Prezydent Francji podczas państwowej ceremonii w Les Invalides oddał hołd Edgarowi Morinowi, filozofowi i socjologowi, zmarłemu w wieku 104 lat, który nigdy nie uległ „prawdzie jednego obozu, jednego dogmatu”.
„To los wyjątkowy w tym stuleciu”, „humanista o globalnym zasięgu, ale jednak nieodwołalnie Francuz, zawsze stojący w pierwszym szeregu walki o wolność, równość, emancypację i braterstwo z wszystkimi narodami pozbawionymi praw” – mówił prezydent przed dużym, uśmiechniętym portretem filozofa.
REKLAMA
REKLAMA
„Dla niego prawda nigdy nie wypływała z jednego obozu, z jednego dogmatu. Zaangażowanie nie mogło oznaczać ślepego podporządkowania, a przyszłości groził chaos, jeśli ulegało się zniechęceniu lub bierności” – dodał.
„Ta francuska energia, hojna, ambitna, uniwersalna, będzie wciąż na nowo się odradzać” – zapewnił Emmanuel Macron w przemówieniu trwającym około kwadransa.
Uroczystość odbyła się na południowym dziedzińcu kopuły kompleksu Les Invalides, w obecności jego żony, filozofki Sabah Abouessalam, oraz licznych przedstawicieli świata polityki i nauki, w tym byłego prezydenta François Hollande’a, socjologa Jeana Viarda, historyka Pascala Ory i szefa rządu Maroka Aziza Akhannoucha.
Edgar Morin był autorem niezwykle różnorodnej twórczości, znanej daleko poza Francją, która miała być refleksją nad człowiekiem opartą na dorobku nauki. Mimo sędziwego wieku filozof, który zmarł w piątek, pozostawał aktywny i słuchany w debacie intelektualnej.
Z domu Edgar Nahoum, urodził się 8 lipca 1921 roku w Paryżu, w żydowskiej rodzinie pochodzącej z Salonik w Grecji, która wyemigrowała do stolicy Francji. W 1941 roku wstąpił do Partii Komunistycznej i pod pseudonimem Morin przystąpił do ruchu oporu.
W „Autocritique” (1959) filozof opisuje swoje wykluczenie z PCF, Francuskiej Partii Komunistycznej, i rozczarowanie stalinizmem. Był też jednym z założycieli komitetu intelektualistów przeciwko wojnie w Algierii.
Jako badacz w CNRS napisał dziesiątki książek, m.in. „La rumeur d'Orléans” (1969) o fali antysemickiej histerii, „La méthode” (1977–2004) – swoje główne dzieło w sześciu tomach – a także kilka książek o ekologii, temacie szczególnie mu bliskim.
Po upadku muru berlińskiego w 1989 roku opisywał wyczerpywanie się zachodniego modelu polityczno-gospodarczego, kryzys ekologiczny, powrót fundamentalizmu religijnego, kryzys porządku międzynarodowego, a także powrót wojny w Europie.