Śledź nas
Reklama

Wojna na Bliskim Wschodzie. USA i Iran eskalują ataki, sześć tankowców płonie w cieśninie Ormuz

Kobiety siedzą na ławce z widokiem na zakotwiczone statki towarowe w Cieśninie Ormuz, niedaleko Bandar Abbas, 13 listopada 2026 r.
Kobiety siedzą na ławce z widokiem na zakotwiczone statki towarowe w cieśninie Ormuz u wybrzeży Bandar Abbas, 13 listopada 2026 r. -  Prawo autorskie  AP Photo
Prawo autorskie AP Photo
Przez Peter Barabas & Euronews Persian & biuro w Dosze
Opublikowano dnia •Zaktualizowano
Udostępnij Obserwuj Euronews w Google
Udostępnij Close Button

Gwałtowny wzrost irańskich ataków na statki w cieśninie Ormuz oraz coraz częstsze wymiany ognia USA–Iran zbliżają region do wojny; przypływa trzeci amerykański lotniskowiec.

Stany Zjednoczone i Iran od niedzieli prowadzą coraz szersze naloty w gwałtownie narastającej spirali przemocy, a Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) poinformował, że w poniedziałek w cieśninie Ormuz eksplodowały kolejne dwa tankowce. Łącznie od niedzieli w tym akwenie zapaliło się sześć tankowców.

REKLAMA
REKLAMA

W niedzielę wieczorem wojsko USA przeprowadziło nowe naloty na irańskie wyrzutnie rakietowe w południowym Iranie, po tym jak irańskie siły zaatakowały amerykańską bazę w Bahrajnie i ostrzelały tankowce w cieśninie Ormuz. To poważna eskalacja w całym regionie, a na obszar operacyjny Dowództwa Centralnego USA (CENTCOM) dotarł już lotniskowiec USS Theodore Roosevelt, który dołącza do dwóch innych zespołów lotniskowcowych.

Iran w niedzielę przeprowadził atak dronem na radar w amerykańskiej bazie lotniczej Al Riffa, po wcześniejszych atakach na amerykańskie obiekty w Bahrajnie dzień wcześniej, wzmacniając groźby i demonstrując siłę wobec koncentracji wojsk USA w regionie. Iran miał też zaatakować tankowce w cieśninie Ormuz, co zwykle natychmiast wywołuje amerykańskie naloty na wojskową infrastrukturę przy irańskim wybrzeżu.

Wojsko USA odpowiedziało nocnymi uderzeniami na irańskie wyrzutnie w Bandar Lengeh i Siriku na południu Iranu, obejmując szerszy obszar niż w poprzednich cyklach ataków, przy jednoczesnym wzroście intensywności ognia po obu stronach.

Serwisy śledzące ruch lotniczy odnotowały znacznie większą obecność amerykańskich sił powietrznych nad Zatoką Perską niż w poprzednich tygodniach, a USA kontynuują wojskową rozbudowę.

Kolejne eksplozje tankowców w cieśninie Ormuz

IRGC podał w niedzielę, że dwa tankowce próbowały przepłynąć południowym szlakiem cieśniny Ormuz pod bezpośrednim nadzorem wojsk USA, gdy rzekomo natknęły się na miny morskie, które „rozświetliły niebo na godziny”, informowała irańska agencja Tasnim.

IRGC określił te działania jako odpowiedź na „nielegalną blokadę USA” i naruszanie irańskich przepisów w cieśninie Ormuz, ponownie ostrzegając koncerny naftowe, że południowy szlak w tym akwenie jest zaminowany.

W poniedziałek marynarka Iranu ogłosiła, że „naruszający przepisy” tankowiec zaczął płonąć po zderzeniu z miną morską na obszarze zamkniętym na wschód od cieśniny Ormuz i utracił zdolność manewrowania.

„Wyłączanie systemów śledzenia oraz nieuprawnione wchodzenie do zakazanych i niebezpiecznych akwenów naraża jednostki naruszające przepisy na poważne ryzyko” – stwierdziła irańska marynarka w oświadczeniu.

Nie wiadomo, czy chodzi o jeden z sześciu tankowców, o których pożarach informował IRGC, czy o osobny incydent. Doniesienia IRGC i armii o liczbie uszkodzonych jednostek oraz szczegółach wybuchów nie zostały niezależnie potwierdzone.

Kobieta trzyma plakat z wizerunkiem Najwyższego Przywódcy ajatollaha Modżtaby Chameneiego w Teheranie, 13 listopada 2026 r.
Kobieta trzyma plakat z wizerunkiem Najwyższego Przywódcy ajatollaha Modżtaby Chameneiego w Teheranie, 13 listopada 2026 r. AP Photo

Jednak brytyjska służba UK Maritime Trade Operations (UKMTO) wydała komunikat, w którym potwierdziła, że w poniedziałek nad ranem otrzymała zgłoszenia co najmniej jednego zdarzenia: tankowiec został trafiony „niezidentyfikowanym pociskiem”, gdy wypływał z cieśniny Ormuz.

„Zderzenie doprowadziło do pożaru w maszynowni” – podano w raporcie, dodając, że jak dotąd nie odnotowano ofiar, cała załoga jest bezpieczna, a „ocena uszkodzeń i skali szkód dla środowiska pozostaje na razie niejasna”.

Ceny ropy w poniedziałek wzrosły po serii incydentów z udziałem statków w cieśninie Ormuz.

Trzeci amerykański lotniskowiec dociera na Bliski Wschód

Lotniskowiec USS Theodore Roosevelt dotarł do rejonu operacyjnego CENTCOM, dołączając do zespołów lotniskowcowych USS George Washington i USS George H.W. Bush. To pierwszy raz od czasu wojny w Iraku, gdy USA mają trzy lotniskowce na Bliskim Wschodzie.

Wojsko USA kończy obecnie ogromną rozbudowę sił morskich i powietrznych: w regionie, w tym na Morzu Czerwonym, operuje około 19 okrętów wojennych USA, w tym niszczyciele i krążowniki rakietowe oraz inne jednostki.

Tymczasem „Wall Street Journal” cytuje analityków wywiadu USA, którzy przy niskim poziomie pewności oceniają, że Iran dysponuje obecnie od 1500 do 2500 pocisków, a także nowymi dronami i rakietami krótkiego zasięgu, podczas gdy izraelscy wojskowi szacują nowe możliwości Iranu na 1500 pocisków balistycznych.

Samoloty wojskowe stoją na pokładzie lotniczym lotniskowca USS Theodore Roosevelt typu Nimitz na Morzu Południowochińskim, 4 lipca 2024 r.
Samoloty wojskowe stoją na pokładzie lotniczym lotniskowca USS Theodore Roosevelt typu Nimitz na Morzu Południowochińskim, 4 lipca 2024 r. AP Photo

10 listopada Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) opublikował zdjęcie, na którym – jak twierdzi – widać szefa irańskich sił zbrojnych i dowódcę Sił Powietrzno-Kosmicznych IRGC oglądających tunele z pociskami i wyrzutniami. Określono je jako nowe podziemne „miasto rakietowe”.

Reżim irański podtrzymuje groźby wobec ewentualnych, szeroko zakrojonych ataków USA. Wojskowi powiedzieli w niedzielę portalowi Tabnak News, że „nowa ofensywna doktryna wojskowa Iranu oznacza, iż kraj nie będzie już ograniczać się do wyliczonego odwetu i przerwie spiralę eskalacji”, grożąc także bazom USA w Europie.

Sekretarz stanu USA Marco Rubio ostro zaatakował w niedzielę „irańskich duchownych szyickich”, stwierdzając, że „każdy problem na Bliskim Wschodzie, każdy poważny problem na Bliskim Wschodzie – Huti atakujący Arabię Saudyjską, szyickie milicje destabilizujące Irak, siły walczące, które wspierały Asada i doprowadziły do zniszczenia Syrii, Hezbollah w Libanie – gdziekolwiek spojrzeć, jest jeden wspólny mianownik: szyiccy duchowni Iranu i ich ekspansjonistyczna mentalność”.

„To niezwykle poważne, historyczne zagrożenie, którego nie można ignorować” – ostrzegł Rubio.

Były szef wydziału badań wywiadu wojskowego Izraela, Danny Citrinowicz, napisał na platformie X, że „obecna sytuacja w cieśninie Ormuz jest z natury niestabilna i nie może trwać w nieskończoność” oraz „że nawet jeśli żadna ze stron nie chce szerszej konfrontacji, obecna dynamika pcha obie w stronę eskalacji”.

„Dopóki Stany Zjednoczone utrzymują morską blokadę i próbują kierować tankowce na południowy szlak żeglugowy, Teheran będzie uznawał te działania za akt wojny” – powiedział ekspert ds. Iranu, dodając, że „Iran raczej nie zaakceptuje takiego stanu rzeczy na dłuższą metę. Zamiast tego będzie próbował podnieść koszty blokady poprzez kolejne ataki na tankowce i potencjalnie inne cele, zwłaszcza jeśli operacje wojskowe USA będą kontynuowane w rejonie Bandar Abbas” – stwierdził Citrinowicz.

„Między Waszyngtonem a Teheranem istnieje fundamentalna asymetria. Stany Zjednoczone mogą uważać, że są w stanie utrzymać blokadę przez dłuższy czas, ale Iran postrzega ją jako bezpośrednie zagrożenie dla swojej gospodarki, suwerenności i bezpieczeństwa narodowego. Dla irańskich władz przyjęcie blokady bez odpowiedzi oznaczałoby pogodzenie się z nową strategiczną rzeczywistością narzuconą przez Waszyngton. Reżim w Teheranie po prostu tak nie działa” – podsumował Citrinowicz.

Przejdź do skrótów dostępności
Udostępnij Obserwuj Euronews w Google

Czytaj Więcej

Iran odrzuca francuskie oskarżenia o cyberataki na lodówki

Bahrański sąd skazuje 64 osoby na dożywocie za rzekome związki z irańską Gwardią Rewolucyjną

Izraelska opozycja oskarża Netanjahu o próbę zamachu stanu