Osoby z cukrzycą typu 2, które przerwały terapię GLP-1, miały dwukrotnie wyższe ryzyko zawału, udaru lub zgonu niż ci, którzy kontynuowali leczenie, wynika z nowego badania.
Przełomowe leki stosowane w celu redukcji masy ciała i leczenia cukrzycy naśladują naturalny hormon GLP-1, pomagając regulować poziom cukru we krwi i ograniczać apetyt. W ostatnich latach stały się podstawą terapii cukrzycy typu 2 i otyłości, a dodatkowo przynoszą korzyści dla serca i nerek.
REKLAMA
REKLAMA
Pomimo udowodnionej skuteczności znaczna część pacjentów przestaje stosować te leki, często już w pierwszym roku terapii. Do najczęstszych powodów należą działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, poczucie braku efektów, wysokie koszty oraz obawy przed rzadkimi skutkami ubocznymi.
Odstawienie leczenia często kończy się ponownym przyrostem masy ciała i pogorszeniem kilku czynników ryzyka kardiometabolicznego, takich jak poziom cukru we krwi i ciśnienie tętnicze.
Nowe badanie, opublikowane w czasopiśmie The Lancet Regional Health Europe (źródło w Angielski), wykazało, że przerwanie stosowania takich leków wiązało się z dwukrotnie wyższym łącznym ryzykiem zawału serca, udaru mózgu (bez skutku śmiertelnego) lub zgonu z jakiejkolwiek przyczyny w porównaniu z osobami, które kontynuowały terapię. Oznacza to około cztery takie zdarzenia na 100 osób rocznie w grupie, która przerwała leczenie, wobec dwóch na 100 wśród kontynuujących.
Wśród osób, które przerwały leczenie, ryzyko było większe u chorych z otyłością niż u osób bez otyłości. Pacjenci z otyłością (wskaźnik masy ciała powyżej 30) mieli po odstawieniu GLP-1 aż o 127% wyższe ryzyko sercowo-naczyniowe; u osób bez otyłości wzrost wynosił 61%.
Ponieważ był to jednak obserwacyjny projekt badawczy, nie pozwala on określić, czy samo przerwanie stosowania GLP-1 bezpośrednio powoduje wzrost ryzyka, czy też osoby, które zrezygnowały z terapii, już wcześniej były w gorszym stanie zdrowia.
Po odstawieniu leków masa ciała, poziom cukru we krwi i ciśnienie tętnicze zmieniły się tylko nieznacznie, a między osobami, które doznały zawału serca, udaru lub zmarły, a tymi, którym to nie groziło, nie odnotowano istotnych różnic. Zdaniem autorów sugeruje to, że czynniki te nie tłumaczą w pełni podwyższonego ryzyka.
Badacze przeanalizowali elektroniczną dokumentację medyczną z ponad 300 poradni diabetologicznych, zgromadzoną w bazie Włoskiego Stowarzyszenia Diabetologów Klinicznych. Dane dotyczyły ponad 80 tys. osób z cukrzycą typu 2, bez rozpoznanej choroby sercowo-naczyniowej, które rozpoczęły terapię lekiem z grupy GLP-1 w latach 2004–2024.
Większość uczestników otrzymywała starsze generacje leków GLP-1. Semaglutyd – jeden z najczęściej stosowanych nowoczesnych preparatów – odpowiadał jedynie za niewielką część terapii, a tyrzepatyd w ogóle nie został uwzględniony, ponieważ trafił na włoski rynek już po zakończeniu okresu objętego badaniem.
Osoby, które kontynuowały leczenie, przyjmowały GLP-1 średnio przez prawie trzy lata, a w grupie, która je przerwała, niewiele ponad rok.
Autorzy podkreślają, że u osób z cukrzycą typu 2, bez rozpoznanej choroby sercowo-naczyniowej, długotrwałe stosowanie GLP-1 może być ważne dla utrzymania ogólnych korzyści zdrowotnych. Zaznaczają także, że potrzebne są dalsze badania, aby ustalić, czy przerwanie terapii bezpośrednio przyczynia się do wzrostu ryzyka sercowo-naczyniowego, czy raczej jest wskaźnikiem pogarszającego się stanu zdrowia lub istniejącego już wysokiego ryzyka sercowo-naczyniowego.