Węgry domagają się od Ukrainy natychmiastowej naprawy rurociągu "Przyjaźń". Kijów informuje, że instalację uszkodziły rosyjskie ataki. "Przyjaźń" to główne źródło zaopatrzenia Węgier w rosyjską ropę.
Wołodymyr Zełenski zasugerował w weekend, że jest "zmuszany" do naprawy kontrowersyjnego rurociągu Przyjaźń transportującego rosyjską ropę, sugerując, że Unia Europejska powinna w pełni egzekwować swoje sankcje wobec Moskwy pomimo nacisków ze strony Węgier.
REKLAMA
REKLAMA
"Sprzedajemy rosyjską ropę, czy nie?"
Prezydent Ukrainy zasugerował, że UE naciska na Kijów, aby jak najszybciej uruchomił rurociąg na prośbę Węgier i Słowacji. Oba kraje oskarżyły Ukrainę o sabotowanie przepływu z powodów politycznych i domagają się od Brukseli przeprowadzenia zewnętrznej inspekcji uszkodzonego miejsca. UE zgadza się na inspekcję.
"Jestem zmuszony do ponownego uruchomienia rurociągu Przyjaźń" - powiedział Zełenski dziennikarzom, dodając "czym to się różni od zniesienia sankcji wobec Rosjan?".
"Dlaczego z jednej strony możemy powiedzieć Stanom Zjednoczonym, że jesteśmy przeciwko zniesieniu sankcji, a z drugiej strony zmusić Ukrainę do wznowienia dostaw ropy przez "Przyjaźń" za cenę polityczną, która finansuje antyeuropejską politykę?".
Dodał, że jeśli Ukraina zostanie zmuszona do zaakceptowania wznowienia przepływu ropy w zamian za niezbędną pożyczkę w wysokości 90 miliardów euro, nawet jeśli osobiście jest temu przeciwny w oparciu o zasady.
"Jeśli narzucą warunki, że Ukraina nie otrzyma broni, to obawiam się, że jestem bezsilny w tej kwestii. Powiedziałem naszym przyjaciołom w Europie, że to się nazywa szantaż".
Powiedział również, że pożyczka została uzgodniona w grudniu, niezależnie od rurociągu. Zauważył również, że prace naprawcze mogą potrwać do dwóch miesięcy. Premier Węgier Viktor Orbán powiedział w weekend w czasie kampanii wyborczej, że przepływy ropy muszą zostać natychmiast przywrócone.
Węgrzy głosują 12 kwietnia. Orbán skoncentrował swoją kampanię wokół rurociągu jako kwestii suwerenności narodowej i nazwał Zełenskiego kłamcą.
Na marginesie spotkania ministrów energii w Brukseli w poniedziałek, komisarz ds. energii Dan Jørgensen powiedział dziennikarzom, że był w kontakcie z ukraińskim zespołem i zasugerował, że "pracują tak ciężko, jak tylko mogą, aby naprawić rurociąg".
Jørgensen powiedział również, że UE nie zmieni swojej polityki sankcji wobec Rosji bez względu na kaskadowy kryzys energetyczny spowodowany trwającym konfliktem na Bliskim Wschodzie.
"Jesteśmy zdeterminowani, by pozostać na obranym kursie. Byłoby błędem, gdybyśmy powtórzyli to, co zrobiliśmy w przeszłości" - dodał Jørgensen.
W weekend premier Belgii Bart de Wever trafił na pierwsze strony gazet po tym, jak zasugerował, że UE będzie musiała znormalizować stosunki z Rosją. Jego minister spraw zagranicznych Maxime Prévot powiedział, że nawoływanie do zacieśnienia stosunków jest oznaką słabości.
UE dąży do zaprzestania importu rosyjskiej energii do 2028 roku.
Uszkodzony rurociąg
Napięcia między Węgrami a Ukrainą znacznie wzrosły po tym, jak pod koniec stycznia doszło do uszkodzenia rurociągu. Ukraina jako przyczynę awarii wskazuje rosyjski atak. Po tym, rurociąg "Przyjaźń" przestał działać.
Węgry twierdzą, że władze Ukrainy mijają się z prawdą, a rurociąg jest sprawny. Budapeszt, wraz ze Słowacją wezwał do przeprowadzenia inspekcji instalacji.
UE wzywa obie strony do złagodzenia języka i obecnie popiera wniosek Budapesztu o zewnętrzną kontrolę, chociaż Ukraina nie wyraziła jeszcze zgody i nie jest jasne, kim byliby eksperci odpowiedzialni za kontrolę.
Węgierski minister spraw zagranicznych Péter Szijjártó powiedział w Brukseli w poniedziałek, że "nie ma żadnego technicznego ani fizycznego powodu", aby dostawy pozostały wstrzymane poza polityką.
"Były inicjatywy podejmowane przez nas, przez Słowaków, a nawet przez Unię Europejską, aby umożliwić wizytę na miejscu, aby zobaczyć rzeczywisty stan rurociągu. Wszystkie te propozycje zostały odrzucone" - powiedział Szijjártó.
Ukraińska państwowa spółka energetyczna Naftogaz wraz z ministerstwem spraw zagranicznych poinformowały dyplomatów z ponad 40 krajów o rurociągu, sygnalizując, że są w stanie udowodnić jego uszkodzenie.
"Przedstawiono obszerne materiały na temat charakteru ataku i jego konsekwencji, w tym zdjęcia i nagrania wideo z miejsca zdarzenia. Dyplomaci zostali również szczegółowo poinformowani o wyzwaniach stojących przed naszymi kolegami" - przekazał Naftogaz.