Śledź nas
Reklama

Noblista Joseph Stiglitz uznaje protesty młodych w Europie za „uzasadnione”

Udostępnij Obserwuj Euronews w Google
Ładowanie wideo
Profesor Uniwersytetu Columbia Joseph Stiglitz przemawia na China Development Forum w Pekinie, w niedzielę, 24 marca 2019 r.
Joseph Stiglitz, profesor Uniwersytetu Columbia, przemawia na China Development Forum w Pekinie, w niedzielę 24 marca 2019 r. -  Prawo autorskie  Thomas Peter / AP PHOTO
Prawo autorskie Thomas Peter / AP PHOTO
Przez Gael Camba
Opublikowano dnia
Udostępnij Close Button
Skopiuj/wklej poniższy link do osadzenia wideo z artykułu: Copy to clipboard Skopiowane

Ekonomista, laureat Nagrody Nobla, Joseph Stiglitz uważa, że młodzi ludzie słusznie się martwią, a protesty młodzieży w całej Europie są „uzasadnione”.

W ostatnich tygodniach setki tysięcy ludzi wyszły na ulice Francji, Danii, Włoch i Hiszpanii, aby zaprotestować przeciw rosnącym kosztom życia, kryzysowi mieszkaniowemu i niskim płacom.

REKLAMA
REKLAMA

Ekonomista, laureat Nagrody Nobla, Joseph Stiglitz powiedział, że rozumie obawy młodych ludzi i że ich niepokoje są „uzasadnione”.

„Częścią problemu (…) jest nierówność między pokoleniami” – stwierdził Stiglitz.

„Nie stać ich na mieszkanie. Nie dostają takiego wykształcenia, które uczyniłoby ich bardziej produktywnymi. Sztuczna inteligencja rodzi nowe lęki” – dodał.

Były główny ekonomista Banku Światowego podkreślił, że świat, który odziedziczy następne pokolenie, jest pełen niepewności związanych z narastającymi nierównościami, zmianą klimatu i innymi problemami.

W ostatnich miesiącach protesty zapełniły ulice wielu krajów Europy, podsycane przez coraz większe różnice majątkowe. „Uważam, że te skargi są uzasadnione” – mówi Stiglitz. Te napięcia budzą w młodszych pokoleniach lęk, że nigdy nie osiągną poziomu życia, jaki mieli ich rodzice.

Płacę 460 euro za 5 m²

W ubiegłym tygodniu setki tysięcy osób wyszły na ulice w Hiszpanii podczas pierwszego ogólnokrajowego, 24-godzinnego strajku od 2012 roku.

W Madrycie demonstranci maszerowali w ulewnym deszczu, nieśli transparenty i skandowali: „Nie mamy domu”, protestując przeciw rosnącym kosztom życia.

„Ludzie dużo pracują, a mimo to nie starcza im na czynsz, na własne mieszkanie” – mówi Paula Diaz, 25-letnia techniczka teatralna mieszkająca z rodzicami.

Protestujący blokują główną aleję Gran Via w Madrycie podczas ogólnokrajowego strajku generalnego w Hiszpanii, środa, 11 listopada 2026 roku.
Protestujący blokują główną aleję Gran Via w Madrycie podczas ogólnokrajowego strajku generalnego w Hiszpanii, środa, 11 listopada 2026 roku. Copyright 2026 The Associated Press. All rights reserved

Arturo Leon, 24-letni student z Barcelony, płaci 460 euro miesięcznie za pięciometrowy pokój w mieszkaniu współdzielonym z czterema innymi osobami. „Nie mamy umowy, w lokalu wiele rzeczy jest zepsutych, ale właściciel odmawia naprawy” – powiedział Al Jazeerze.

Sánchez rozpisał wybory na ten miesiąc, choć pierwotnie były planowane na 2027 rok, po tym jak jego rząd mniejszościowy nie zdołał uzyskać zgody parlamentu na pakiet rozwiązań mieszkaniowych przygotowanych w odpowiedzi na protesty.

Nie chcemy myszy w szkołach

We Włoszech tysiące uczniów i studentów domagały się większych nakładów na edukację. Maszerowali, rozbijali obozowiska z namiotami i okupowali szkoły, żeby ich głos został usłyszany.

„Nie chcemy, żeby okna spadały nam na głowy, i nie chcemy myszy w szkołach. Chcemy czystych budynków, a ja chcę żyć w lepszym świecie niż ten” – mówi Sofia Cataldi, 16-letnia uczennica z Rzymu.

To wołanie o lepsze życie brzmi jak echo studenckich protestów, które od początku września przetaczają się przez Francję.

Uczniowie skandują hasła podczas demonstracji w Paryżu, na której domagają się zwiększenia nakładów na edukację, wtorek, 10 listopada 2026 roku.
Uczniowie skandują hasła podczas demonstracji w Paryżu, na której domagają się zwiększenia nakładów na edukację, wtorek, 10 listopada 2026 roku. AP Photo/Teresa Suarez

„Stan szkół, stan szpitali, liczba personelu w szkołach i szpitalach, to jak we wszystkich usługach publicznych jest coraz gorzej – to są problemy, które naprawdę nas dotyczą” – mówi Aurelane Thos, 38-letnia pielęgniarka.

„Jesteśmy zestresowani nauką, ale kiedy każdego ranka przed liceum stoi kordon policji, chce się tylko dalej protestować” – mówi Mathilde, 17-letnia uczennica z Paryża.

Stiglitz popiera opodatkowanie najbogatszych

83-letni amerykański ekonomista od lat opowiada się za podatkiem dla ultrabogatych. Twierdzi, że rządy miałyby większe możliwości reagowania na społeczne oczekiwania, gdyby były gotowe zwiększyć swoje dochody.

„Na samej górze jest tyle pieniędzy, że nawet niewielka stawka podatku od największych fortun przynosi ogromne wpływy” – podkreśla.

Stiglitz popiera propozycje takie jak pomysł francuskiego ekonomisty Gabriela Zucmana, by wprowadzić minimalny podatek w wysokości ok. 2 proc. od majątków przekraczających 100 mln euro.

Na szczycie jest tyle pieniędzy, że nawet niewielka stawka podatku od największych majątków generuje ogromne wpływy
Joseph Stiglitz
Laureat Nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii

Takie wpływy podatkowe pozwoliłyby przeznaczyć więcej środków na usługi publiczne, a podatek powinien być nakładany na poziomie Unii Europejskiej. Jak podkreśla, swobodny przepływ osób i kapitału we wspólnocie ułatwia unikanie podatków.

Profesor Columbia University ostrzega jednak, że sam podatek nie rozwiąże problemów Europy. Jego zdaniem państwa europejskie powinny przemyśleć część wydatków publicznych i wprowadzić bardziej elastyczne systemy emerytalne, które uwzględniają dłuższe życie, a jednocześnie biorą pod uwagę fizycznie wymagające zawody.

„Studenci mogą tego w pełni nie rozumieć – mówi Stiglitz – że oprócz typowych napięć budżetowych jest to szczególnie trudny czas.”

Przejdź do skrótów dostępności
Udostępnij Obserwuj Euronews w Google

Czytaj Więcej