Wraz z rosnącym pośpiechem Europejczyków, by montować panele słoneczne na dachach i inne instalacje, szybko rośnie zapotrzebowanie na magazyny energii w bateriach.
Energia słoneczna jest określana jako „jaśniejąca gwiazda” europejskiej czystej transformacji i szybko zwiększa zainteresowanie systemami magazynowania energii w bateriach.
REKLAMA
REKLAMA
W obliczu wojny z Iranem rodzime odnawialne źródła energii pomagają łagodzić skutki gwałtownych szoków cenowych na rynku paliw kopalnych dla europejskich gospodarstw domowych, a z niedawnej analizy wynika, że energia słoneczna pozwoliła Europie w całym marcu zaoszczędzić ponad 100 mln euro dziennie, ograniczając import gazu.
Jeśli ceny gazu pozostaną wysokie, głównie z powodu irańskiej kontroli nad cieśniną Ormuz, eksperci szacują, że łączne oszczędności w 2026 r. mogą sięgnąć aż 67,5 mld euro.
Energia słoneczna bije rekordy w Europie
W Wielkiej Brytanii najnowsze dane rządowe pokazują, że w marcu 2026 r. zakończono montaż ponad 27 tys. instalacji słonecznych – to najwyższy miesięczny wynik od 2012 r. Oznacza to, że moc zainstalowana w fotowoltaice wzrosła w ciągu roku o 11,7 proc., dodając 2,3 GW czystej, krajowej energii elektrycznej do brytyjskiego miksu energetycznego.
Dla porównania elektrownia o mocy 1 GW mogłaby zasilać przez rok ok. 876 tys. domów, licząc według typowego zużycia energii w gospodarstwach domowych w USA.
W Niemczech firma energetyczna Enpal BV odnotowała wzrost liczby zapytań o panele słoneczne i pompy ciepła o ok. 30 proc. od czasu wybuchu konfliktu USA–Izrael na Bliskim Wschodzie, z kolei firma fotowoltaiczna 1KOMMA5° GmbH informuje o niemal podwojeniu zainteresowania energią słoneczną.
Wielka Brytania jest też najnowszym krajem w Europie, który dał zielone światło komercyjnej sprzedaży paneli fotowoltaicznych typu plug-in, przeznaczonych dla gospodarstw domowych, które nie mogą sobie pozwolić na tradycyjne instalacje dachowe albo mieszkają we wspólnych czy wynajmowanych lokalach.
Te niewielkie urządzenia, które nie wymagają profesjonalnego montażu, mogą w ciągu 15 lat użytkowania przynieść przeciętnemu brytyjskiemu gospodarstwu domowemu oszczędności rzędu 1100 funtów (ok. 1261 euro) – wynika z analizy Carbon Brief (źródło w Angielski) – i od dawna są jednym z filarów domowej energetyki w Niemczech.
Czym są magazyny energii w bateriach?
Magazyn energii pozwala gospodarstwom domowym przechowywać energię elektryczną tak, aby była gotowa do użycia, gdy tylko zajdzie potrzeba.
Takie baterie ładuje się nadwyżką prądu wytworzonego przez instalacje słoneczne lub inne domowe źródła energii. Można je też ładować z sieci.
Większość osób zużywa mniej energii w ciągu dnia, bo jest wtedy w pracy albo w szkole. Tymczasem to właśnie wtedy panele słoneczne produkują najwięcej prądu.
Magazyny energii pozwalają więc korzystać z tego prądu nocą lub w bardzo pochmurne dni, gdy panele wytwarzają go niewiele. Nadwyżkę energii z paneli można też oddawać do sieci i otrzymywać za to wynagrodzenie.
„Baterie, w połączeniu z inteligentnymi taryfami, mogą znacząco obniżyć rachunki za energię” – mówi Phil Steele z brytyjskiej firmy Octopus Energy w rozmowie z Euronews Earth.
„Zamiast płacić stałą stawkę przez całą dobę, inteligentne taryfy, takie jak Agile Octopus, automatycznie ładują baterię, gdy energia jest najtańsza, i rozładowują ją, gdy ceny są najwyższe, dzięki czemu klienci maksymalnie wykorzystują każdą zmagazynowaną jednostkę energii” – wyjaśnia.
Ile kosztują magazyny energii i jak długo działają?
Jak podaje Międzynarodowa Agencja Energetyczna (źródło w Angielski), średni koszt baterii spadł od 2010 r. o 90 proc. dzięki postępowi w chemii ogniw i w produkcji.
W ciągu ostatnich pięciu lat na świecie przybyło ponad 2000 GWh zdolności magazynowych w bateriach litowo-jonowych. Zasilają one 40 mln samochodów elektrycznych oraz tysiące projektów magazynowania energii.
Cena magazynu energii zależy od potrzeb danego domu. Przykładowo magazyn o pojemności 5 kWh oferowany przez Octopus Energy, który może zasilać typowe brytyjskie gospodarstwo domowe przez mniej więcej 6–8 godzin, kosztuje od 3 447 funtów (ok. 4 028 euro). Magazyny o większej pojemności, takie jak model 10 kWh, mogą kosztować ponad 7 000 euro, ale są w stanie przechować energię na około półtora dnia.
Typowa żywotność takiej baterii, w zależności od sposobu użytkowania, wynosi obecnie około 10–12 lat. Wraz z postępem badań nad tymi urządzeniami okres ten może się jednak wkrótce wydłużyć.
Czy magazyny energii mogą wzmocnić europejską sieć elektroenergetyczną?
Europa mierzy się obecnie z rosnącą liczbą przypadków ujemnych cen energii elektrycznej, gdy podaż przewyższa popyt. Sytuacja ta ponownie wzmocniła apele o rozbudowę przemysłowych magazynów energii na całym kontynencie.
W ubiegłym roku w Unii Europejskiej zainstalowano 27,1 GWh nowych magazynów energii w bateriach – był to dwunasty z rzędu rok rekordowego wzrostu. Z raportu Solar Power Europe (źródło w Angielski) wynika jednak, że UE musi powtórzyć ten dziesięciokrotny skok mocy jeszcze raz, aby zrealizować cele na 2030 r.
Pięć rynków unijnych odpowiadało za ponad 60 proc. całej nowej mocy magazynów energii w 2025 r., a na czele stawki znalazły się Niemcy i Włochy. Bułgaria stała się najszybciej rosnącym rynkiem i awansowała na trzecie miejsce, wyprzedzając Niderlandy i Hiszpanię.