Na północy Grecji ruszyła nowa naziemna stacja laserowa; gdzie w Europie działa ta technologia i dlaczego łączność kontynentu ma znaczenie.
W Grecji rusza nowa laserowa stacja naziemna, a Europa przyspiesza prace nad stworzeniem ogólnokontynentalnej sieci szybszej i bezpieczniejszej łączności satelitarnej.
REKLAMA
REKLAMA
Jak poinformowali partnerzy, Holomondas Optical Ground Station, zbudowana we współpracy Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA), greckiego Ministerstwa Zarządzania Cyfrowego oraz Uniwersytetu Arystotelesa w Salonikach, będzie obsługiwać nową generację greckich misji satelitarnych, korzystających z szybkiej łączności optycznej.
Twórcy nowej stacji przekonują, że obiekt działa szybciej i jest tańszy w eksploatacji niż tradycyjne systemy.
Litewska firma Astrolight, która dostarczyła sprzęt do łączności optycznej, podkreśla, że stacja została zaprojektowana tak, by zachowywać precyzję mimo zmian temperatury i drobnych przemieszczeń mechanicznych, co ułatwia jej wykorzystanie z bardziej kompaktową i tańszą infrastrukturą.
Wsparcie dla greckich misji satelitarnych
Stacja będzie obsługiwać dwie greckie misje, PeakSat i ERMIS, wyniesione na orbitę 30 marca 2026 roku.
Satelity wchodzą w skład greckiego programu demonstracyjnego na orbicie i posłużą do testowania laserowej transmisji danych między kosmosem a Ziemią.
Stacja znajduje się w Holomondas w północnej Grecji. Początkowo powstała jako obserwatorium astronomiczne, lecz w ramach programu ESA Greek Connectivity została przekształcona w węzeł łączności optycznej. Inicjatywa ma wzmocnić infrastrukturę łączności optycznej w Grecji i w całej Europie.
„Uruchomienie stacji naziemnej Holomondas Optical Ground Station to ważny krok w kierunku zapewnienia szybszej, bezpieczniejszej i bardziej odpornej łączności, a jednocześnie wzmocnienia roli Grecji w rozwijającym się europejskim ekosystemie łączności optycznej” – powiedział Frederic Rouesnel, kierownik projektu Greek Connectivity RRF w ESA.
„Gdy greckie CubeSaty wchodzą w fazę demonstracyjną, pomogą zweryfikować innowacyjne technologie łączności laserowej, które staną się alternatywą dla deficytowych częstotliwości radiowych i ukształtują przyszłość łączności o dużej przepustowości w kosmosie”.
Na czym polega łączność laserowa?
W odróżnieniu od tradycyjnej łączności satelitarnej opartej na falach radiowych, systemy laserowe wykorzystują wąskie wiązki światła podczerwonego do przesyłania informacji. Technologia ta może przekazywać dane znacznie szybciej niż klasyczne metody radiowe i jest trudniejsza do zakłócenia, ponieważ sygnały podróżują w mocno skupionych wiązkach.
Astrolight informuje, że system może obsługiwać odbiór danych z prędkością do 2,5 Gb/s w różnych warunkach pogodowych i pracy. Firma podkreśla też, że łączność laserowa może zapewnić ponad dziesięciokrotnie szybszą i bezpieczniejszą komunikację przy niższych kosztach niż tradycyjne systemy.
To mogłoby radykalnie skrócić czas potrzebny na pobieranie dużych ilości danych satelitarnych.
Informacje, których przesłanie dziś zajmuje godziny, w przyszłości mogłyby docierać w mniej niż minutę, a większa przepustowość pozwoliłaby satelitom przekazywać więcej zdjęć i pomiarów naukowych bez ich kompresowania czy odrzucania.
Stacje naziemne w Europie
Nowa inwestycja pojawia się w momencie, gdy ruch satelitów na niskiej orbicie okołoziemskiej szybko rośnie.
Według raportu Światowego Forum Ekonomicznego (źródło w Angielski) liczba satelitów na niskiej orbicie okołoziemskiej ma w ciągu najbliższej dekady wzrosnąć o 190 proc.
Coraz większe zatłoczenie orbit utrudnia korzystanie z tradycyjnej łączności radiowej, dlatego litewski start-up chce globalnie rozwijać swoją technologię laserową.
Astrolight buduje obecnie także stację na Grenlandii, którą planuje ukończyć jeszcze w tym roku.
W Europie działają dziesiątki stacji naziemnych obsługujących satelity, głównie starsze obiekty wykorzystujące łączność radiową, ale rośnie też liczba nowszych stacji optycznych.
Umożliwiają satelitom przekazywanie danych na Ziemię i wspierają misje związane m.in. z prognozowaniem pogody, monitorowaniem klimatu, nawigacją i reagowaniem kryzysowym.
Do kluczowych stacji radiowych należą Kiruna w Szwecji, Redu w Belgii i Santa Maria na Azorach, a wśród nowszych stacji optycznych są Teneryfa na hiszpańskich Wyspach Kanaryjskich, Almería w Hiszpanii oraz Nemea w Grecji.
Ich położenie ma duże znaczenie, bo europejska sieć kosmiczna zależy od tego, jak dobrze te stacje są ze sobą połączone na całym kontynencie.
Im silniejsze są powiązania między stacjami na północy, zachodzie, południu i wschodzie Europy, tym łatwiej szybko udostępniać dane satelitarne, unikać luk w zasięgu i utrzymać działanie usług, gdy któryś z kierunków lub regionów zostanie zakłócony.