NATO znów jest w centrum uwagi: wojna Rosji z Ukrainą, groźby Donalda Trumpa. W większości krajów oceny są dobre, ale mocno się różnią.
W ostatnich latach rzadko zdarza się tydzień, w którym NATO nie trafia na czołówki gazet.
Pełnoskalowa inwazja Rosji na Ukrainę, która trwa już piąty rok, nadal pozostaje jednym z głównych priorytetów wojskowego sojuszu. NATO ponawia zapewnienia o niewzruszonym wsparciu dla Kijowa, a europejscy sojusznicy starają się wzmocnić swoje własne zdolności obronne.
Prezydent USA Donald Trump wykorzystał drugą kadencję, by wstrząsnąć NATO w posadach; od gróźb odebrania Danii Grenlandii i aneksji Kanady (oba te kraje należą do Sojuszu), po krytykę rzekomo niewystarczających wydatków obronnych innych państw oraz zapowiedzi, że może wyprowadzić USA z NATO.
Mimo to, w obliczu kryzysu NATO najwyraźniej dobrze radzi sobie w oczach opinii publicznej. Z badania Pew Research Center wynika, że większość obywateli państw członkowskich ma dobrą opinię o organizacji.
W większości z 13 badanych krajów NATO jest oceniane pozytywnie, szczególnie w Polsce (78 procent), Szwecji (74 procent), Niemczech (73 procent) i na Węgrzech (72 procent).
Pozytywnie wypowiada się o NATO także większość ankietowanych w państwach spoza Europy: w Kanadzie (67 procent) i w USA (57 procent).
Nie wszędzie obraz jest jednak taki sam. Hiszpanie są podzieleni: 48 procent ma negatywną opinię o NATO, a 44 procent – pozytywną. Wyraźna większość respondentów w Grecji i Turcji (po 59%) ocenia Sojusz negatywnie.
Od ubiegłego roku odsetek pozytywnych opinii o NATO spadł we Francji (-7 pkt proc.), we Włoszech (-6) i w USA (-3), wynika z danych Pew Research, natomiast w Grecji wzrósł o 8 punktów.
Różnice widać też między grupami społecznymi w poszczególnych krajach.
W USA ujawnia się wyraźny podział partyjny, odzwierciedlający widoczną niechęć administracji Trumpa do Sojuszu: 75 procent zwolenników Partii Demokratycznej ocenia NATO pozytywnie, wśród Republikanów Trumpa odsetek ten wynosi 42 procent.
Na Węgrzech 87 procent dorosłych w wieku 18–34 lat ma dobrą opinię o NATO, podczas gdy w grupie 50+ odsetek ten spada do 64 procent. Podobna tendencja pojawia się w Niemczech, Włoszech, Niderlandach i USA.
Rosja niepopularna w całej Europie
Badanie przyglądało się też opiniom na temat Rosji i prezydenta Rosji, Władimira Putina.
We wszystkich badanych państwach NATO przeważa negatywny obraz Rosji; najbardziej wyraźnie widać to w Szwecji (94 procent), Polsce (86 procent) i Niderlandach (85 procent).
W Turcji opinie są niemal równo podzielone: oceny negatywne minimalnie przeważają nad pozytywnymi (49 procent wobec 47 procent).
Jeśli spojrzeć na Europę jako całość, Rosja jest konsekwentnie niepopularna. Co najmniej sześciu na dziesięciu dorosłych w każdym badanym kraju europejskim ocenia ją negatywnie, w tym wyraźne większości, które mają bardzo negatywną opinię w Niderlandach, Polsce i Szwecji.
Podobnie wygląda to w przypadku samego Putina. Większość badanych w Europie i obu Amerykach deklaruje, że nie ma zaufania do niego, że będzie „postępował właściwie w sprawach międzynarodowych”.
Najniższy poziom zaufania wobec prezydenta Rosji odnotowano w Polsce, Szwecji, Hiszpanii i Niderlandach. Najwyższe odsetki osób ufających Putinowi pojawiły się w Turcji, Grecji i na Węgrzech, ale i tam stanowią wyraźną mniejszość (odpowiednio 39 procent, 35 procent i 33 procent).
Obywatele państw NATO podzieleni w ocenie Zełenskiego
Jeśli chodzi o oceny prezydenta Ukrainy, Wołodymyra Zełenskiego, obywatele państw NATO są w większości podzieleni, mimo utrzymującego się wsparcia Sojuszu dla Ukrainy.
Największe zaufanie do Zełenskiego deklarują Szwedzi (83 procent), Brytyjczycy (68 procent) i mieszkańcy Niderlandów (67 procent), natomiast Węgrzy (78 procent), Grecy (75 procent) i Turcy najczęściej mówią, że mu nie ufają.
Amerykanie nadal częściej ufają Zełenskiemu, niż mu nie ufają, mimo że relacje USA–Ukraina stały się znacznie bardziej niestabilne od powrotu Trumpa do Białego Domu. Połowa ankietowanych w USA stwierdziła, że ma zaufanie do Zełenskiego, 40 procent było przeciwnego zdania.