Wołodymyr Zełenski ujawnił, że USA miały zaproponować Ukrainie rozważenie przekazania Rosji części terytorium w zamian za członkostwo w NATO. Kijów prowadzi też rozmowy o gwarancjach bezpieczeństwa z NATO i UE.
„Amerykanie zadali pytanie: «Co by było, gdyby Ukraina wstąpiła do NATO? Czy Ukraina wycofałaby się z Donbasu?» Po raz pierwszy pojawił się taki pomysł” – powiedział Zełenski dziennikarzom w piątek. Agencja AFP poinformowała, że jego wypowiedź była objęta embargiem do soboty.
Zełenski dodał, że Ukraina prowadzi rozmowy na temat „konkretnych gwarancji bezpieczeństwa” ze strony NATO i Unii Europejskiej. Zapowiedział również, że jeśli państwa zachodnie potwierdzą takie gwarancje, Ukraińcy zostaną zapytani, czy akceptują przedstawione warunki.
„Nie mam prawa sam podejmować takiej decyzji” – podkreślił.
Informacja o propozycji pojawiła się po spotkaniu prezydenta Rosji Władimira Putina ze specjalnymi wysłannikami USA – Steve’em Witkoffem i Jaredem Kushnerem – które odbyło się na początku tygodnia w Moskwie.
Podczas rozmów Putin miał dać do zrozumienia, że Rosja nie zamierza rezygnować ze swoich żądań terytorialnych, obejmujących kontrolę nad częścią Ukrainy. Odrzucił również pomysł rozmieszczenia na Ukrainie zagranicznych sił rozjemczych.
Następnie, w czwartek, amerykańscy wysłannicy spotkali się z Zełenskim w Irlandii, aby omówić trwające działania dyplomatyczne. Po rozmowach cała trójka zapowiedziała, że Europa będzie miała „głos” w przyszłych negocjacjach pokojowych.
„Pozwoli nam to zająć się szerszymi, powojennymi rozwiązaniami dotyczącymi bezpieczeństwa w Europie, równolegle z kwestiami terytorialnymi między Ukrainą a Rosją” – napisał Kushner we wpisie w serwisie X.
W piątek rzeczniczka rosyjskiego MSZ Maria Zacharowa ostudziła jednak nadzieje na szybkie porozumienie. Powiedziała, że według informacji, którymi dysponuje jej resort, „kwestia ta nie była omawiana podczas rozmów ze Steve’em Witkoffem i Jaredem Kushnerem w Moskwie”.
W dodatkowych uwagach opublikowanych przez rosyjskie ministerstwo w piątek rano doradca prezydenta Jurij Uszakow stwierdził: „Z naszej strony stanowisko Europejczyków zostało w pełni przedstawione”.
„Za wszelką cenę starają się włączyć do negocjacji, ale – jak powiedział nasz prezydent – muszą zdecydować, czy chcą pokoju, czy kontynuacji wojny” – dodał.