Gdy letnie fale upałów podnoszą temperaturę mórz do rekordowych wartości, w wodach Europy może rozkwitać mało znana bakteria. Na ile to groźne?
Nadejście lata i rosnąca temperatura powierzchni mórz sprzyjają rozwojowi niektórych bakterii.
REKLAMA
REKLAMA
Tak jest w przypadku Vibrio, bakterii, która naturalnie występuje w wodach przybrzeżnych, gdzie mieszają się wody słodkie i słone.
Czym jest Vibrio?
Vibrio to rodzaj bakterii wodnych, które najlepiej rozwijają się w umiarkowanie słonych wodach o łagodnym lub ciepłym klimacie.
Bakterie mogą wywoływać wibriozę u osób, które kąpią się w skażonej wodzie lub jedzą skażone owoce morza.
Chorobę wywołuje kilka gatunków bakterii z rodzaju Vibrio, z których część może powodować ciężkie zakażenia. Dwie odmiany (V. cholerae O1 i V. cholerae O139) odpowiadają za cholerę, jednak większość zakażeń nie jest aż tak poważna.
Należą do nich zakażenia pokarmowe po spożyciu surowych lub niedogotowanych małży oraz ciężkie zakażenia krwi, gdy bakterie wnikają do organizmu przez skaleczenia lub rany na skórze.
Jakie są symptomy zakażenia?
Objawy są bardzo zróżnicowane i zależą od drogi zakażenia.
Jeśli do zakażenia dochodzi podczas kąpieli w skażonej wodzie, Vibrio może wywołać zapalenie ucha oraz zmiany skórne w miejscu kontaktu z otwartą raną, takie jak zaczerwienienie, obrzęk i ból.
Nieleczone zakażenia ran mogą prowadzić do poważnych powikłań, takich jak martwicze zapalenie powięzi, zakażenie krwi, sepsa i amputacje kończyn – ostrzega Europejskie Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC).
Większość szczepów jest niegroźna, ale niektóre, na przykład Vibrio vulnificus, nazywana „bakterią zjadającą tkanki”, w rzadkich przypadkach mogą powodować ciężkie, a nawet śmiertelne zakażenia, zwłaszcza u osób z otwartymi ranami lub osłabioną odpornością.
Szczególnie narażone są osoby z osłabionym układem odpornościowym lub przewlekłymi chorobami wątroby.
Jakie są realne zagrożenia?
Zakażenia Vibrio w Europie wciąż należą do rzadkości, jednak – jak zauważa ECDC – w ostatnich latach kilka państw północnych nad Bałtykiem odnotowało ich wzrost.
Według tej agencji jest to szczególnie widoczne podczas lata z długotrwałymi falami upałów i podwyższoną temperaturą wody.
W 2018 roku zgłoszono 445 przypadków, ponad trzykrotnie więcej niż roczna mediana 126 przypadków notowana w latach 2014–2017.
ECDC zaleca unikanie spożywania surowych lub niedogotowanych małży, szczególnie ostryg, oraz upewnienie się, że owoce morza są dokładnie ugotowane.
Aby ograniczyć narażenie na kontakt z potencjalnie skażoną wodą, zaleca się unikanie kąpieli w wodach słonawych lub morskich, jeśli na skórze są otwarte rany, skaleczenia albo świeże przekłucia.
Gdzie w Europie występuje Vibrio?
Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) wskazuje, że w ostatnich 20 latach, wraz ze wzrostem liczby ekstremalnych zjawisk pogodowych, takich jak fale upałów, w Europie rośnie liczba zakażeń Vibrio, a na świecie oczekuje się również wzrostu poziomu tych bakterii w owocach morza.
Najwyższe stężenia Vibrio odnotowuje się w Morzu Bałtyckim, wodach przejściowych między Bałtykiem a Morzem Północnym oraz w Morzu Czarnym, a także w rejonach przybrzeżnych z dużymi ujściami rzek.
ECDC śledzi rozprzestrzenianie się bakterii za pomocą interaktywnej mapy (źródło w Angielski), aktualizowanej codziennie i zawierającej pięciodniową prognozę.