Mimo rosnących cen paliw i dużego niedoboru kierowców prezes Transport Exchange Group Lyall Cresswell uważa, że z rynku da się jeszcze sporo wycisnąć.
Gdy na półkach supermarketów zaczyna brakować towarów, ogarnia nas panika. Rzadko jednak zastanawiamy się, jak te produkty tam trafiają – chyba że jakaś poważna geopolityczna zawierucha nagle nam o tym przypomni.
REKLAMA
REKLAMA
Transport drogowy odpowiada za ok. 80% przewozów towarów w Europie i daje około 3,75% łącznego PKB UE-27. A jednak, jak zauważa założyciel i prezes Transport Exchange Group (TEG), Lyall Cresswell, to wciąż „prawdopodobnie największa branża, o której tak naprawdę niewiele wiecie”.
Lyall był gościem Angeli Barnes w studiu w najnowszym odcinku programu „The Big Question”, gdzie opowiedział o wyzwaniach stojących przed sektorem i możliwych konsekwencjach dla gospodarki.
Jak ważny jest transport drogowy dla europejskiej gospodarki?
W 2025 r. wartość całego europejskiego rynku przewozów towarowych i logistyki oszacowano na 1475,88 mld dol. (1263,66 mld euro), z czego transport drogowy co roku generuje ponad 400 mld euro.
TEG łączy ponad 10 tys. firm i spodziewa się w tym roku obsłużyć ok. 3 mln ładunków w całej Europie.
Przy niedoborze kierowców, ambitnych celach redukcji emisji i latach niedofinansowania nikogo nie dziwi, że – podobnie jak dla reszty gospodarki – największym wyzwaniem są dziś dla branży ceny paliw, czyli wahające się ceny benzyny i oleju napędowego wywołane globalnymi napięciami.
– Paliwo to ok. 30% wszystkich kosztów firmy transportowej – wyjaśnia Lyall.
Firmy działają na bardzo niskich marżach. Muszą na bieżąco radzić sobie z wahaniami cen, a jednocześnie utrzymywać odpowiednią płynność finansową, bo za paliwo zwykle płacą na długo przed tym, jak otrzymają zapłatę za wykonaną usługę.
Gdy rosną ceny paliw, drożeją też produkty na sklepowych półkach. To jednak nie jedyny problem, który może podbić koszty i sprawić, że półki zaczną świecić pustkami.
Starzejąca się kadra kierowców
Sam transport drogowy daje w Europie pracę ponad 3 mln osób, a magazyny i działalność pomocnicza zatrudniają w całej Unii niemal kolejne 2,5 mln pracowników.
Mimo to branża zmaga się z ogromnym brakiem kierowców. W 2024 r. liczba nieobsadzonych etatów niemal się podwoiła – z 233 tys. do 426 tys., a w 2025 r. wzrosła ponownie, do 444 tys.
Niektóre prognozy wskazują, że problem będzie narastał i może sięgnąć nawet 745 tys. wakatów dla kierowców w całej Europie.
– Niestety kierowcy to bardzo starzejąca się grupa zawodowa – mówi Lyall.
– W Niemczech połowa kierowców ciężarówek ma ponad 55 lat. To zresztą wpisuje się w trend widoczny w wielu innych sektorach – dodaje.
Tradycyjny, dalekobieżny transport drogowy w Europie oznaczał, że kierowcy spędzali poza domem całe dni, a czasem nawet tygodnie. Nietrudno zrozumieć, że nie każdemu taki tryb życia odpowiada.
Co więc może pomóc? Zdaniem Lyalla ogromną rolę odegra tu technologia.
Uważa, że planowanie tras z wykorzystaniem sztucznej inteligencji pozwoli firmom przewozowym zrobić więcej przy mniejszej liczbie kierowców i złagodzić napięcia związane z ich niedoborem.
Czy technologia naprawi branżę transportu drogowego?
W ostatnich latach wiele zrobiono, by poprawić bezpieczeństwo i komfort pracy kierowców – od aktywnego wygłuszania hałasu, przez fotele z regulacją, po asystentów pasa ruchu. Lyall podkreśla jednak, że trzeba też zająć się słabą infrastrukturą publiczną, na przykład brakiem bezpiecznych, strzeżonych parkingów, jeśli branża ma przyciągnąć nowych pracowników.
Skoro mowa o technologii, zapytaliśmy Lyalla, czy wyobraża sobie, że już wkrótce po drogach będą jeździć ciężarówki bez kierowców. Czy to mogłoby być rozwiązanie, którego wszyscy szukamy?
– Myślę, że prędzej czy później pojawią się przewozy punkt–punkt po autostradach, między centrami dystrybucyjnymi. To jestem w stanie sobie wyobrazić – tłumaczy.
– Natomiast tak zwana pierwsza mila, czyli odbiór towaru, oraz ostatnia mila, czyli dostawa do klienta, pozostaną po stronie ludzi jeszcze przez dłuższy czas – ocenia Lyall w rozmowie z „The Big Question”.
„The Big Question” to cykl Euronews Business, w którym rozmawiamy z liderami branż i ekspertami o najważniejszych tematach na dzisiejszej agendzie.
Obejrzyj wideo powyżej, aby zobaczyć pełną dyskusję o europejskim sektorze logistycznym.