We wtorek Zjednoczenie Narodowe przedstawiło szczegóły projektu reformy emerytalnej. Marine Le Pen zasugerowała referendum w sprawie jego przyjęcia.
Na pięć miesięcy przed wyborami prezydenckimi we Francji Marine Le Pen nadal przedstawia swoje plany na wypadek wejścia do Pałacu Elizejskiego, zwłaszcza dotyczące emerytur. We wtorek 17 listopada podczas konferencji prasowej zapewniła, że jej reforma przywracająca wiek przejścia na emeryturę do 62, a nawet 60 lat będzie „wdrożona natychmiast po jej dojściu do władzy”.
Kandydatka Zjednoczenia Narodowego, prawicowej partii, podkreśliła, że jej celem jest „uchylenie reformy Borne z dniem 1 stycznia 2028 roku”. Zaznaczyła, że „setki tysięcy pracowników” będą mogły przejść na emeryturę „o dwa–trzy lata” wcześniej, niż przewiduje obecna ustawa. Zamierza także utrzymać wiek 67 lat uprawniający do pełnej emerytury, nawet gdy nie została zgromadzona wymagana liczba kwartałów składkowych.
Doprecyzowała też, że jej projekt pozwoli „indeksować wszystkie emerytury przez następnych pięć lat”.
Według wyjaśnień Jeana-Philippe’a Tanguy’ego, posła RN z departamentu Somma, odpowiedzialnego za program gospodarczy Marine Le Pen, reforma będzie kosztować 18,6 mld euro, przy czym koszt netto ma spaść do 10,1 mld dzięki oszczędnościom z przekierowania składek pracodawców.
Marine Le Pen zapewniła, że jest to projekt „w pełni sfinansowany”. „Jesteśmy w stanie całkowicie sfinansować naszą reformę i do 2032 roku zmniejszymy o połowę deficyt systemu odziedziczonego po Emmanuelu Macronie” – stwierdziła, zapowiadając, że do przyjęcia zmian może sięgnąć po referendum.
Pięć kategorii pracowników
Jordan Bardella, przewodniczący partii, dodał, że Zjednoczenie Narodowe przewiduje trzeci „parametr obliczeniowy”, związany z „wiekiem wejścia na rynek pracy”. Jego zdaniem będzie on liczony „od pierwszej stabilnej pracy”, definiowanej jako okres sześciu miesięcy zatrudnienia w pełnym wymiarze, „mogący obejmować czas uznanego stażu lub nauki zawodu w systemie dualnym”.
Powstanie „pięć kategorii” z „zasadą stopniowania” – kontynuował Bardella – obejmujących: pierwszą stabilną pracę przed ukończeniem 20 lat, między 20 a 21 lat, między 21 a 22 lata, między 22 a 23 lata oraz po ukończeniu 23 lat.
Każda kategoria będzie miała własny wiek nabycia prawa do emerytury, od 60 do 62 lat, oraz minimalną liczbę kwartałów składkowych, od 160 do 168. Aby zaliczyć jeden kwartał, trzeba będzie pracować „co najmniej w połowie etatu przez jeden kwartał, bez kryterium płacowego” – wyjaśnił Jordan Bardella. Obecnie obowiązuje zasada 150 przepracowanych godzin na poziomie płacy minimalnej.
Kapitałowy filar jako „prawdziwa rewolucja”
Marine Le Pen chce również wprowadzić obowiązkowy „kapitałowy filar” jako uzupełnienie systemu repartycyjnego i „znieść” to, co nazywa „jednym z ostatnich przywilejów naszego kraju: przywilejem dostępu do usług finansowych”. To ma być „prawdziwa rewolucja” – przekonuje.
Kandydatka twierdzi, że ten mechanizm „pozwoli zgromadzić fundusz emerytalny sięgający niemal 900 mld euro w ciągu jednego pokolenia”. Widzi w nim „kluczową obietnicę” i „nowe osiągnięcie socjalne dla pracowników”.
Ta dodatkowa emerytura, do której prawo będą mieli wszyscy pracownicy mający mniej niż 52 lat 1 stycznia 2028 roku, ma zapewnić każdemu „kapitał co najmniej kilkudziesięciu tysięcy euro” w momencie przejścia na emeryturę – doprecyzowała Le Pen.
Reforma nie miałaby wiązać się z nowymi obciążeniami, lecz opierałaby się na już istniejących składkach pracodawców. Jordan Bardella podkreśla, że celem jest przekierowanie części tych składek na oszczędności przeznaczone na emerytury.
Zjednoczenie Narodowe chce w ten sposób przeznaczyć na ten cel składki z systemu „1 % logement”, a także „z Krajowego Funduszu Pomocy Mieszkaniowej oraz połowę składek na szkolenia zawodowe”, czyli „minimalny strumień 12 mld euro rocznie, kierowany do powszechnego, indywidualnego funduszu kapitałowego, zarządzanego przez Caisse des dépôts et consignations, z przeciętną roczną stopą zwrotu między 4 a 6%”.
Według wyliczeń partii odpowiadałoby to średnio 500 euro kapitału odkładanego co roku dla każdego pracownika. Osoba rozpoczynająca karierę w 2028 roku miałaby zatem przy odejściu na emeryturę kapitał wynoszący około 81 tys. euro – zapewnia Jordan Bardella.
Ustawa Borne, sztandarowa reforma drugiej kadencji Emmanuela Macrona, którą Marine Le Pen chce uchylić, miała podnieść ustawowy wiek emerytalny do 64 lat.
Została jednak wstrzymana, między innymi w reakcji na masowe protesty społeczne oraz w kontekście utraty większości prezydenckiej po nieudanej próbie rozwiązania parlamentu w 2024 roku. Jej wdrażanie ma jednak zostać wznowione na początku 2028 roku, chyba że po wyborach prezydenckich zostanie uchwalona inna ustawa regulująca tę kwestię.