Nowe dane z Central Eurasia Venture Forum w Taszkencie pokazują wzrost finansowania startupów, inwestycji w AI i współpracy transgranicznej, wspierany przez rządy.
Według raportu „Startups and Venture Capital in Central Asia 2026” opartego na badaniu ponad 200 startupów oraz ponad 40 inwestorów i ekspertów rynku, wartość rynku venture capital w Azji Centralnej sięgnęła w 2025 roku ok. 320 mln dol. (295 mln euro).
Wnioski z raportu omówiono na forum Central Eurasia Venture Forum (CEVF) 2026 w Taszkencie. W wydarzeniu uczestniczyło ok. 800 osób, w tym inwestorzy, fundusze venture capital oraz firmy technologiczne z Azji Centralnej, Europy, Stanów Zjednoczonych, Azji Południowo-Wschodniej i krajów regionu MENA.
W pięciu dotychczasowych edycjach forum wzięło udział łącznie ponad 5 tys. uczestników z 50 państw, a wydarzenie wiązano z transakcjami o wartości ponad 34 mln dol. (31 mln euro).
Zdaniem Charliego Morrisa, doradcy ds. rozwoju gospodarczego w Azji Centralnej, forum odzwierciedla szersze zmiany w strukturze gospodarek regionu.
„To bardzo dobry sygnał dla wzrostu gospodarczego napędzanego przez sektor prywatny w Azji Centralnej, który – jak wiemy – jest kluczowy dla przyszłości regionu” – powiedział.
Uzbekistan i Kazachstan: dane o inwestycjach i struktura rynku
Dane zaprezentowane na forum pokazują rosnącą aktywność inwestycyjną zarówno w Uzbekistanie, jak i w Kazachstanie.
W Uzbekistanie napływ inwestycji zagranicznych w pierwszych dwóch miesiącach 2026 roku sięgnął 8,3 mld dol. (7,6 mld euro), przy docelowej wartości 53 mld dol. (48,7 mld euro) w całym roku.
Wycena ekosystemu startupowego i rynku venture capital w latach 2024–2025 wyniosła 3,9 mld dol. (3,6 mld euro).
Działa tam ponad 750 startupów oraz 15 funduszy venture capital, których łączny kapitał przekracza 180 mln dol. (165 mln euro).
Plany rządu zakładają zwiększenie liczby startupów do 5 tys. do 2030 roku, wsparcie 200 firm w wejściu na rynki zagraniczne oraz podniesienie wartości inwestycji venture capital do 2 mld dol. (1,8 mld euro).
„Widzimy coraz więcej inwestorów nie tylko z Wielkiej Brytanii, ale też z Europy, USA i Azji Południowo-Wschodniej, którzy interesują się Azją Centralną. Te partnerstwa i powiązania ze światem są kluczowe dla sukcesu regionu” – powiedział Morris w rozmowie z Euronews.
W Kazachstanie wartość inwestycji venture capital sięgnęła 209 mln dol. (192 mln euro), a łączna wycena startupów przekroczyła 2,16 mld dol. (2 mld euro) – wynika z danych przytoczonych podczas forum.
Według Ministerstwa ds. Sztucznej Inteligencji i Rozwoju Cyfrowego duża część tej aktywności w latach 2023–2025 dotyczyła sztucznej inteligencji.
Finansowanie venture capital dla projektów AI wzrosło z ok. 14 mln dol. (13 mln euro) do 73 mln dol. (67 mln euro). Stanowiło to ponad połowę wszystkich inwestycji venture capital w kraju.
Większość startupów z obszaru AI skupia się na praktycznych rozwiązaniach biznesowych dla takich branż jak oprogramowanie dla firm, automatyzacja przemysłowa, marketing, edukacja i ochrona zdrowia.
Podczas forum Europejski Bank Odbudowy i Rozwoju (EBOR) ogłosił 13 finalistów pierwszej środkowoazjatyckiej edycji programu Star Venture.
Siedem wybranych firm pochodzi z Uzbekistanu: Hyper App, IMAN, OSNOVA, Robosell, Tezbor, UYSOT i Verifix.
Ramy polityki i rozwój ekosystemu
Władze Uzbekistanu wprowadzają czterostopniowy system wsparcia obejmujący rozwój pomysłu, stworzenie produktu, wejście na rynek oraz skalowanie działalności.
System przewiduje granty, ulgi podatkowe, mechanizmy współfinansowania oraz wsparcie eksportu.
Jak podkreśla Jewgienij Frolow, prezes i założyciel Red Team Accelerator, na tempo rozwoju wpłynęły regulacje i inicjatywy państwowe.
Wyjaśnił, że inicjatywa wywodzi się z dekretu prezydenckiego z końca listopada 2024 roku, który zakładał rozwój ekosystemu startupowego.
„Pojawiło się wiele nowych funduszy, a ekosystem i kraj są wyraźnie gotowe na taki ruch i takie ambicje” – dodał Frolow, zaznaczając, że nowe regulacje wprowadzone w tym roku dodatkowo przyspieszyły rozwój ekosystemu.
Aktywność inwestycyjna w regionie i partnerstwa
Aktywność inwestycyjna w coraz większym stopniu opiera się na współpracy transgranicznej w obrębie Azji Centralnej.
Arman Batajew, założyciel GWM Capital w Kazachstanie, powiedział, że jego firma współpracuje z partnerami w Międzynarodowym Centrum Finansowym Astana przy strukturze transakcji i wsparciu firm w wejściu na rynek.
Batajew, który po raz pierwszy uczestniczył w forum, zwrócił uwagę, że takie wydarzenia pomagają mu nawiązywać cenne kontakty.
Jego firma współpracuje z jedną z największych spółek doradczych działających w Międzynarodowym Centrum Finansowym Astana. Pomaga klientom uzyskiwać licencje, strukturyzować transakcje i wprowadzać papiery wartościowe na kazachstańskie giełdy.
Dodał, że projekty realizowane w regionie coraz częściej szukają finansowania poza granicami swoich krajów.
„Obecnie wiele projektów z Kazachstanu i całego regionu aktywnie przygląda się lokalnym funduszom w Uzbekistanie” – powiedział, przypominając, że IT Park Ventures miał w ubiegłym roku w portfolio ok. 70–80 projektów.
Madina Zakirova, współzałożycielka Hackonnect, podkreśla, że rośnie rola kapitału prywatnego – do ekosystemu startupów coraz częściej wchodzą tradycyjne biznesy.
„W ubiegłym roku CS Angels Club zakończył rok z inwestycjami o wartości 300 tys. dol. (275 tys. euro)” – powiedziała. „Wcześniej finansowanie pochodziło głównie z państwa lub z banków, więc to bardzo dobry sygnał”.