Dwa kraje Europy znalazły się w pierwszej dziesiątce rankingu systemów podatkowych dla osób wyjeżdżających za granicę, a Niemcy na końcu. Raport pokazuje jednak, że same niskie podatki nie zawsze czynią kraj atrakcyjnym do życia.
Nowy ranking firmy Global Citizen Solutions (GCS) porównuje 48 jurysdykcji pod kątem tych czynników. W Europie prowadzą Malta i Cypr, choć żaden z tych krajów nie ma najniższej nominalnej stawki podatku dochodowego.
REKLAMA
REKLAMA
Autorzy raportu wykorzystali 11 wskaźników podzielonych na trzy kategorie: ciężar podatkowy, strukturę systemu podatkowego oraz migrację inwestycyjną, która obejmuje ścieżki do uzyskania prawa pobytu lub obywatelstwa. Na tej podstawie powstaje łączny wynik. Im wyższa punktacja, tym korzystniejsze warunki dla osób mobilnych międzynarodowo.
Optymalizacja podatkowa oznacza legalne ułożenie swoich finansów tak, aby zmniejszyć kwotę należnego podatku.
Malta i Cypr w pierwszej dziesiątce
Dwa europejskie kraje, które znalazły się w globalnej pierwszej dziesiątce – Malta i Cypr – uzyskały wysokie noty, ponieważ oferują korzystne traktowanie podatkowe części osób przeprowadzających się tam, zwłaszcza w odniesieniu do dochodów z zagranicy, a nie tylko niskie stawki podatkowe.
Malta i Cypr otrzymały po 82 punkty na 100 możliwych za ciężar podatkowy oraz po 63 punkty za strukturę systemu. W kategorii migracji inwestycyjnej Malta zdobyła 83 punkty, nieznacznie wyprzedzając Cypr z wynikiem 78. W sumie dało to Malcie szóste, a Cyprowi dziesiąte miejsce na świecie.
GCS podkreśla, że oba kraje osiągnęły te pozycje „dzięki preferencyjnym reżimom podatkowym, a nie niskim stawkom nominalnym”.
Pierwszą piątkę w Europie uzupełniają Monako (68,6), Gruzja (68,3) i Bułgaria (62,8).
Po tych najwyżej ocenionych jurysdykcjach wszystkie europejskie wyniki spadają poniżej 60 punktów, co oznacza pozycje poza pierwszą dwudziestką świata.
Niemcy na ostatnim miejscu w światowym rankingu
Niemcy zajęły ostatnie miejsce spośród wszystkich 48 jurysdykcji. Kraj zdobył zaledwie 17 punktów na 100 za strukturę systemu podatkowego, czyli sposób opodatkowania dochodów z zagranicy oraz osób wyjeżdżających z kraju.
Raport wskazuje, że tak niski wynik wynika m.in. z opodatkowania w Niemczech światowych dochodów rezydentów, podatku spadkowego oraz podatku wyjściowego.
Blisko końca europejskiej stawki znalazły się też Dania (30,4), Hiszpania (36,9), Francja (37,7) i Norwegia (38,4).
Kolejny najniższy wynik w Europie należy do Zjednoczonego Królestwa i wynosi 50,9 punktu. Wyższa punktacja oznacza korzystniejsze warunki podatkowe dla osób przeprowadzających się za granicę.
Spośród pięciu największych gospodarek Europy najwyżej plasują się Włochy z wynikiem 56,9. Kraj zajmuje dziewiąte miejsce w Europie i 26. na świecie.
Wyniki kilku innych europejskich jurysdykcji są zbliżone i mieszczą się w przedziale od 58,2 punktu w Szwajcarii do 51,2 w Niderlandach. W tym zakresie mieszczą się także Turcja (56,9), Węgry (54,9), Szwecja (54,1) i Irlandia (53,1).
Monako, Bułgaria i Andora z najlepszym wynikiem ciężaru podatkowego
Obraz zmienia się, gdy trzy elementy rankingu analizuje się osobno.
Wynik w kategorii ciężaru podatkowego obejmuje podatek dochodowy od osób fizycznych, podatek od zysków kapitałowych z notowanych papierów wartościowych, podatek majątkowy netto oraz podatek spadkowy.
Najwyższe oceny za ciężar podatkowy uzyskały Monako (93), Bułgaria (92) i Andora (89). Za nimi plasują się Malta (82) i Cypr (82).
Najniższe europejskie wyniki w tej kategorii mają Hiszpania (25), Francja (26) i Dania (30). Niemcy, mimo ostatniego miejsca w ogólnym zestawieniu, uzyskują tutaj 40 punktów.
Jak kraje opodatkowują dochody z zagranicy
Struktura systemu podatkowego dotyczy tego, w jaki sposób państwo opodatkowuje dochody uzyskiwane za granicą oraz osoby wyjeżdżające z kraju. Najwyższy europejski wynik – po 63 punkty – osiągnęły Malta i Cypr.
Najniższą ocenę, 17 punktów, mają Niemcy. Za nimi są Węgry (25), Andora (26), Estonia (27) i Bułgaria (29). Turcja również otrzymuje 29 punktów, ale w raporcie jest klasyfikowana oddzielnie.
Państwo może więc uzyskać dobry wynik w jednej kategorii, a słaby w zestawieniu ogólnym. Jak ujmuje to GCS: „Główny wniosek jest taki, że stawka podatku w danej jurysdykcji i konstrukcja jej systemu podatkowego w dużej mierze są od siebie niezależne”.
Kategorie ciężaru podatkowego i struktury systemu podatkowego odpowiadają łącznie za 85 proc. wartości indeksu, przy jednakowej wadze obu składników.
Jak Europa wypada na tle reszty świata?
Zjednoczone Emiraty Arabskie (ZEA) zajmują pierwsze miejsce w zestawieniu, z wynikiem 82,7 punktu. Kraj nie pobiera podatku dochodowego od osób fizycznych, ma 5-procentowy podatek konsumpcyjny i nie stosuje podatku wyjściowego.
Na drugim miejscu znalazła się Antigua i Barbuda (82,2), dalej Paragwaj (77,2), Hongkong (76,9) i Bahamy (76,2).
Na drugim końcu zestawienia Stany Zjednoczone uzyskują 33,5 punktu i zajmują 46. miejsce. Niżej plasują się tylko Dania i Niemcy. Japonia jest 45., z wynikiem 36,4 punktu.
Czy korzystny wynik podatkowy oznacza lepsze miejsce do życia?
Raport zestawia też swoje ustalenia z rankingami jakości życia z Global Passport Index 2026. Kraje, które wypadają bardzo dobrze pod względem jakości życia, często mają znacznie mniej korzystne oceny podatkowe.
Szwecja zajmuje drugie miejsce na świecie pod względem jakości życia, ale dopiero 32. pod kątem optymalizacji podatkowej. Niemcy są odpowiednio na trzecim i 48. miejscu, Dania na czwartym i 47., a Norwegia na piątym i 40.
Autorzy raportu wskazują jednak siedem wyjątków, które mieszczą się w górnej połowie stawki pod względem optymalizacji podatkowej i w pierwszej pięćdziesiątce pod względem jakości życia: Maltę, Cypr, Portugalię, Szwajcarię, Urugwaj, Kostarykę i Mauritius. Portugalia zajmuje 23. miejsce w rankingu podatkowym i 11. w zestawieniu jakości życia, a Malta odpowiednio szóste i 28.
Żaden z tych siedmiu krajów nie ma zerowej stawki podatku dochodowego. Zamiast tego – jak podkreśla raport – oferują one korzystne traktowanie dochodów z zagranicy dzięki zwolnieniom, specjalnym reżimom podatkowym lub zasadom, które przewidują opodatkowanie dopiero po sprowadzeniu dochodu do kraju. Pozwala im to przyciągać osoby przenoszące się z zagranicy, a jednocześnie utrzymywać wpływy podatkowe na finansowanie usług publicznych.
48 jurysdykcji wybrano ze względu na ich znaczenie dla relokacji i planowania podatkowego, a nie wielkość gospodarki.