Unia Europejska nałożyła sankcje na cztery osoby oskarżane o szerzenie prorosyjskiej dezinformacji. Wśród nich są były wojskowy oraz osoby związane z mediami, którym zarzuca się wspieranie narracji Kremla po inwazji na Ukrainę.
16 marca Rada Unii Europejskiej nałożyła sankcje na cztery osoby, oskarżając je o prowadzenie manipulacji hybrydowych i ingerencję zagraniczną w imieniu Rosji.
REKLAMA
REKLAMA
W praktyce oznacza to, że ich aktywa zostaną zamrożone, a obywatele UE i firmy nie będą mogły przekazywać im funduszy ani aktywów finansowych.
Kim są te cztery osoby i w jaki sposób rozpowszechniały dezinformację na temat pełnej inwazji Rosji na Ukrainę?
Adrien Bocquet
Adrien Bocquet, były żołnierz francuskiej armii, po rozpoczęciu pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę nasilił działania wspierające przekaz Kremla w Europie i samej Rosji.
Francuski minister ds. Europy i spraw zagranicznych Jean-Noël Barrot określił go jako osobę zaangażowaną w rekrutowanie zagranicznych bojowników w Ukrainie, a także w działania dezinformacyjne w Europie i Afryce oraz przyzwalanie na zbrodnie wojenne.
W 2022 roku Bocquet pojawiał się w wielu francuskich mediach, twierdząc, że wrócił z misji humanitarnej w Ukrainie i był świadkiem poważnych zbrodni popełnianych przez ukraińską armię. Jego relacje okazały się jednak fałszywe i zgodne z narracją rosyjskiego MSZ.
Od tego czasu Bocquet udzielał wywiadów wielu rosyjskim kanałom telewizyjnym, a także tworzył reportaże w stylu dokumentalnym, wypełniając kolejne punkty propagandy Kremla.
Graham Phillips
Graham Phillips, były urzędnik zlikwidowanego brytyjskiego Centralnego Biura Informacji, rozpoczął swoją działalność od prowadzenia bloga "Brit in Ukraine", poświęconego Rosji i Ukrainie. Po raz pierwszy przyjechał do Ukrainy w 2009 roku na mecz piłkarski.
Zachowane zrzuty ekranu z usuniętego już bloga pokazują, że poruszał na nim szeroki zakres tematów - od polityki i historii, po piłkę nożną i zjawisko turystyki seksualnej w Ukrainie.
Z czasem Phillips zyskał rozpoznawalność w środowiskach prorosyjskich, rozwijając własny kanał na YouTube i relacjonując wydarzenia z Krymu, często we współpracy z kontrolowaną przez państwo rosyjską telewizją Russia Today, dla której pracował jako freelancer. Po krótkim pobycie w Wielkiej Brytanii wrócił na tereny okupowane przez Rosję po rozpoczęciu pełnoskalowej inwazji.
W kwietniu 2022 roku brytyjski poseł Robert Jenrick oskarżył go o zbrodnie wojenne po opublikowaniu wywiadu z brytyjskim obywatelem Aidenem Aslinem, wziętym do niewoli podczas walk po stronie Ukrainy. Przeprowadzanie wywiadów z jeńcami wojennymi pod przymusem narusza konwencje genewskie. Kanał YouTube Phillipsa, na którym opublikowano nagranie, został następnie pozbawiony możliwości zarabiania.
W 2022 roku Phillips został pierwszym obywatelem Wielkiej Brytanii objętym sankcjami tego kraju w związku z rosyjską inwazją - decyzję tę publicznie skrytykował. Sankcje nałożyła na niego również Ukraina, zakazując mu wjazdu na swoje terytorium.
Z jego aktywności w mediach społecznościowych wynika, że obecnie przebywa na terenach okupowanych przez Rosję. Jest aktywny na platformach X, Telegram, Instagram i Facebook, gdzie publikuje nagrania ze swojego życia. Jeden z najnowszych materiałów przedstawia go w okupowanym Mariupolu.
W 2017 roku śledztwo BBC ujawniło, że Phillips finansował swoje materiały z obszaru działań wojennych za pośrednictwem serwisów crowdfundingowych. Wpis opublikowany przez niego na Telegramie w maju 2025 roku wskazuje, że nadal korzysta z tego typu wsparcia - zachęcał w nim darczyńców do wpłat na rosyjskie konto bankowe lub do kontaktu mailowego w sprawie innych form pomocy.
Zgodnie z nowymi sankcjami UE jego aktywa zostały zamrożone, a obywatele i firmy z Unii nie mogą przekazywać mu żadnych środków finansowych.
Ernest Mackevičius i Sergey Klyuchenkov
Unijne sankcje objęły również Sergeya Klyuchenkova i Ernesta Mackevičiusa - prezenterów regularnie występujących w rosyjskich mediach państwowych.
Klyuchenkov, prowadzący programy w prorządowych stacjach, takich jak Komsomolskaja Prawda i Soloviev LIVE, jest określany przez UE jako propagandysta wspierający działania militarne Rosji, w tym ataki na ludność cywilną, oraz nawołujący do dalszej eskalacji konfliktu.
Według Unii opowiadał się także za tzw. "deukrainizacją" okupowanych terytoriów - m.in. zakazem używania języka ukraińskiego i usuwaniem symboli ukraińskiej kultury. Publicznie sugerował rozszerzenie wojny poza Ukrainę, w tym zajęcie państw bałtyckich oraz przeprowadzenie odwetowych ataków na kraje europejskie.
Ernest Mackevičius jest natomiast głównym prowadzącym programu informacyjnego "Westi" emitowanego o godz. 20:00 w państwowej stacji Rossija 1. Według UE systematycznie prezentował stronnicze i wprowadzające w błąd relacje z wojny, przedstawiając działania Rosji w korzystnym świetle i umniejszając skalę ukraińskiego oporu.
W 2014 roku został odznaczony przez prezydenta Rosji Władimira Putina Orderem Przyjaźni za relacjonowanie wydarzeń na Krymie.