Europosłowie podjęli we wtorek działania mające na celu ożywienie umowy handlowej między Unią Europejską a USA, wyznaczając głosowanie w komisji. Wewnętrzne spory między grupami politycznymi sprawiają jednak, że ostateczne zatwierdzenie przez pełne zgromadzenie pozostaje niepewne.
Po miesiącach opierania się presji ze strony Stanów Zjednoczonych i Komisji Europejskiej, we wtorek unijni prawodawcy przyspieszyli prace nad umową handlową między Unią Europejską a USA.
REKLAMA
REKLAMA
Zmiana ta jest znacząca, ponieważ rozpoczyna proces, który przez długi czas był opóźniony z powodu fundamentalnych nieporozumień między Brukselą a Waszyngtonem, wzmocnionych przez ich różne stanowiska w prawie wszystkim - od handlu i zasad cyfrowych po Grenlandię, a teraz Iran.
Członkowie Parlamentu Europejskiego sprzeciwiali się kontynuowaniu procesu wdrażania umowy, która według nich jest korzystniejsza dla USA.
Pomimo obaw prawnych i politycznych, zdecydowali się go wznowić.
"Było szerokie zrozumienie ze strony mniej więcej wszystkich grup politycznych popierających mój kompromis i jest to duże osiągnięcie" - powiedział dziennikarzom niemiecki eurodeputowany Bernd Lange (S&D), przewodniczący komisji handlu. "Dlatego w czwartek przejdziemy do głosowania w komisji" - dodał.
Porozumienie zawarte latem ubiegłego roku przez szefową Komisji Ursulę von der Leyen i prezydenta Donalda Trumpa nakłada 15-procentowe cła amerykańskie na unijne towary, podczas gdy Europa zgadza się obniżyć własne cła do zera. Bruksela początkowo przedstawiała to jako najlepszy z negatywnych scenariuszy.
Opór europosłów w ostatnich miesiącach wynikał z nieprzewidywalnej polityki handlowej Białego Domu po tym, jak amerykańska administracja uruchomiła agresywną globalną agendę po Dniu Wyzwolenia. Umowa znalazła się w rozsypce po tym, jak Sąd Najwyższy USA uznał początkowe "wzajemne" cła Trumpa za nielegalne na początku roku.
Ustawodawcy negocjowali do ostatniej chwili kompromis, w tym klauzulę umożliwiającą Unii Europejskiej zawieszenie umowy w przypadku zagrożenia jej integralności terytorialnej. Zapis ten pojawił się po tym, jak Trump wielokrotnie groził, że zajmie Grenlandię. W styczniu napięcie wokół tej duńskiej wyspy było największe.
W kompromisie forsowanym przez Langego zawarto również klauzulę wygaśnięcia, zgodnie z którą ulgi celne Unii Europejskiej wygasną z końcem marca 2028 roku, chyba że umowa zostanie wyraźnie odnowiona.
Niepewność co do ostatecznego głosowania w PE
Lutowe orzeczenie Sądu Najwyższego zwiększyło niepewność, uznając początkowe amerykańskie cła za nielegalne, a tym samym kwestionując warunki umowy zawartej między Waszyngtonem a Brukselą. Nowe taryfy - podnoszące cła powyżej 15 proc., postrzegane przez Unię Europejską jako maksymalna stawka - skłoniły europosłów, których zgoda jest wymagana, do wstrzymania umowy i wielokrotnego opóźniania procesu.
Pomimo wszczęcia w zeszłym tygodniu przez USA dochodzenia przeciwko Unii Europejskiej w sprawie domniemanych nieuczciwych praktyk handlowych, Komisja nalega, aby wspólnota trzymała się umowy, a szef unijnego handlu Maroš Šefčovič wielokrotnie wzywał prawodawców do kontynuowania głosowania.
Pytanie brzmi teraz, czy proces ten może przebiegać wystarczająco szybko, aby umowa została zatwierdzona przez Parlament Europejski do końca marca, zgodnie z wnioskiem Komisji. Grupy polityczne pozostają podzielone, a kwiecień jest również jedną z opcji.
"Nie lubię gierek. Teraz mamy obietnice z Białego Domu i wszystko, czego [potrzebujemy]" - powiedziała dziennikarzom w Brukseli Željana Zovko, główna negocjatorka z ramienia Europejskiej Partii Ludowej. Oskarżyła przy tym niektórych eurodeputowanych o dążenie do opóźnienia ostatecznego zatwierdzenia z powodów politycznych, niezwiązanych z warunkami samego porozumienia.
Socjaliści i Demokraci oraz inne lewicowe grupy naciskają na więcej czasu na przeprowadzenie wewnętrznych dyskusji, chcąc odroczyć decyzję co najmniej do kwietnia.
"Moja grupa poprosiła o więcej czasu na przedyskutowanie tej kwestii wśród różnych członków" - powiedział Lange, przyznając, że niektórzy ustawodawcy nadal potrzebują przekonania.
Według wewnętrznych źródeł, francuscy i włoscy socjaliści są jednymi z najbardziej niechętnych do poparcia porozumienia, które uważają za nieoptymalne dla Europy w obliczu działań Trumpa.