Kosowo należy do najrzadziej odwiedzanych miejsc w Europie, ale nie brakuje tu atrakcji kulturalnych. Oto nasz przewodnik, co warto zobaczyć.
Chorwacja i Czarnogóra przeżywają w ostatnich latach turystyczny boom, a Kosowo wciąż należy do najrzadziej odwiedzanych krajów Europy. W 2025 roku przyjechało tu niewiele ponad 450 tys. podróżnych.
Dzięki taniemu lotowi Wizz Air z londyńskiego lotniska Luton do stolicy Macedonii Północnej, Skopje, oddalonej o trzy godziny jazdy autobusem, w maju wreszcie udało mi się je odwiedzić.
Przed powrotem do Dohy, gdzie mieści się nasza redakcja Euronews Travel, plan był napięty i wypełniony po brzegi, więc na Kosowo został mi tylko jeden dzień. Trzeba było wybrać między Prisztiną a Prizrenem; ostatecznie padło na ten drugi, kulturalną stolicę kraju.
Myślisz o własnej podróży? Oto, co w Prizrenie warto zobaczyć i zrobić, czego spróbować – oraz kilka praktycznych wskazówek.
Co zobaczyć i czego doświadczyć w Prizrenie
Zrób zdjęcie przy Starym Kamiennym Moście
Pierwotnie wzniesiony w XVI wieku Stary Kamienny Most na rzece Bistrica w Prizrenie (na zdjęciu powyżej) to najsłynniejszy symbol miasta.
Jeśli chcesz uchwycić „to jedno” ujęcie z Prizrenu, przejdź na drugą stronę rzeki, naprzeciw placu Shadërvan. Zrobisz tam zdjęcie z mostem i meczetem Sinan Paszy w tle.
Pierwotny most zniszczyła powódź w 1979 roku, więc obecna konstrukcja pochodzi z początku lat 80. Wciąż jednak nie straciła swojego uroku.
Zajrzyj do meczetu Sinan Paszy
Skoro o tym mowa, meczet Sinan Paszy to kolejny punkt obowiązkowy. Ukończona w 1615 roku świątynia z czasów osmańskich zachwyca wnętrzem z roślinnymi motywami i arabską kaligrafią.
Jak w każdym meczecie, przed wejściem trzeba zdjąć buty, a kobiety powinny zakryć włosy. Tuż przy wejściu dostępne są chusty, które można pożyczyć.
Podziwiaj freski w cerkwi Bogurodzicy Ljevišskiej
Cerkiew Bogurodzicy Ljevišskiej, wpisana na listę UNESCO w ramach zespołu Średniowiecznych Pomników w Kosowie, to serbsko-prawosławna świątynia z XIV wieku.
Najcenniejsze są freski wewnątrz, autorstwa bizantyjskiego Greka Michaela Astrapasa i jego współpracownika Eutychiosa. Mają wyjątkową tematykę: poruszają rzadkie w sztuce sceny przemijania życia, znane ze średniowiecznej opowieści o Barlaamie i Joasafie, a także personifikacje dnia i nocy, symbolizujące Nowy i Stary Testament.
W XV wieku cerkiew przekształcono w meczet, a pierwotne malowidła uszkodzono, pokrywając je tynkiem. W przedsionku wciąż można zauważyć fragmenty arabskich napisów na ścianach.
Świątynia ucierpiała także podczas zamieszek w 2004 roku, dlatego wstęp do środka jest ograniczony. Tuż obok stoi posterunek policji, a przy wejściu trzeba okazać dokument tożsamości.
Poznaj archeologię w dawnym osmańskim hammamie
Muzeum Archeologiczne w Prizrenie mieści się w dawnym osmańskim hammamie. Można tu zobaczyć znaleziska z okolicy, w tym słynnego Biegacza z Prizrenu.
W skład kompleksu wchodzi także wieża zegarowa, na którą można wejść, by podziwiać widok na miasto.
Inna łaźnia, hammam Gazi Mehmed Paszy, również pełniła funkcję przestrzeni kulturalnej, ale obecnie jest zamknięta z powodu remontu. Warto sprawdzać, kiedy znów zostanie otwarta.
Zajrzyj do Muzeum Ligi Albańskiej w Prizrenie
Sześć gwiazd na fladze Kosowa symbolizuje główne grupy etniczne kraju, w tym Albańczyków. O ich roli w dziejach miasta opowiada właśnie Muzeum Ligi Albańskiej w Prizrenie.
Ekspozycja przedstawia historię tego ugrupowania politycznego, a część etnograficzna pokazuje typowe albańskie stroje z różnych regionów, w których wówczas mieszkali.
Wejdź na twierdzę Kalaja
Po około 15-minutowym podejściu ponad centrum miasta docieramy do twierdzy Kalaja. W obecnym kształcie strzegła Prizrenu już w czasach Cesarstwa Bizantyjskiego.
Zwiedzanie jest bezpłatne, a panorama miasta naprawdę spektakularna. To świetne miejsce na podziwianie zachodu słońca. Jeśli jesteś tu, gdy słońce chowa się już po oficjalnym zamknięciu o 19.00, można robić zdjęcia z wielu punktów przy drodze pod górę lub sprzed głównej bramy.
Napis UÇK w obrębie twierdzy odnosi się do Ushtria Çlirimtare e Kosovës, czyli Armii Wyzwolenia Kosowa. Podobne symbole i pomniki zobaczysz w całym kraju.
Napij się wody z fontanny na placu Shadërvan
Mówi się, że kto napije się wody z fontanny na głównym placu Prizrenu, na pewno tu wróci. Jeśli zakochasz się w tym mieście, warto więc wziąć kilka łyków.
To także miejsce o największym zagęszczeniu restauracji i barów, które warto odwiedzić…
Co zjeść i wypić w Prizrenie
Jak w większości krajów Bałkanów, w Kosowie króluje byrek, który serwuje wiele lokali.
Mój pobyt był bardzo krótki, więc nie podejmę się wskazania „najlepszego” miejsca na byrek, ale można śmiało założyć, że będzie smakował niemal wszędzie. Z czasów osmańskich pochodzi też boza, fermentowany napój z kukurydzy.
Na drinka z widokiem warto wpaść do baru BarAca, tuż za meczetem Sinan Paszy.
Spodobał mi się też lokal Te Kizini, gdzie podają bardzo zimną beczkową Peję oraz butelkowe piwa rzemieślnicze.
Następnym razem przyjadę do Prizrenu na…
Pod koniec maja odbywa się tu Bunar Fest. Mieszkańcy spływają wtedy na dmuchanych oponach nurtem rzeki Bistrica.
To całodniowa – i całonocna – impreza, podczas której zaplanowano też wiele koncertów.
Jak dojechać do Prizrenu
Z Prisztiny, stolicy Kosowa, regularnie kursują autobusy; podróż trwa około godziny i 45 minut. Lotnisko w Prisztinie ma bezpośrednie połączenia m.in. z Berlina, Brukseli, Lyonu, Wiednia i Oslo.
Do Prizrenu dojedziesz też autobusem z Tirany w Albanii oraz ze Skopje w Macedonii Północnej. Z obu stolic podróż zajmuje około trzech godzin.
Praktyczne wskazówki
W Kosowie nadal rządzi gotówka – w żadnym z odwiedzonych miejsc nie udało mi się zapłacić kartą.
Ponad 90 proc. mieszkańców kraju to muzułmanie, dlatego warto zwracać uwagę na takie święta jak Eid i pamiętać, że w czasie ramadanu godziny otwarcia mogą się zmieniać.
Sam ramadan to świetny moment na podróż – można wtedy poczuć wyjątkową atmosferę iftaru, wieczornego posiłku kończącego post. Zamiast tradycyjnych ramadanowych armat Kosowo, jak mi powiedziano, wykorzystuje do sygnalizowania końca postu fajerwerki.