Najwięcej deszczu spadło w górach. Na płaskowyżu Lasithi w ciągu dwóch dni zanotowano nawet 440 mm opadów. Aby ocenić skalę zniszczeń, uruchomiono system Copernicus.
Pięć kolejnych dni ulewnych deszczy i burz zostawiło rozległe zalane tereny, zniszczone drogi oraz poważne szkody w rolniczych rejonach znacznej części Krety. Wyspa należy do najważniejszych kierunków turystycznych w basenie Morza Śródziemnego.
REKLAMA
REKLAMA
Pomiary Narodowego Obserwatorium w Atenach pokazują skalę opadów, jakie spadły przede wszystkim na górzyste obszary wyspy. Według sieci automatycznych stacji meteorologicznych Obserwatorium/meteo.gr w Xyloskalo, w prefekturze Chania w zachodniej Krecie, przy wejściu do Wąwozu Samaria, jednego z najsłynniejszych przyrodniczych celów wycieczek na Krecie, do godziny 15.10 w niedzielę zarejestrowano 91 mm deszczu.
Jeden milimetr opadu odpowiada jednemu litrowi wody na metr kwadratowy. Oznacza to, że 91 mm to około 91 litrów wody na każdy metr kwadratowy powierzchni. Narodowe Obserwatorium poinformowało, że wysokie sumy opadów notowano głównie w rejonach górskich Krety już piąty dzień z rzędu.
Jeszcze większe ilości wody odnotowano na Płaskowyżu Lassithi, żyznej górskiej kotlinie na wysokości około 800 m we wschodniej Krecie. Według prezesa Organizacji Rozwoju Krety, Thodorisa Nina, w ciągu dwóch dni spadło tam około 440 mm deszczu, czyli mniej więcej 440 litrów na metr kwadratowy.
Dodał, że w czterodniowym okresie niepogody średnia suma opadów w tym rejonie sięgnęła około 470 mm. Tymczasem całoroczna suma opadów wynosi tam zwykle od 700 do 900 mm.
Duży napływ wody widać także w zbiorniku retencyjnym Aposelemis, położonym około 30 km na wschód od Heraklionu. To główne źródło zaopatrzenia w wodę dla aglomeracji Heraklionu i części wschodniej Krety. Zasoby zbiornika wzrosły z około 9,26 mln m³ 30 września do ponad 12,7 mln m³ 4 października.
Różnica przekracza 3,4 mln m³ wody w zaledwie cztery dni. Organizacja Rozwoju Krety szacuje, że poziom może dalej rosnąć, bo woda z Płaskowyżu Lassithi nadal spływa do zbiornika.
Od początku gwałtownych zjawisk 1 października do niedzielnego południa straż pożarna odebrała na całej Krecie 485 zgłoszeń. Przeprowadzono 96 akcji wypompowywania wody i 101 ewakuacji ludzi w bezpieczne miejsca. 80‑letni hodowca, który zaginął w miejscowości Karines w jednostce regionalnej Rethymno, został odnaleziony martwy, a władze badają dokładne okoliczności jego śmierci.
Skutki żywiołu nie ograniczyły się do wschodniej Krety. Zniszczenia zanotowano we wszystkich czterech jednostkach regionalnych wyspy: w Chanii na zachodzie, w Rethymno w części środkowo-zachodniej, w Heraklionie w centrum oraz w Lassithi na wschodzie. Powodzie i osuwiska dotknęły górskie wsie, tereny rolnicze i hodowlane, a także odcinki nadmorskiej strefy z intensywną turystyką.
Mapowanie satelitarne w ramach programu Copernicus
Grecja uruchomiła europejską usługę Copernicus Emergency Management Service – Mapping, o kodzie EMSR933, aby na podstawie analizy zdjęć satelitarnych przygotować mapy obszarów dotkniętych powodzią.
Zebrane dane posłużą władzom do wyznaczenia zalanych terenów, oceny strat i zaplanowania działań naprawczych. Wniosek złożyła grecka Obrona Cywilna, a Unia Europejska go zatwierdziła.
Lassithi: płaskowyż zamieniony w jezioro
Najpoważniejsze szkody w rolnictwie odnotowano na Płaskowyżu Lassithi, który jest ważnym obszarem upraw na Krecie. Rozległe pola znalazły się pod wodą i błotem, zniszczone zostały drogi dojazdowe, a plantacje ziemniaków i warzyw zostały zalane.
Portal Cretalive, powołując się na lokalne dane, informuje, że zniszczonych mogło zostać około 3 tys. ton ziemniaków i warzyw oraz że około 85% upraw regionu leży na zalanym polu. Ostateczna skala strat nie została jeszcze oszacowana.
Na południowym wybrzeżu Lassithi Ierapetra i turystyczne miejscowości na wschód od miasta, takie jak Ferma, Koutsounari, Agia Fotia i Makris Gialos, zostały uderzone przez rwące potoki i osuwiska. Drogi zostały przerwane lub poważnie uszkodzone, samochody porwała woda, a dziesiątki osób trzeba było ewakuować z hoteli i innych obiektów noclegowych w bezpieczne miejsca.
Rethymno: wylewające rzeki i zniszczenia w Mylopotamosie
W jednostce regionalnej Rethymno jednym z najmocniej dotkniętych obszarów był górski rejon Mylopotamos. W miejscowości Zonianá rzeka wystąpiła z brzegów, a ulice zamieniły się w potoki; błoto i niesione przez wodę kamienie uszkodziły domy, drogi i infrastrukturę.
Według lokalnych doniesień z domów ewakuowano około 40 mieszkańców, a awarie sieci wodociągowej pozostawiły część wsi bez wody. Na stokach góry Psiloritis odnotowano także duże straty w pogłowiu, a hodowcy zgłaszają dziesiątki padłych lub zaginionych zwierząt.
W gminie Amari zniszczenia dróg oraz utrzymujące się trudności w poruszaniu się doprowadziły do zawieszenia stacjonarnych zajęć w szkołach w poniedziałek.
Heraklion: zniszczenia od gór po turystyczne wybrzeże
W jednostce regionalnej Heraklion problemy pojawiły się zarówno w głębi lądu, jak i w strefie nadmorskiej. W gminie Malevizi portal Cretalive informuje o rozległych zniszczeniach sieci dróg rolniczych, ujęć wody i instalacji nawadniających, zwłaszcza w górskich osadach.
Skutki żywiołu odczuły też jedne z najbardziej znanych plaż turystycznych północnej Krety. Dziennik „Nea Kriti” opisał duże ilości błota, trzcin, drewna i innych naniesionych materiałów na plażach Ammoudary i Karteros. W Hersonissosie doszło do erozji i zniknięcia znacznej części piaszczystej plaży.
Chania: zniszczenia w gminie Platanias i odcięci w Samarii
W zachodniej Krecie poważne szkody odnotowano w gminie Platanias. W miejscowościach Apopigadi i Palaia Roumata odcinki dróg rolniczych stały się nieprzejezdne, a burmistrz Platanias poinformował grecką agencję prasową AMNA o zniszczeniach sieci drogowej, wodociągowej, upraw kasztanów i zabudowań hodowlanych. Gmina zamierza wystąpić o ogłoszenie stanu klęski żywiołowej na tym obszarze.
Niezwykła operacja prowadzona jest także w Wąwozie Samaria, jednym z najsłynniejszych przyrodniczych celów wycieczek na Krecie. Do niedzielnego wieczoru ośmiu pracowników Parku Narodowego pozostawało odciętych w bezpiecznym miejscu, ponieważ szlak zamienił się w rwący potok. Ich stan zdrowia był dobry, mieli żywność, lekarstwa i środki łączności. Otrzymali polecenie, by nie próbować ewakuacji, dopóki poziom wody nie zacznie opadać.
Rządowa delegacja w zalanych regionach
W poniedziałek na Kretę przylatuje rozszerzona rządowa delegacja, aby ocenić skalę zniszczeń i skoordynować działania naprawcze. Zaplanowano naradę w urzędzie Regionu Krety, a następnie wizje lokalne w Mylopotamosie, Ierapetrze i na Płaskowyżu Lassithi.
W skład delegacji wchodzą ministrowie infrastruktury oraz klimatu i reagowania kryzysowego, a także przedstawiciele rządu odpowiedzialni za produkcję rolną i usuwanie skutków klęsk żywiołowych.
Inwentaryzacja szkód wciąż trwa, zwłaszcza w rolnictwie i sieci drogowej. W wielu miejscach pełny obraz sytuacji będzie znany dopiero po opadnięciu wód i przywróceniu dojazdu.