Tylko odpowiednio certyfikowane szkła przepuszczają zaledwie 0,00032% widzialnego światła słonecznego, chroniąc oczy widzów przed trwałym uszkodzeniem siatkówki.
Zanotujcie tę liczbę w związku z zaćmieniem, które przemknie nad Półwyspem Iberyjskim 12 sierpnia. Jeśli za punkt odniesienia przyjmiemy tę datę, numer normy ISO (Międzynarodowej Organizacji Normalizacyjnej) dla specjalnych okularów, których trzeba używać, aby ostrożnie obserwować to zjawisko, jedyne w tym stuleciu, powinien być łatwy do zapamiętania: 12312-2015.
REKLAMA
REKLAMA
Bez nich promieniowanie ultrafioletowe uszkodzi fotoreceptory oka – czopki i pręciki – a energia podczerwieni wywoła bezpośredni efekt cieplny w siatkówce, prowadząc do retinopatii słonecznej. Objawy tej choroby mogą pojawić się z opóźnieniem i obejmują: zamazane widzenie, plamki lub mroczki w miejscu największej ostrości wzroku, metamorfopsję (zniekształcone postrzeganie kształtów) oraz mniejszą tolerancję na światło, czyli fotofobię, która może powodować bóle głowy.
Całkowita faza zaćmienia nigdzie na trasie jego przejścia nad Hiszpanią nie przekroczy minuty i 48 sekund – im bliżej pasa całkowitości, tym dłużej można podziwiać to zjawisko. Tylko w tej krótkiej chwili szczęśliwi obserwatorzy mogą zdjąć swoje atestowane okulary.
Norma ISO 12312-2 dotyczy wyłącznie niektórych produktów przeznaczonych do bezpośredniej obserwacji Słońca, czyli tego, co astronomowie nazywają fotosferą – jasną stroną Słońca. Okulary spełniające tę normę gwarantują, że do oka nie dociera więcej niż 0,00032% widzialnego światła słonecznego. Ministerstwo Nauki wyjaśnia: „Przed spojrzeniem na Słońce trzeba założyć okulary, spojrzeć krótko przez kilka sekund i opuścić wzrok, powtarzając obserwację zaćmienia zawsze z przerwami”. Nie należy ich zdejmować, zanim przestaniemy patrzeć na Słońce.
Norma odnosi się wyłącznie do okularów bez możliwości zmiany mocy i ustawiania ostrości. Nie dotyczy zwykłych okularów przeciwsłonecznych (ISO 12312-1), które przepuszczają setki lub tysiące razy więcej światła, niż jest bezpieczne przy bezpośrednim patrzeniu na Słońce, ani filtrów słonecznych zaprojektowanych do urządzeń takich jak teleskopy czy lornetki. Nie obejmuje też filtrów słonecznych przeznaczonych do zakładania na przednią aperturę urządzeń optycznych, na przykład obiektywów aparatów, lornetek czy teleskopów.
Wymagania dotyczą transmitancji (stosunku między światłem przechodzącym a padającym) w zakresie długości fal ultrafioletowych, widzialnych i podczerwieni, które docierają do naszych siatkówek, a także jednorodności transmitancji i odpowiedniej jakości materiału. Komisja Naukowa i Doradcza «Trío de Eclipses» dodaje, że jeśli okulary są sprzedawane w Unii Europejskiej, muszą mieć również oznakowanie CE.
Ministerstwo i fundacja ONCE rozdadzą dwa miliony certyfikowanych okularów za darmo w stoiskach tej fundacji oraz w ośrodkach badawczych, muzeach nauki i innych instytucjach publicznych. Kilka wspólnot autonomicznych będzie też rozdawać atestowane okulary w miejscach wyznaczonych do obserwacji tego zjawiska astronomicznego. Tutaj znajdą Państwo listę miejsc, w których można otrzymać okulary bezpłatnie (źródło w Hiszpański).