Portugalię czeka wyjątkowo gorący i dynamiczny pogodowo weekend – z temperaturami sięgającymi nawet 35–39°C, burzami, przelotnymi opadami oraz napływem saharyjskiego pyłu, który może przyćmić niebo i pogorszyć jakość powietrza.
W weekend w kontynentalnej Portugalii temperatura może sięgnąć nawet 35°C, co – jak podaje IPMA – stanowi anomalię jak na tę porę roku.
Na większości obszaru kraju wartości na termometrach mają oscylować między 30 a 35°C, a lokalnie, szczególnie w dolinie Tagu, mogą dochodzić nawet do 39°C. Również nocami będzie cieplej niż zwykle – minimalna temperatura w całym kraju ma wynosić około 20°C.
Tym wysokim temperaturom będą towarzyszyć zmienne warunki pogodowe. Na wybrzeżu prognozowane jest miejscowe zachmurzenie i przelotne opady, natomiast w głębi kraju możliwe są intensywne deszcze, a nawet grad oraz burze, szczególnie w sobotnie popołudnie. W regionach o podwyższonej wilgotności powietrza upał może być nieco mniej odczuwalny.
IPMA informuje również o napływie pyłu saharyjskiego znad północnej Afryki. Według instytutu warunki atmosferyczne w ten weekend będą sprzyjać jego transportowi, a zawiesina pyłu może utrzymywać się co najmniej do końca soboty.
Czym są jednak te pustynne pyły i skąd się biorą?
Zjawisko ma swoje źródło na Saharze, gdzie silne wiatry podczas burz piaskowych unoszą ogromne ilości drobnych cząstek piasku i pyłu.
Jak wyjaśnia portal Meteo Trás os Montes, poświęcony zjawiskom pogodowym, najcięższe cząstki opadają stosunkowo szybko w pobliżu miejsca ich powstania, czyli nad Saharą. Z kolei lżejsze i drobniejsze cząstki mogą unosić się na wysokość kilku kilometrów i pozostawać w atmosferze nawet przez kilka dni, przemieszczając się na bardzo duże odległości.
Po osiągnięciu wysokości powyżej około 1500 metrów lżejsze cząstki pyłu zostają wciągnięte w prądy powietrzne i rozpoczynają długą wędrówkę nad Morzem Śródziemnym oraz Atlantykiem.
W zależności od warunków atmosferycznych takie masy mogą pokonywać nawet tysiące kilometrów – część z nich dociera do Europy, w tym do Hiszpanii i Portugalii, inne potrafią przemieścić się aż na drugi brzeg Atlantyku. Gdy wiatr zmienia kierunek lub słabnie, cząstki stopniowo opadają na powierzchnię ziemi.
Taka koncentracja pustynnego pyłu może u niektórych osób wywoływać dolegliwości zdrowotne, w tym reakcje alergiczne oraz problemy z układem oddechowym, takie jak astma czy zapalenie oskrzeli. Dodatkowo powoduje ona zamglenie powietrza i ograniczenie widzialności, co może stanowić zagrożenie, szczególnie dla kierowców.
Nie wszystkie skutki tego zjawiska są jednak negatywne. Jak przypomina Meteo Trás os Montes, pustynne pyły są bogate w minerały, zwłaszcza żelazo i fosfor. Po opadnięciu do oceanu stają się ważnym źródłem składników odżywczych dla morskiego ekosystemu, natomiast po dotarciu na ląd pełnią rolę naturalnego nawozu.
Jeśli chodzi o sytuację pogodową, w sobotę osiem dystryktów na północy i w centrum Portugalii – Bragança, Vila Real, Braga, Viana do Castelo, Aveiro, Porto, Viseu i Guarda – zostało objętych żółtym alertem. To najniższy poziom ostrzeżenia w trzystopniowej skali IPMA, wydany w związku z prognozowanymi opadami deszczu i burzami.
Oczekiwana fala upałów ma nasilać się w ciągu przyszłego tygodnia, dlatego mieszkańcom zaleca się zachowanie szczególnej ostrożności. Eksperci rekomendują przede wszystkim zwiększenie spożycia wody oraz unikanie alkoholu. Ważne jest również, aby każdego dnia spędzać co najmniej 2–3 godziny w chłodnych lub klimatyzowanych pomieszczeniach.
Zaleca się także ograniczenie przebywania na słońcu, zwłaszcza w godzinach największego nasłonecznienia, czyli między 11:00 a 17:00. Dodatkowo warto stosować kremy z filtrem UV o współczynniku ochrony co najmniej 30, aby zmniejszyć ryzyko negatywnego wpływu wysokich temperatur i intensywnego promieniowania słonecznego.