Dekret obejmuje producenta podłóg, firmę opakowań papierowych, wytwórcę środków higieny oraz dwie spółki produkujące metalowe i plastikowe opakowania, które kontynuowały działalność w Rosji po pełnoskalowej inwazji na Ukrainę na początku 2022 roku.
Prezydent Rosji Władimir Putin podpisał dekret nakazujący przymusowe przejęcie rosyjskich aktywów należących do francuskiego producenta podłóg Tarkett oraz czterech innych europejskich firm, których łączny roczny przychód przekracza 50 mld rubli (532 mln euro).
REKLAMA
REKLAMA
Aktywa trafiły pod tymczasowy zarząd spółki zarządzającej Centre Capital, zarejestrowanej w lutym 2026 roku.
Na czele firmy stoi, według dokumentów, Marat Mirchajdarow, były szef administracji gubernatora Kraju Zabajkalskiego. Zrezygnował ze stanowiska w 2025 roku, po odniesieniu rany na trwającej wojnie Rosji przeciwko Ukrainie.
Dekret obejmuje też producenta opakowań papierowych Kappa Rus, wcześniej część irlandzkiej grupy Smurfit Kappa, wytwórcę produktów higienicznych Ontex RU z belgijskiej grupy Ontex, producenta metalowych opakowań Eviosys Packaging Kuban, należącego do amerykańskiej firmy Sonoco Products Company, oraz Menshen Packaging CIS, spółkę niemieckiego producenta wyrobów z tworzyw sztucznych Menshen.
Wszystkie pięć firm kontynuowało działalność w Rosji po rozpoczęciu pełnoskalowej inwazji na Ukrainę w lutym 2022 roku.
Tarkett, który według raportu rocznego za 2024 roku jest trzecim co do wielkości producentem pokryć podłogowych na świecie i liderem rynku wykładzin winylowych, utrzymał w Rosji dwa zakłady spośród 34 fabryk na świecie i nadal płacił podatki do rosyjskiego budżetu.
Najświeższe przejęcia następują po serii podobnych decyzji z września, gdy Putin oddał pod tymczasowy zarząd rosyjskie aktywa szwajcarskiego koncernu spożywczego Nestlé, niemieckiej sieci hipermarketów Metro, francuskiej sieci handlowej Auchan oraz marketów budowlanych Leroy Merlin.
Te aktywa przekazano spółce LEV Management, utworzonej tuż przed decyzją i – jak podawały rosyjskie media – powiązanej ze służbami bezpieczeństwa. Wkrótce potem pod tymczasowy zarząd trafił też producent systemów dozujących z tworzyw sztucznych należący do francuskiego holdingu Aptar Europe Holding.
Podpisany w kwietniu 2023 roku dekret prezydencki stworzył mechanizm takich przejęć, zezwalając na wprowadzanie tymczasowej administracji nad wybranymi rosyjskimi aktywami firm zagranicznych.
Rządy państw zachodnich i międzynarodowi prawnicy określają te działania jako bezprawne wywłaszczenie. Firmy, którym odebrano majątek, mogą teoretycznie domagać się odszkodowania w arbitrażu międzynarodowym, powołując się na dwustronne traktaty inwestycyjne, jakie Rosja zawarła z krajami UE. Wyegzekwowanie orzeczeń przeciwko Kremlowi i podległym mu podmiotom jest jednak niemal niewykonalne.
Pierwszymi celami na mocy tego dekretu były duński browar Carlsberg i francuski koncern mleczarski Danone.
Rzecznik Kremla Dmitrij Pieskow wprost powiązał przejęcie aktywów Nestlé i Auchan z faktem, że to spółki z państw, które Moskwa określa jako „nieprzyjazne”.
„Nieprzyjazne państwa” to oficjalna kategoria używana przez rosyjski rząd wobec wszystkich państw członkowskich UE, Stanów Zjednoczonych, Wielkiej Brytanii oraz innych krajów, które po pełnoskalowej inwazji w 2022 roku nałożyły sankcje na Rosję. Moskwa liczy, że taka etykieta zniechęci je do wspierania Kijowa.
Rosja przedstawia przejęcia aktywów także jako odpowiedź na decyzję Unii Europejskiej o zamrożeniu ok. 300 mld euro rosyjskich aktywów państwowych po rozpoczęciu inwazji na pełną skalę.