Szef Rady Bezpieczeństwa Iranu, Mohsen Rezaei, udał się do Moskwy, by przekazać osobisty list od ajatollaha Chameneiego i omówić budowę gazociągu z Rosji.
Sekretarz Najwyższej Rady Bezpieczeństwa Narodowego Iranu spotkał się w czwartek w Moskwie z prezydentem Rosji Władimirem Putinem, gdzie przekazał mu osobiste przesłanie ajatollaha Mojtaby Chameneiego dotyczące wojny w Iranie i omówił – jak ujęły to obie strony – „zacieśnianie więzi”.
REKLAMA
REKLAMA
Najwyższy rangą urzędnik odpowiedzialny za bezpieczeństwo w Iranie nazwał spotkanie „niezwykle ważną wymianą poglądów”, która dotyczyła „sytuacji po wojnie oraz bezpieczeństwa w regionie”.
Sojusz Rosji z Iranem
Rosja od dawna wspiera Iran i według doniesień podczas wojny dostarcza Teheranowi informacje wywiadowcze oraz sprzęt. Teheran wcześniej poparł Rosję w jej pełnoskalowej inwazji na Ukrainę i udostępnił technologię dronów Shahed.
Moskwa skopiowała następnie tę konstrukcję w swoich produkowanych w kraju bezzałogowcach Geran, których regularnie używa w codziennych atakach na infrastrukturę i cele cywilne w Ukrainie.
Spotkanie, o którym wcześniej nie informowano, odbyło się po rozmowach rosyjskiego prezydenta z jego irańskim odpowiednikiem Masudem Pezeshkianem w Moskwie w trakcie ubiegłotygodniowego szczytu Forum Krajów Eksportujących Gaz.
Jak podała irańska telewizja państwowa IRIB, treści przesłania Chameneiego do Putina nie ujawniono.
„Podczas spotkania z Putinem omawiano budowę gazociągów z Rosji do Iranu” – stwierdził Rezaei.
Wyjaśnił, że projekt ma pomóc Teheranowi „poradzić sobie z niedoborami gazu, a jednocześnie ułatwić sprzedaż rosyjskiego gazu krajom sąsiednim”.
Choć Iran jest jednym z głównych producentów gazu ziemnego, od dawna boryka się z jego niedoborami. Kryzys ten tylko się nasilił od wybuchu wojny w Iranie pod koniec lutego.
Według władz w Teheranie, w najostrzejszej fazie wojny – która trwała niemal 40 dni – Stany Zjednoczone i Izrael przeprowadziły uderzenia na kluczową infrastrukturę Iranu, w tym zakłady przetwarzania gazu.
Iran odpowiedział atakami na – jak twierdził – amerykańskie obiekty wojskowe i inne cele związane z interesami USA w szerszym regionie Bliskiego Wschodu. Rządy państw regionu, świadkowie na miejscu oraz dziennikarze Euronews informowali, że uderzenia dosięgnęły także obiektów cywilnych i infrastruktury.
Obie strony jednocześnie wprowadziły blokady w Cieśninie Ormuz, kluczowym szlaku żeglugowym dla światowego handlu gazem i ropą.
Na początku października Putin oświadczył, że Rosja jest gotowa podjąć się mediacji, aby pomóc zakończyć wojnę. Moskwa nie włączyła się jednak w rozmowy jako pośrednik. Główną rolę mediatorów pełnią dotąd Pakistan i Katar.
Rezaei relacjonował, że Putin podkreślał potrzebę regionalnych mechanizmów bezpieczeństwa i stwierdził, że „jakakolwiek ingerencja sił zewnętrznych” w rozwiązywanie sytuacji na Bliskim Wschodzie jest nie do przyjęcia.
Rosja opóźniała, przekierowywała do Kijowa lub w inny sposób odrzucała wszystkie próby wypracowania porozumienia kończącego jej trwającą wojnę w Ukrainie, która wchodzi już w piąty rok.
Infrastruktura i pożyczki
Według Rezaeiego podczas spotkania omawiano też postępy kluczowych wspólnych projektów infrastrukturalnych. „Najwyższa Rada Bezpieczeństwa Narodowego zatwierdziła umowę wykonawczą dotyczącą budowy linii kolejowej Raszt–Astara z udziałem Rosji” – powiedział, cytowany przez irańską agencję prasową IRNA.
„Minister dróg i rozwoju miejskiego wkrótce podpisze tę umowę w imieniu Islamskiej Republiki Iranu” – dodał Rezaei.
Ten odcinek, liczący nieco ponad 160 kilometrów, stanowi ostatni brakujący fragment zachodniej trasy Międzynarodowego Korytarza Transportowego Północ–Południe (INSTC), który ma zapewnić bezpośrednie połączenie między Rosją a irańskimi portami nad Zatoką Perską.
Według doniesień prasowych powołujących się na irańską agencję Fars, Rosja zakończyła przygotowania do udzielenia Iranowi pożyczki w wysokości 1 mld dolarów, choć przekazanie środków zostało opóźnione.
Według Fars te 1 mld dolarów ma stanowić pierwszą transzę z planowanej pożyczki rosyjskiej dla Iranu w wysokości 20 mld dolarów.
Część ekspertów wiąże opóźnienie w wypłacie tych środków wprost z zatrzymaniem prac nad projektem kolejowym Raszt–Astara.
„Jesteśmy gotowi zapewnić niezbędne zasoby kredytowe” – stwierdził Putin podczas posiedzenia Klubu Dyskusyjnego Wałdaj 1 października.
„Teraz wszystko zależy od naszych irańskich przyjaciół, którzy na tym etapie muszą zakończyć swoją część prac” – dodał.
Po spotkaniu rosyjskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych wydało ostrzeżenie dla podróżnych, w którym wezwało Rosjan, by unikali wyjazdów do Iranu i na Bliski Wschód, dopóki utrzymuje się ryzyko wznowienia działań wojennych.
Resort dyplomacji w Moskwie wcześniej odradzał obywatelom rosyjskim podróże turystyczne do krajów Zatoki Perskiej – szczególnie w lutym, tuż przed tym, jak USA i Izrael rozpoczęły ataki na Iran w pierwszej salwie wojny.
To ostrzeżenie zniesiono w czerwcu, po podpisaniu przez Waszyngton i Iran tymczasowego porozumienia, które jednak od tego czasu upadło.