Ponad 500 delegatów z 32 krajów spotkało się na konferencji Space Technology 2026, by omówić zastosowania satelitów w rolnictwie, gospodarce wodnej i monitoringu środowiska.
Ponad 500 delegatów z 32 krajów spotkało się w tym tygodniu na konferencji poświęconej technologiom kosmicznym w Uzbekistanie. Obrady pokazały, jak technologie satelitarne są wykorzystywane w rolnictwie, gospodarce wodnej i monitorowaniu środowiska w całej Eurazji Środkowej.
Globalna gospodarka kosmiczna do 2030 roku ma zbliżyć się do poziomu 1 bln dol. (880 mld euro). Państwa regionu coraz częściej traktują przestrzeń kosmiczną nie jako pole rywalizacji, lecz praktyczne narzędzie współpracy.
Uczestnicy i firmy zaangażowane w regionalne programy kosmiczne podkreślają, że technologie satelitarne są już wykorzystywane przy rozwiązywaniu wspólnych problemów: bezpieczeństwa żywnościowego, gospodarowania wodą, monitorowania środowiska i rozwoju łączności cyfrowej.
Wnioski te odzwierciedlają dyskusje podczas piątej edycji Central Eurasia Space Technology Conference (STC 2026) w Uzbekistanie. W wydarzeniu wzięły udział narodowe agencje kosmiczne, przedstawiciele rządów, operatorzy satelitów oraz prywatne firmy, m.in. Airbus, Eutelsat, SES, Capella Space, Planet Labs, Hydrosat i Axiom Space.
Zaprezentowano technologie obserwacji Ziemi, łączności satelitarnej i systemów geoinformacyjnych. Odbywały się też spotkania dwustronne poświęcone współpracy regionalnej i rozwojowi projektów komercyjnych.
Od narodowych ambicji do wspólnej infrastruktury
Uzbekistan włącza monitoring satelitarny do rolnictwa, ochrony środowiska i badań geologicznych, informuje agencja UzCosmos.
„W naszym regionie wcześniej nie było takiej platformy” – mówi zastępca dyrektora UzCosmos, Muhiddin Ibragimov. Podkreśla, że w ciągu ostatnich pięciu lat Uzbekistan poczynił duże postępy w rozwoju swojego sektora kosmicznego.
Plany obejmują organizację Międzynarodowego Kongresu Astronautycznego w 2028 roku, wysłanie w kosmos pierwszego astronauty z Uzbekistanu oraz budowę narodowej konstelacji satelitów. Równolegle w szkołach ma zostać wprowadzona edukacja kosmiczna.
Kazachstan rozwija swoje możliwości w dziedzinie obserwacji Ziemi, łączności satelitarnej i badań naukowych poprzez instytucje krajowe oraz partnerstwa międzynarodowe. Obejmują one wspólne projekty, wymianę danych i specjalistyczne szkolenia.
Kraj rozwija także systemy obserwacji sytuacji w przestrzeni kosmicznej, wykorzystując infrastrukturę taką jak kosmodrom Bajkonur.
Azerbejdżan poprzez spółkę Azercosmos buduje pozycję regionalnego dostawcy łączności satelitarnej. Oferuje usługi telekomunikacyjne poza własnym terytorium i uczestniczy w międzynarodowych inicjatywach dotyczących dostępu do internetu oraz rozwoju gospodarczego opartego na technologiach kosmicznych.
Przedstawiciele obu państw podkreślają, że przyszły rozwój zależy nie tylko od wynoszenia kolejnych satelitów. Kluczowe jest włączanie technologii kosmicznych do gospodarki – od łączności po monitoring środowiska i usługi oparte na danych.
Edukacja i potencjał na lata
Dyrektor wykonawczy Międzynarodowej Federacji Astronautycznej, Christian Feichtinger, ocenia, że postępy Uzbekistanu są imponujące.
„Organizacja w najbliższych latach jednego z największych światowych spotkań sektora kosmicznego wyraźnie zaznaczy pozycję kraju i całego regionu na globalnej mapie” – mówi.
„Przyniesie to nowe partnerstwa, pobudzi innowacje i pogłębi ich włączenie w światowy ekosystem kosmiczny.”
Dla pierwszego tureckiego astronauty, Alpera Gezeravcı, najważniejszą zmianą jest rosnący nacisk na edukację.
„Odwiedziłem tu kilka uniwersytetów i budujące jest to, jak dużą wagę przykłada się do przygotowania młodych ludzi” – mówi.
„Te działania są niezbędne, jeśli państwa chcą w pełni wykorzystać swój potencjał w sektorze kosmicznym.”
Sektor prywatny napędza rozwój danych i usług
Obok rządów coraz większą rolę w kształtowaniu gospodarki kosmicznej odgrywają firmy prywatne, dostarczające dane, infrastrukturę i usługi komercyjne.
Planet Labs dysponuje jedną z największych na świecie konstelacji satelitów obserwacji Ziemi. Dostarcza codzienne zdjęcia wykorzystywane przez rządy do monitorowania upraw, zarządzania zasobami wodnymi i reagowania na zagrożenia środowiskowe.
Capella Space oferuje zobrazowania radarowe o wysokiej rozdzielczości, pozwalające pozyskiwać dane niezależnie od pogody i pory dnia.
Firma Hydrosat wykorzystuje zdjęcia termalne do pomiaru deficytu wody w rolnictwie, co w Azji Centralnej ma coraz większe znaczenie.
Z kolei Axiom Space rozwija komercyjne stacje kosmiczne, które mają ułatwić dostęp do niskiej orbity okołoziemskiej dla misji prywatnych.
Przedstawiciele władz i branży podkreślają, że współpraca staje się kluczowym elementem aktywności kosmicznej w Eurazji Środkowej. Rozszerzają się wspólne projekty, wymiana danych i usługi świadczone ponad granicami państw.
Dodają, że rozwój sektora jest coraz mocniej powiązany z praktycznymi zastosowaniami, takimi jak łączność, monitoring środowiska i usługi oparte na danych.