Premier Węgier Péter Magyar osiągnął porozumienie z Komisją Europejską w sprawie odblokowania prawie wszystkich funduszy odbudowy i spójności, które zostały zamrożone przez jego poprzednika, Viktora Orbána.
Premier Węgier, Péter Magyar, w piątek zawarł porozumienie z przewodniczącą Komisji Europejskiej, Ursulą von der Leyen, w sprawie odblokowania niemal wszystkich środków z funduszy odbudowy i spójności przeznaczonych dla Węgier. Dzięki temu rząd będzie mógł sięgnąć po pełną kwotę 16,4 mld euro, zamrożoną za poprzedniej administracji.
REKLAMA
REKLAMA
Chwaląc Magyara za utworzenie rządu "w rekordowym czasie" i szybkie wdrażanie – jak to ujęła – "dawno oczekiwanych reform" w zaledwie kilka tygodni, von der Leyen zapowiedziała, że z unijnego Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności zostanie odblokowane 10 mld euro.
"Myślę, że ciężka praca naprawdę się opłaciła" – dodała.
Zapowiedziała też uwolnienie 4,2 mld euro z funduszy spójności oraz kolejnych 2,2 mld euro z odrębnej puli w tym samym budżecie na politykę spójności.
Magyar wygrał kwietniowe wybory parlamentarne, kończąc 16-letnie rządy Orbána. Bruksela wstrzymała wypłatę środków za jego kadencji z powodu obaw o korupcję i praworządność.
"Trzy tygodnie wystarczyły, żeby zrobić to, czego Viktor Orbán nie potrafił osiągnąć przez trzy lata"– powiedział Magyar, dodając, że "walczyliśmy o pełną kwotę".
Węgry muszą jednak nadal spełnić warunki, znane jako "super kamienie milowe", aby wypłata została zrealizowana w całości.
Skomplikowane kryteria wypłaty środków
Magyar przedstawił kilka planów wykorzystania tych pieniędzy – równowartości 13 proc. PKB Węgier. Chodzi m.in. o modernizację sieci energetycznej, kolei i rynku mieszkań na wynajem. Rząd zamierza przeznaczyć 4,2 mld euro na infrastrukturę transportową, ochronę zdrowia oraz małe i średnie przedsiębiorstwa, 2,2 mld euro na edukację, a 1,5 mld euro na unowocześnienie sieci elektroenergetycznej.
Budapeszt i Bruksela uzgodniły też harmonogram koniecznych kroków legislacyjnych.
Jeśli Węgry nie zrealizują 27 "super kamieni milowych" powiązanych z funduszami odbudowy, część pieniędzy może przepaść. Wymagane działania obejmują przystąpienie do Prokuratury Europejskiej, wzmocnienie Urzędu ds. Integralności, zmianę zasad zamówień publicznych oraz stopniową likwidację fundacji działających w interesie publicznym.
"To bardzo silny sygnał polityczny. Wiemy też, że czeka nas ogrom pracy – musimy przyjąć wiele ustaw" – powiedział Magyar.
Węgierscy studenci będą mogli od przyszłego roku akademickiego brać udział w unijnym programie wymiany Erasmus+.
Węgry czekają na "gwarancje" w sprawie praw mniejszości na Ukrainie
Magyar odniósł się także do procesu akcesyjnego Ukrainy do UE, który Węgry blokowały za rządów Orbána. Odrzucił sugestie, że odmrożenie funduszy jest uzależnione od zniesienia tego weta.
"Nie było absolutnie żadnego związku między odmrożeniem środków a otwarciem pierwszego rozdziału negocjacji z Ukrainą" – powiedział Magyar.
Powtórzył, że warunkiem Węgier, by znieść weto wobec otwarcia pierwszego rozdziału negocjacji, jest uregulowanie kwestii edukacyjnych i językowych węgierskiej mniejszości na Ukrainie, zapisane w 11-punktowej liście. Trwają techniczne rozmowy między oboma państwami.
"Bardzo liczę, że wkrótce uda się domknąć te 11 punktów i że strona ukraińska będzie mogła dać gwarancję, iż w ciągu kilku miesięcy wprowadzi je do swojego ustawodawstwa" – dodał.
Z wypowiedzi Magyara wynikało, że Budapeszt nie będzie czekał na faktyczną zmianę ukraińskiego prawa o mniejszościach, lecz zadowoli się formalnymi gwarancjami.
Magyar łagodzi ton w sprawie paktu migracyjnego
Magyar wypowiadał się też wyraźnie łagodniej o unijnym pakcie migracyjnym niż w kampanii wyborczej, gdy jego partia TISZA sprzeciwiała się nowym przepisom.
Premier nie wykluczył, że Węgry będą go stosować, i przypomniał, że sam Orbán zatwierdził pakt, który obowiązuje wszystkie państwa członkowskie.
"W tym pakcie migracyjnym jest wiele twardych rozwiązań. Orbán miał wówczas rację, wskazując na jego słabości i braki. W wielu obszarach trzeba go było zmienić, a ochrona zewnętrznych granic została wzmocniona" – stwierdził Magyar.
Magyar przypomniał też, że za rządów Orbána Węgry zwolniły z powodu przepełnienia więzień 2200 przemytników ludzi. Zapowiedział, że jego rząd jest gotów budować nowe zakłady, aby osadzić zarówno przemytników, jak i skorumpowanych polityków.