Portugalia mierzy się z wysokim ryzykiem pogodowym przez niż Charles i możliwy rzadki, niszczący sting jet z wiatrem ponad 160 km/h w rejonie Wielkiej Lizbony.
Portugalia jest w stanie alertu z powodu przejścia niżów Bruna i Charles. Na środę przewiduje się także możliwość wystąpienia zjawiska nazywanego sting jet – rzadkiego zjawiska meteorologicznego, które może powodować podmuchy o wyjątkowo dużej sile niszczącej, tak jak niż Kristin na początku roku, który spustoszył wiele regionów dystryktu Leiria.
Obszar Wielkiej Lizbony wymaga szczególnej uwagi ze względu na możliwość pojawienia się tego zjawiska, zwłaszcza między południem a późnym popołudniem w środę.
IPMA zapowiedział we wtorek, podczas konferencji prasowej zorganizowanej przez Obronie Cywilną, że może się utworzyć sting jet. „Istnieją pewne przesłanki, że może wystąpić, ale jest to bardzo trudne do przewidzenia. Tak było w przypadku burzy Kristin i ten scenariusz jest brany pod uwagę” – powiedział Jorge Ponte z IPMA.
Zgodnie z definicją Instytutu Portugalskiego Morza i Atmosfery (IPMA), sting jet to prąd powietrza gwałtownie opadający wewnątrz niżu pozazwrotnikowego, który może z dużą intensywnością docierać do powierzchni. To zjawisko, występujące na stosunkowo małym, dobrze określonym obszarze, może powodować bardzo silne porywy wiatru o prędkości nawet ponad 160 km/h, wywołując znaczne szkody.
Specjalista od zmian klimatycznych Duarte Costa, który za pośrednictwem mediów społecznościowych wyjaśnił mechanizm zjawiska i ostrzegł przed związanymi z nim zagrożeniami, opisuje je jako „skrajnie gwałtowny strumień wiatru, który nagle i bardzo lokalnie opada z średnich wysokości w obrębie burzy do powierzchni, w wyniku silnej intensyfikacji podczas przejścia przez prąd strumieniowy”.
Symulacje europejskiego modelu ECMWF pokazują układ w formie haka, „niebezpiecznie podobny do zjawiska sting jet” – podkreśla Duarte Costa.
Największa różnica w stosunku do sytuacji z Kristin polega na tym, że tym razem najsilniejsza faza burzy przypadnie na dzień, a więc na czas największego ruchu pieszych i samochodów, co dodatkowo zwiększa zagrożenie.
Duarte Costa ostrzega, że jeśli zjawisko wystąpi w godzinach szczytu, gdy natężenie podróży jest największe, ryzyko może się jeszcze nasilić.
Wprowadzone środki zapobiegawcze
Rząd Portugalii ogłosił na środę stan alertu na całym obszarze Portugalii kontynentalnej ze względu na zbliżanie się niżu Charles.
Minister administracji wewnętrznej, Luís Neves, zapowiedział zamknięcie wszystkich szkół (publicznych i prywatnych) oraz niekluczowych urzędów, zakaz poruszania się po parkach, lasach i ogrodach, a mieszkańców wezwał do pozostania w domach. Ostrzegł przy tym, że mogą wystąpić „bardzo trudne momenty wymagające udzielenia pomocy”, szczególnie w związku z możliwymi podtopieniami w miastach, powalonymi drzewami i przerwami w dostawach energii.
IPMA ogłosił czerwony alert dla ośmiu dystryktów — Beja, Évora, Faro, Leiria, Lizbona, Portalegre, Santarém i Setúbal — obowiązujący do godziny 21 w środę.
Wszystkie tunele i parkingi w Lizbonie, a także część mostów, będą zamknięte od północy. Na mostach Vasco da Gama i 25 de Abril, łączących oba brzegi rzeki Tag, ograniczono prędkość do 60 km/h, a jazda motocyklem jest odradzana.
Metro w Lizbonie i firma Fertagus planują utrzymać kursowanie transportu publicznego. Funkcjonowanie autobusów Carris może jednak ulegać zmianom w ciągu dnia, w zależności od nasilenia złej pogody i warunków bezpieczeństwa.
Z kolei sieć autobusowa Rede Expressos zawiesiła kursy między godziną 10.00 a północą w środę.