Podczas strategicznej wizyty Kasyma-Żomarta Tokajewa w Brukseli ambasador Kazachstanu przy Unii Europesjkiej mówi Euronews, że Astana chce zacieśnić więzi ze wspólnotą, zwłaszcza w energetyce, surowcach krytycznych i AI.
Prezydent Kazachstanu Kasym-Żomart Tokajew rozpoczął strategiczną wizytę w Brukseli. Astana zabiega o znacznie głębsze partnerstwo z Unią Europejską, przedstawiając się jako wiarygodny dostawca energii i kluczowych surowców oraz oferując nowe możliwości w dziedzinie sztucznej inteligencji, logistyki i zielonych technologii.
„Znajdujemy się w sercu Eurazji. Graniczymy z Rosją, graniczymy z Chinami, ale bardzo zależy nam na wzmocnieniu naszych wzajemnie korzystnych relacji z Unią Europejską” – powiedział w ekskluzywnym wywiadzie dla Euronews kazachski ambasador przy Unii Europejskiej Roman Vassilenko, podsumowując główne przesłanie wizyty prezydenta Tokajewa, wpisującej się w stale rozwijającą się współpracę między wspólnotą europejską a Azją Centralną.
„Zrobiliśmy już wiele, ale możemy zrobić znacznie więcej” – dodał w rozmowie z porannym programem Europe Today w Euronews, nazywając Unię Europejską jednym z „kluczowych partnerów strategicznych Kazachstanu na świecie”.
Vassilenko podkreślił, że wizyta Tokajewa w Brukseli niesie jasne przesłanie: mimo już bliskich relacji wciąż jest duże pole do rozwoju współpracy.
Powiązania handlowe i inwestycyjne obu stron w ostatnich latach znacznie się rozszerzyły. Europejskie firmy zainwestowały w Kazachstanie około 184 mld euro, głównie w sektor energetyczny.
Ambasador przekonywał jednak, że największy niewykorzystany potencjał kryje się w innych obszarach. Wskazał transport i logistykę, surowce krytyczne, sztuczną inteligencję, zielony wodór, odnawialne źródła energii oraz sektor finansowy jako dziedziny o dużych możliwościach dla europejskich inwestorów.
Kazachstan promuje się także jako wschodzące centrum finansowe. W Astana International Financial Centre działa obecnie około 5800 firm z całego świata. Zdaniem ambasadora pokazuje to rosnącą atrakcyjność kraju dla międzynarodowego biznesu.
Surowce krytyczne są kolejnym filarem oferty Kazachstanu kierowanej do Europy. Kraj wytwarza już 21 z 34 surowców uznanych za strategiczne w Akcie Unii Europejskiej w sprawie surowców krytycznych.
Zamiast ograniczać się do eksportu tych surowców, Kazachstan oczekuje, że europejscy partnerzy zainwestują w ich przetwarzanie na miejscu i transfer technologii.
„Wnosicie inwestycje i technologie. Nie tylko wydobywacie, lecz także przetwarzacie surowce krytyczne w Kazachstanie, a na tym obie strony zyskują” – powiedział Vassilenko.
Jeden z dużych projektów został już uznany przez Komisję Europejską za inicjatywę strategiczną.
Jak zapowiedziała przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen, po uruchomieniu projekt ma zapewniać tyle grafitu, by co roku powstawało około 100 tys. akumulatorów do samochodów elektrycznych.
Bezpieczeństwo energetyczne w centrum relacji UE–Kazachstan
Bezpieczeństwo energetyczne nadal pozostaje kluczowym elementem relacji między Unią Europejską a Kazachstanem. W miarę jak Europa stara się ograniczyć zależność od rosyjskich surowców energetycznych, Kazachstan stał się jednym z najważniejszych alternatywnych dostawców energii dla Brukseli. Kraj jest już trzecim co do wielkości dostawcą ropy naftowej do wspólnoty.
Możliwości Kazachstanu w zakresie zwiększania eksportu ograniczają krajowe poziomy produkcji i infrastruktura transportowa. Vassilenko przekonywał jednak, że dostawy mogą wyraźnie wzrosnąć w ciągu najbliższych lat. Obecnie Kazachstan wysyła do Europy około 65 mln ton ropy rocznie, a według ambasadora w ciągu 4-5 lat wolumen ten może sięgnąć około 100 mln ton.
Ambicje Kazachstanu wykraczają jednak poza ropę. Od 2030 roku kraj zamierza wytwarzać około 2 mln ton zielonego wodoru rocznie we współpracy z niemiecko-szwedzką spółką, co może uczynić go w przyszłości ważnym dostawcą czystej energii dla Europy.
„Chcemy pozostać dla Unii Europejskiej ważnym partnerem strategicznym w dziedzinie bezpieczeństwa energetycznego” – podkreślił ambasador, przedstawiając Kazachstan jako kraj coraz bardziej zdeterminowany, by być nie tylko mostem między Europą a Azją, lecz także niezbędnym partnerem w europejskiej transformacji gospodarczej i energetycznej.