarodowych inwestycji
„New Tashkent to nie tylko miejsce pod nowe osiedla” – mówił w październiku prezydent Uzbekistanu Szawkat Mirzijojew, zapowiadając powstanie niezależnego ośrodka gospodarczego, który połączy biznes, edukację, ochronę zdrowia, turystykę i usługi.
Pięćdziesiąt działek przeznaczono dla inwestorów zagranicznych, a oferty mają być przekazywane za pośrednictwem uzbeckich placówek dyplomatycznych.
Shohruh Ochilov, specjalista ds. inwestycji w Dyrekcji New Tashkent, powiedział Euronews, że dyrekcja przyjęła delegacje z Francji i Kazachstanu oraz prowadzi rozmowy z firmami z Chin, Zjednoczonych Emiratów Arabskich, Arabii Saudyjskiej i innych państw.
Podczas październikowego posiedzenia prezydent Mirzijojew wezwał urzędników, by przyspieszyli budowę dzięki prostszym procedurom zatwierdzania, ograniczeniu barier administracyjnych i dopracowaniu ofert inwestycyjnych.
Rządowe centrum New Tashkent
Program relokacji zakłada przeniesienie do New Tashkent 150 organów państwowych i instytucji powiązanych z państwem; powstaną tam siedziby dla ponad 60 urzędów.
Ministerstwa budownictwa, transportu i energii już działają w nowym mieście. W budowie jest kolejnych dziewięć gmachów dla ok. 2600 pracowników.
Prezydent Mirzijojew polecił też urzędnikom rozpoczęcie przenoszenia innych resortów i organizacji publicznych.
„Uważam za wielki przywilej to, że mogę codziennie przychodzić do pracy w mieście, które wciąż jest w budowie” – mówi Umida Boyzoqova, doradczyni ministra budownictwa.
Reorganizacja ma też ułatwić dostęp do usług publicznych. Elyor Komilov, zastępca dyrektora departamentu w resorcie, zapowiada, że przyszła główna siedziba ministerstwa zgromadzi pod jednym dachem wydziały i instytucje powiązane.
„Kiedy obywatele przyjdą do nas, czy to z wnioskiem, czy w innej urzędowej sprawie, będą mogli załatwić wszystko, czego potrzebują, w jednym miejscu” – wyjaśnia.
Mieszkania projektowane z myślą o rodzinach
W pierwszym etapie osiedla Sharq Bahori ukończono prawie 7 tys. mieszkań, a także zagospodarowane dziedzińce i place zabaw. Zabudowa o powierzchni 95 ha ma docelowo obejmować prawie 15 tys. lokali.
Nazokat Makhmudova, szefowa marketingu w Dyrekcji New Tashkent, pokazała Euronews dwa mieszkania pokazowe: 63‑metrowe z osobną kuchnią oraz 54‑metrowe z otwartą częścią dzienną.
Oba mają panoramiczne okna oraz regulowane systemy ogrzewania i chłodzenia. Mieszkania przekazywane są w pełni wykończone; kupujący nie muszą przeprowadzać dużych remontów. Deweloper podkreśla też, że wykorzystuje materiały budowlane o wysokiej, A+ efektywności energetycznej.
Makhmudova mówi również o zainteresowaniu ze strony mieszkańców innych części Uzbekistanu oraz krajów sąsiednich.
„Głównymi klientami naszych mieszkań są osoby, które kupują je jako inwestycję w przyszłość swoich dzieci” – dodaje.
Władze zakładają, że do końca 2026 r. w całym New Tashkent będzie gotowych 20 tys. mieszkań, dla co najmniej 70 tys. osób.
Uniwersytety, kultura i sport
Uniwersytet New Uzbekistan otworzył obiekty dla 7 tys. studentów; na szerszym kampusie powstaną budynki badawcze i park innowacji.
Uniwersytet Pedagogiczny im. Nizamiego uruchomił gmach dydaktyczny dla 12 tys. studentów oraz kompleks laboratoriów, a w przyszłości jego kampus ma pomieścić 20 tys. osób. Nowa Biblioteka Narodowa może przyjąć 1500 czytelników i zapewnia dostęp do zasobów cyfrowych.
Powstaje stadion za 100 mln dol. (€90 mln) na 55 tys. miejsc, budowany zgodnie ze standardami FIFA dla największych międzynarodowych rozgrywek piłkarskich. Oczekuje się, że będzie areną meczów młodzieżowych mistrzostw świata FIFA do lat 20 w 2027 r., które Uzbekistan zorganizuje wspólnie z Azerbejdżanem, a po turnieju służyć będzie sportowi masowemu i lokalnej społeczności.
Yasin Uyghur, dyrektor operacyjny firmy wykonawczej KOC Construction, mówi, że wyzwaniem było pozyskanie ciężkiego sprzętu, choć prostsze procedury celne ułatwiły import.
„Pracujemy na dwie zmiany, w dzień i w nocy. Zespół urósł do 1600 pracowników, ponad 50 inżynierów i architektów. Współpracują z nami także międzynarodowi nadzorcy” – powiedział Euronews.
Firma wyznaczyła ambitny cel: ukończyć budowę w 16 miesięcy.
Transport do i wewnątrz New Tashkent
Połączenie nowego miasta ze stolicą jest kluczowym elementem strategii transportowej. Gotowych jest już 18 km dróg. Planowana linia metra o długości 21 km, z dziewięcioma stacjami, ma zostać włączona do istniejącej sieci Taszkentu i przewozić do 230 tys. pasażerów dziennie.
Nowa linia autobusowa już dowozi pracowników instytucji państwowych do ich miejsc pracy w New Tashkent.
Rozpoczęto również budowę mostu nad rzeką Czirczyk, a kolejne plany obejmują 10‑kilometrowe połączenie drogowe, elektryczne autobusy, trasy rowerowe i piesze oraz parkingi podziemne.
W samym mieście model miasta 15‑minutowego zakłada, że szkoły, sklepy, parki i podstawowe usługi będą w zasięgu krótkiego spaceru lub przejażdżki rowerem od domów, co ma ograniczyć zależność od samochodów.