Pierwszy grecki astronauta opowiada o swojej historycznej misji w 2027 roku i oczekiwaniach związanych z lotem kosmicznym.
Jeszcze kilka lat temu, gdyby ktoś powiedział, że Grecja wyśle człowieka w kosmos, mało kto by w to uwierzył. Dziś jednak to staje się rzeczywistością – Adrianos Golemis ma polecieć na Międzynarodową Stację Kosmiczną w 2027 roku. Jak sam podkreśla, kluczową rolę w tej decyzji odegrały zarówno rząd Grecji, jak i Greckie Centrum Kosmiczne.
REKLAMA
REKLAMA
„Trzeba oddać zasługi pani Solomounidou i oczywiście kierownictwu ELKED. Ale sądzę, że Anezina Solomounidou, także z racji swojej funkcji, jest przedstawicielką Grecji do spraw eksploracji kosmosu. Jej i jej współpracownikom, którzy od dawna pracują niestrudzenie, jesteśmy ogromnie wdzięczni” – powiedział na początku Adrianos Golemis.
Rola Adrianosa Golemis na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej
„To trochę podobna rola do tej, którą pełniłem na Antarktydzie. W praktyce jesteś rękami i mięśniami badaczy z Grecji i z Europy. Wykonujesz ich eksperymenty w tym wyjątkowym środowisku nieważkości tak precyzyjnie i tak skutecznie, jak tylko się da. To bardzo szczegółowy proces, bo każda czynność musi być wykonana z dużą dokładnością i zgodnie z konkretnymi protokołami.” – wyjaśnił między innymi przyszły astronauta.
Jako lekarz misji kosmicznych Adrianos Golemis dobrze zna medyczną stronę takiego przedsięwzięcia. Co robi na nim największe wrażenie?
„Dla mnie najbardziej fascynujące jest to, co dzieje się pośrodku – jak bardzo ciało przyzwyczaja się do tych egzotycznych warunków. Częściowo przeżyłem to już na Antarktydzie. Spędziłem tam rok, prowadząc dla ESA eksperymenty w izolacji. I to zabawne, bo kiedy tam jedziesz, masz mnóstwo znaków zapytania, a kiedy wracasz, jesteś już, choćby psychicznie, przystosowany i poniekąd oswoiłeś to egzotyczne miejsce z trudnym klimatem” – ujawnił Adrianos.
Adrianos Golemis uważa, że w jego ślady pójdą kolejni Grecy i Greczynki, którzy dosłownie sięgną gwiazd: „W przyszłości, jestem tego pewien i bardzo tego sobie życzymy, chcemy tego i będziemy o to zabiegać, żeby więcej naszych rodaków znalazło się tam. Europejska Agencja Kosmiczna, której Grecja jest członkiem, prowadzi nabór astronautów mniej więcej co dziesięć–piętnaście lat. W tych procesach wyłaniani są kandydaci z różnych krajów, którzy spełniają wymagane kryteria.”.
Adrianos Golemis odpowiadał na wiele pytań dotyczących tej historycznej dla Grecji i Cypru misji kosmicznej.
Psychologiczne wsparcie astronautów
„Na Ziemi pracuje duży zespół ludzi, którzy wspierają astronautów zarówno na etapie przygotowań, jak i w trakcie samej misji. Wśród nich są psycholodzy i psychiatrzy.
To ważne, żeby o tym wspomnieć, bo często myślimy, że zwracamy się do psychologa lub psychiatry tylko wtedy, gdy zmagamy się z bardzo poważnym problemem. Ważne, żeby nie było z tym związane piętno. Możliwość powiedzenia: «chcę porozmawiać z psychologiem» jest całkowicie naturalna i może działać profilaktycznie, zwłaszcza przed tak wymagającą misją”.
Strach i przygotowania do misji
„Szczerze mówiąc, jest we mnie mały znak zapytania. To coś zupełnie nowego i nie wiem, czy nazwałbym to dokładnie strachem.
Jako lekarz wiem jednak, co dzieje się z ciałem. Podczas startu działają na organizm ogromne siły, pojawia się naturalny niepokój, a potem następuje adaptacja do nowych warunków. Pierwsze dni mogą być trudne – z nudnościami, wymiotami i ogromnym zmęczeniem.
Z drugiej strony, przede mną poleciało już wielu astronautów, a ponieważ sam brałem udział od strony medycznej w takich misjach, dość dobrze wiem, czego się spodziewać. Wiedza, wiecie, jest w dużej mierze antidotum na strach”.
Grecki przedmiot w kosmosie – jaki to będzie?
„Każde państwo, które wysyła swoich przedstawicieli w kosmos, ma możliwość zabrania ze sobą czegoś własnego. Byłoby pięknie, gdybyśmy mogli wziąć ze sobą jakiś symboliczny przedmiot. Jako Grecja, mając szczęście reprezentować taką kulturę, uważam, że warto to zrobić.
W ten sposób moglibyśmy dodać wymiar wykraczający poza czysto naukowy. Zresztą mamy już wiele przykładów. Przypominają mi się choćby muzyka Vangelisa Papathanassíou i inne dzieła, które stały się pięknym mostem między tymi dwoma światami: kulturą i eksploracją kosmosu”.
Co w praktyce może polecieć w kosmos
„Żeby coś mogło polecieć w kosmos, obowiązują konkretne ograniczenia. Liczy się oczywiście objętość i masa – przedmiot musi być bardzo mały i lekki.
Analizuje się też materiały, z których jest wykonany. Coś może być niewielkie i lekkie, ale jeśli materiał jest łatwopalny albo nie spełnia wymogów bezpieczeństwa, nie zostanie dopuszczone.
Dlatego cała procedura zatwierdzania jest bardzo rozbudowana. Dotyczy to zarówno eksperymentów naukowych, jak i nawet ubrań, z których korzystają astronauci.
Dlatego na razie jest jeszcze trochę za wcześnie. Mam jednak nadzieję, że w kolejnych miesiącach uda się włączyć do tej misji coś greckiego”.
Korzyści dla Grecji
„Kiedy zaczynaliśmy tę inicjatywę, we współpracy z Ministerstwem Cyfrowego Zarządzania i ośrodkiem badawczym ELKETHE, analizowaliśmy badania i przykłady z innych krajów.
Sprawdzaliśmy, co zyskały na udziale w eksploracji kosmosu – technologicznie, gospodarczo, ale także w obszarze edukacji.
Równolegle trwa więc praca nad tym, by jak najbardziej zwiększyć korzyści dla Grecji w tych dziedzinach. Udział w misji kosmicznej nie dotyczy wyłącznie samego lotu. Może stać się katalizatorem dla rozwoju nauki, technologii, edukacji i innowacji”.