Coraz więcej Europejczyków uprawia sport i robi to częściej niż cztery lata temu. Utrzymują się jednak różnice między krajami – od regularności ćwiczeń po wsparcie miast dla aktywnego trybu życia.
Badanie Eurobarometru Komisji Europejskiej dotyczące sportu i aktywności fizycznej pokazuje, że Europejczycy ogólnie uprawiają więcej sportu niż w 2022 roku. Nadal jednak widać duże różnice między krajami i grupami społeczno-ekonomicznymi, choć wielu Europejczyków podkreśla, że aktywność fizyczna poprawia ich kondycję fizyczną i psychiczną.
„Coraz więcej Europejczyków jest aktywnych, ale możliwość udziału nadal zbyt mocno zależy od dochodów, wieku i wykształcenia” – powiedziała Roxana Mînzatu, wiceprzewodnicząca wykonawcza ds. praw socjalnych i umiejętności, jakości miejsc pracy i gotowości.
Niemal połowa z 26 508 ankietowanych osób, reprezentujących różne grupy społeczne i demograficzne, deklaruje, że ćwiczy lub uprawia sport codziennie albo kilka razy w tygodniu. Tymczasem 39% przyznaje, że nigdy nie ćwiczy ani nie uprawia sportu – to spadek z 45% w 2022 roku.
Pod względem codziennej aktywności fizycznej prowadzą Finlandia i Dania: odpowiednio 21% i 20% respondentów twierdzi, że ćwiczy każdego dnia. W obu krajach kolejne 59% osób mówi, że uprawia sport kilka razy w tygodniu.
Na drugim biegunie jest Portugalia, gdzie 68% ankietowanych deklaruje, że nigdy nie ćwiczy ani nie uprawia sportu. Niewiele lepiej wypadają Grecja i Rumunia – w obu krajach odsetek ten wynosi 66%.
Powody, dla których ludzie ćwiczą – niezależnie od tego, czy robią to krócej niż godzinę tygodniowo, czy ponad trzy godziny – obejmują zarówno chęć zadbania o zdrowie fizyczne, jak i potrzebę relaksu oraz poprawy samopoczucia psychicznego.
Niemal wszyscy respondenci są przekonani, że aktywność fizyczna przyczynia się do poprawy zdrowia psychicznego. Większość zgadza się też, że pomaga budować więzi społeczne i poprawia dobrostan grup marginalizowanych.
Dla osób, które nie ćwiczą tyle, ile by chciały, największą przeszkodą jest czas – wskazuje na nią 37% Europejczyków. Kolejne powody to brak motywacji lub zainteresowania, na który wskazuje 26%, oraz problemy zdrowotne lub kontuzje, wymieniane przez 15%. Dla 12% ankietowanych barierą pozostaje także koszt.
Na poziom aktywności wyraźnie wpływają też wykształcenie i sytuacja finansowa.
Około 59% osób, które kontynuowały naukę co najmniej do 20. roku życia, ćwiczy lub uprawia sport kilka razy w tygodniu. Wśród tych, którzy zakończyli edukację w wieku 15 lat lub wcześniej, odsetek ten wynosi zaledwie 23%. Osoby, które mają największe trudności z opłacaniem rachunków, dwa razy częściej mówią, że nigdy nie ćwiczą, niż ci, którzy rzadko lub w ogóle nie zmagają się z problemami finansowymi – 54% wobec 26%.
„Każdy powinien mieć dostęp do niedrogich form sportu i bezpiecznych miejsc do ćwiczeń, blisko domu” – podkreśliła Mînzatu. „To oznacza otwarcie drzwi dla dzieci z rodzin, których nie stać na składki klubowe, dla osób starszych i osób z niepełnosprawnościami.”
Podział według wieku jest bardzo wyraźny. Niemal trzy czwarte osób w wieku 15–24 lata ćwiczy lub uprawia sport co najmniej kilka razy w tygodniu, a w grupie 75+ robi tak tylko 25% ankietowanych. Wśród najstarszych respondentów najczęściej wskazywaną barierą są problemy zdrowotne lub kontuzje, natomiast młodsi i ludzie w średnim wieku znacznie częściej zwracają uwagę na brak czasu.
Badanie sprawdzało też, jak często ludzie są aktywni fizycznie z innych powodów, na przykład w drodze do pracy lub podczas prac w ogrodzie.
Najbardziej, spośród wszystkich kategorii objętych badaniem, wzrósł odsetek osób, które aktywnie dojeżdżają – z 24% w 2022 roku do 37%. Obecnie 72% obywateli deklaruje, że chodzi pieszo przynajmniej 10 minut naraz; to wyraźny wzrost w porównaniu z 16% w 2022 roku.
Nie wszyscy Europejczycy uważają jednak, że ich okolica sprzyja chodzeniu pieszo lub jeździe na rowerze, co może ograniczać możliwości aktywnego dojeżdżania.