Szefowa MFW Kristalina Georgiewa wzywa zadłużone państwa do zaciskania pasa, a banki centralne do jastrzębiej polityki, sygnalizując powrót do oszczędności.
Okres, w którym rządy mogły opierać stabilność zadłużenia na tanim pieniądzu i szybkim wzroście gospodarczym, dobiegł końca – oceniła szefowa Międzynarodowego Funduszu Walutowego (MFW), apelując o dyscyplinę wydatków i bardziej restrykcyjną politykę pieniężną na całym świecie.
REKLAMA
REKLAMA
W wystąpieniu w Singapurze w środę, na kilka dni przed dorocznymi obradami MFW i Banku Światowego w Bangkoku, Kristalina Georgiewa powiedziała, że decydenci „nie mogą już polegać wyłącznie na wyższych wskaźnikach wzrostu, by rozwiązać problemy fiskalne”.
Ostrzegła, że globalne zadłużenie publiczne zbliża się do poziomów notowanych po II wojnie światowej i przed 2030 r. może przekroczyć 100% światowego PKB. Wskazała przy tym gospodarki rozwinięte jako „największych winowajców”.
„Tymczasem nie widzimy zdecydowanych działań w wysoko zadłużonych krajach rozwiniętych, gdzie pilnie potrzebne są wiarygodne, średniookresowe plany konsolidacji fiskalnej” – powiedziała Georgiewa, dodając, że „pole manewru w finansach publicznych wręcz domaga się odbudowy”.
Zwróciła uwagę, że koszty obsługi długu już rosną, a rentowności 10-letnich obligacji skarbowych w USA, Niemczech i Japonii sięgnęły najwyższych poziomów odpowiednio od 2007, 2009 i 1996 roku.
Odnosząc się do polityki pieniężnej, Georgiewa oceniła ostatnie podwyżki stóp procentowych przez Rezerwę Federalną USA, Europejski Bank Centralny i Bank Japonii jako „wyjątkowo trafne”.
„Teraz może być dobry moment, by w wielu krajach przyjąć ostrożnie jastrzębie nastawienie w polityce pieniężnej” – stwierdziła.
Szefowa MFW ostrzegła też, że na globalną gospodarkę działają przeciwstawne siły: negatywny szok podażowy na rynku energii wywołany wojną w Iranie oraz pozytywny szok popytowy wynikający ze sztucznej inteligencji. „Łączny efekt tych dwóch czynników jest jednak bardzo nierówny w różnych częściach świata” – dodała.
Jak zaznaczyła, ceny ropy utrzymują się w okolicach 100 dol. za baryłkę, wyraźnie powyżej 89 dol., które MFW przyjął w lipcowych prognozach. Fundusz zakładał w nich wzrost światowej gospodarki na poziomie 3% w 2026 r. i 3,4% w 2027 r.
„Nawet gdyby wojna w rejonie Zatoki Perskiej szybko się zakończyła, problem wysokich cen energii prawdopodobnie utrzyma się jeszcze przez pewien czas” – powiedziała Georgiewa.
Boom sztucznej inteligencji: wzrost obarczony ryzykiem
„Można ją kochać, nienawidzić albo się jej bać – sztuczna inteligencja już tu jest” – powiedziała szefowa MFW, opisując tę technologię jako „szybko stającą się kluczowym czynnikiem różnicującym pozycję państw w światowej gospodarce”.
Według szacunków MFW, odpowiednio wykorzystana sztuczna inteligencja mogłaby podnieść globalny wzrost gospodarczy nawet o pół punktu procentowego rocznie.
„W ciągu dekady oznaczałoby to, jak gdyby do światowej gospodarki dołączyła «gospodarka wielkości ASEAN»” – dodała Georgiewa, nawiązując do bloku państw Azji Południowo-Wschodniej.
Jednocześnie przestrzegła, że „boom inwestycyjny związany z AI działa proinflacyjnie”, a nakłady na tę technologię, w relacji do wielkości gospodarki, prawdopodobnie przewyższą wcześniejsze fale inwestycji w koleje, sieci energetyczne i telekomunikację.
Ostrzegła, że rozczarowanie inwestorów mogłoby przerodzić się w „rozległy wstrząs”.
Georgiewa wskazała również na zagrożenia – od utraty miejsc pracy i cyberataków po najbardziej zaawansowane modele, które mogą „wymknąć się spod ludzkiej kontroli i siać spustoszenie”.
MFW ma opublikować zaktualizowane prognozy globalnego wzrostu gospodarczego podczas przyszłotygodniowych spotkań w Bangkoku.