Międzynarodowy Dzień Języka Ojczystego: mówienie i zabawa w drugim języku nie wpływają na synchronizację mózgu matki i dziecka, wynika z nowych badań.
Mówienie w drugim języku nie wpływa na synchronizację neuronalną między dwujęzycznymi matkami a dziećmi – wynika z nowego badania.
REKLAMA
REKLAMA
Naukowcy sprawdzili, czy język, którym posługują się matki i dzieci w rodzinach dwujęzycznych, wpływa na ich wzajemne relacje. Porównali sytuacje, gdy rozmawiali w ojczystym języku matki, z tymi, gdy używali angielskiego, aby sprawdzić, czy wielojęzyczność może utrudniać komunikację i budowanie więzi między rodzicem a dzieckiem.
Z badania opublikowanego w „Frontiers in Cognition” (źródło w Angielski) wynika, że ta synchronizacja nie zanika, nawet gdy rozmowa toczy się w innym języku.
„Pokazujemy, że mózgi dwujęzycznych mam i ich dzieci pozostają tak samo ‚zsynchronizowane’ dzięki synchronizacji neuronalnej, niezależnie od tego, czy bawią się w języku ojczystym mamy, czy w wyuczonym drugim języku” – mówi Efstratia Papoutselou, pierwsza autorka badania i badaczka na Uniwersytecie w Nottingham.
Synchronizacja neuronalna to równoczesna aktywność sieci nerwowych w mózgach osób, które wchodzą ze sobą w interakcję. Uważa się, że odgrywa kluczową rolę w prawidłowym budowaniu więzi między rodzicami a dziećmi.
Jak przeprowadzono badanie?
Zespół badawczy przeanalizował piętnaście par: matka–dziecko. Wszystkie matki nie były rodzimymi użytkowniczkami angielskiego, ale dobrze posługiwały się nim jako językiem drugim.
Dzieci były dwujęzyczne: mówiły w języku matki i po angielsku.
W ramach badania brały udział w 45‑minutowej sesji zabawy podzielonej na trzy części. Najpierw wchodziły w interakcję w ojczystym języku matki, potem kontynuowały zabawę po angielsku, a na końcu bawiły się osobno w ciszy.
Zarówno matka, jak i dziecko mieli na głowie czepek mierzący zmiany stężenia tlenu w naczyniach krwionośnych mózgu.
Okazało się, że synchronizacja neuronalna była silniejsza podczas wspólnej zabawy niż wtedy, gdy matka i dziecko bawiły się niezależnie od siebie.
Najsilniej zaznaczała się w korze przedczołowej mózgu, odpowiedzialnej m.in. za podejmowanie decyzji, planowanie, rozumowanie i emocje.
Autorzy doszli do wniosku, że używanie drugiego języka nie zaburza zdolności matki do synchronizowania się z dzieckiem podczas zabawy.
Czy dwujęzyczność wpływa na nasze relacje?
Choć to badanie wskazuje, że zmiana języka nie zakłóca synchronizacji neuronalnej między matkami a dziećmi, szersze analizy pokazują, że posługiwanie się drugim językiem wpływa na sposób komunikowania się ludzi.
W Europie trzy na pięć osób potrafią porozmawiać w języku innym niż ojczysty – wynika z najnowszych danych Eurobarometru (źródło w Angielski) z 2024 roku, to o 3 punkty więcej niż w 2012 roku.
Badania (źródło w Angielski) pokazują, że u dorosłych, którzy nauczyli się drugiego języka później w życiu, sposób wchodzenia w interakcje może różnić się od tego w języku ojczystym, zwłaszcza w sytuacjach silnie emocjonalnych lub wymagających dużego wysiłku poznawczego.
„Osoby mówiące w drugim języku często zgłaszają poczucie emocjonalnego zdystansowania podczas używania języka nierodzimego, co może wpływać na to, jak okazują czułość, wprowadzają dyscyplinę lub wyrażają empatię w relacjach rodzic–dziecko” – piszą autorzy.
Zaznaczają, że kolejne badania powinny objąć rodziny o różnym poziomie znajomości języków, w tym takie, w których rodzic słabiej zna drugi język lub dziecko nie jest dwujęzyczne od urodzenia.
Dodają, że warto też zbadać inne typy relacji poza rodziną, na przykład między dzieckiem a nauczycielem czy nieznajomymi.