Ponad 4 na 10 młodych Portugalczyków było w sieci nagabywanych przez dorosłych, 26 proc. przyznało, że odpowiadało. Autorzy ostrzegają, że to szkodzi zdrowiu psychicznemu nastolatków.
Ponad czterech na dziesięciu młodych Portugalczyków było już celem uwodzenia w internecie (groomingu) ze strony dorosłych, a co najmniej 26 proc. przyznaje, że odpowiadało na taki kontakt o charakterze seksualnym.
REKLAMA
REKLAMA
Wnioski pochodzą z badania przeprowadzonego przez ośrodek badawczy Egas Moniz School of Health and Science. Analizowano w nim skalę groomingu i sextingu wśród portugalskich nastolatków oraz związek między tymi zachowaniami.
Badanie, oparte na próbie ponad 170 nastolatków w wieku od 12 do 17 lat, wskazuje, że „te zjawiska nie występują w oderwaniu od siebie”. Naukowcy stwierdzili korelację między sextingiem a groomingiem online. Sugerują, że praktyka dzielenia się treściami o charakterze seksualnym może zwiększać podatność na nadużycia ze strony dorosłych, a sam proces uwodzenia może z kolei zachęcać do zachowań określanych jako sexting.
Autorzy opisują grooming online jako „proces stopniowego nawiązywania kontaktu przez dorosłych, który w wielu przypadkach obejmuje rozmowy o treści seksualnej, prośby o intymne zdjęcia oraz próbę zbudowania zaufania z osobami niepełnoletnimi”. W 9,3 proc. przypadków młodzi ludzie przyznają, że doszło do umówienia się na spotkanie na żywo z tymi dorosłymi.
Dane pokazują też, że sexting w tej grupie nastolatków przejawiał się głównie poprzez wysyłanie wiadomości o treści seksualnej (52,9 proc.), zdjęć (41,3 proc.) oraz intymnych nagrań wideo (16,3 proc.).
Choć taki sposób dzielenia się treściami młodzi często postrzegają jako dobrowolny, badacze ostrzegają, że tego typu praktyki pojawiają się również w sytuacjach presji lub pod wpływem innych osób i „mogą być wykorzystywane przez dorosłych jako narzędzie uwodzenia w internecie”.
Badanie wskazuje ponadto na związek między tymi zachowaniami a zdrowiem psychicznym młodych osób. Według autorów nastolatki, które zgłaszają, że padły ofiarą groomingu, częściej mają podwyższony poziom lęku, strachu i wstydu oraz rzadziej doświadczają pozytywnych emocji.
Wyniki pokazują także większą podatność na grooming online u nastolatków z historią wcześniejszej wiktymizacji. Zdaniem autorów sugeruje to istnienie profili ryzyka szczególnie narażonych na tego rodzaju zjawiska.
„Te zjawiska należy rozumieć w sposób całościowy, jako zachowania ryzykowne, które znacząco wpływają na wrażliwość emocjonalną i zdrowie psychiczne młodych osób” – podkreślają Telma Catarina Almeida, wykładowczyni i badaczka w Egas Moniz, oraz André Pereira z tej samej instytucji.
Naukowcy zwracają uwagę, że „media społecznościowe stały się nową sceną dla tego typu nasilonych zagrożeń” i podkreślają konieczność „wzmacniania kompetencji cyfrowych oraz działań profilaktycznych wśród nastolatków, ich rodzin i w środowisku szkolnym”.
W ramach wzmacniania działań zapobiegawczych i interwencyjnych autorzy rekomendują także włączenie edukacji dotyczącej bezpieczeństwa cyfrowego do programów szkolnych, szkolenie i uwrażliwianie specjalistów pracujących z młodzieżą, a także prowadzenie kampanii informacyjnych oraz tworzenie łatwiej dostępnych mechanizmów zgłaszania nadużyć.