Wilno proponuje zakaz działalności publicznej dla osób wspierających Kreml i Mińsk oraz nowe restrykcje dotyczące zakupu nieruchomości w pobliżu obiektów strategicznych.
Litwa chce zaostrzyć ograniczenia wobec obywateli Rosji i Białorusi. Władze w Wilnie proponują zakaz prowadzenia działalności publicznej w kraju przez prokremlowskich działaczy, a także dodatkowe ograniczenia w zakupie nieruchomości położonych w pobliżu obiektów o strategicznym znaczeniu dla bezpieczeństwa państwa.
REKLAMA
REKLAMA
Projekt zmian, przygotowany przez litewskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych jako nowelizacja ustawy o środkach ograniczających w odpowiedzi na rosyjską agresję wojskową przeciwko Ukrainie, zakłada zakaz prowadzenia działalności publicznej w obszarach edukacji, nauki, kultury, sportu, sztuki i rozrywki przez osoby fizyczne i prawne z Rosji oraz Białorusi.
Ograniczenia miałyby dotyczyć tych, którzy popierali rosyjską wojnę przeciwko Ukrainie, pracowali na okupowanych terytoriach Ukrainy, wspierali represje w Rosji lub Białorusi albo odmawiają podpisania deklaracji potępiającej rosyjską inwazję.
Jak podkreśla litewski resort, celem zmian jest uniemożliwienie Moskwie i Mińskowi wykorzystywania działalności kulturalnej, edukacyjnej i sportowej jako narzędzia „miękkiej siły” do szerzenia propagandy i wpływania na opinię publiczną.
„Wprowadzenie takich ograniczeń pozwoli uniknąć sytuacji, w których współpraca w obszarze edukacji, nauki i szkolnictwa wyższego, kultury, sztuki i rozrywki byłaby wykorzystywana do kształtowania przychylnego obrazu trwającej agresji, szerzenia ideologii państw-agresorów oraz legitymizowania upolitycznionej i manipulacyjnej działalności reżimów Kremla i Mińska” – powiedział rzecznik litewskiego MSZ w rozmowie z Euronews.
Dodał, że proponowane rozwiązania mają również „wzmocnić odporność społeczeństwa litewskiego na zagrożenia informacyjne”.
Ministerstwo zaznacza, że nowe przepisy zapewniłyby władzom wyraźniejszą podstawę prawną do podejmowania spójnych decyzji na podstawie obiektywnych kryteriów, zamiast każdorazowej, doraźnej oceny poszczególnych przypadków.
Zaostrzone przepisy dotyczące nieruchomości
Projekt przewiduje również zaostrzenie obowiązujących ograniczeń dotyczących nabywania nieruchomości. Zgodnie z obecnym prawem obywatele Rosji, którzy nie posiadają stałego ani czasowego zezwolenia na pobyt na Litwie, już teraz nie mogą kupować nieruchomości.
Po zmianach zakaz objąłby również Rosjan posiadających zezwolenie na pobyt, ale tylko w odniesieniu do nieruchomości położonych w pobliżu infrastruktury uznanej za kluczową dla bezpieczeństwa państwa lub w sąsiedztwie terenów wojskowych. Takie same ograniczenia miałyby obowiązywać obywateli Białorusi.
Zdaniem władz w Wilnie celem jest „znaczące” ograniczenie ryzyka, że nieruchomości położone w pobliżu wrażliwych obiektów będą wykorzystywane do działalności wywiadowczej, obserwacji lub innych wrogich działań.
W ten sposób Litwa dołączyłaby do kilku państw regionu, które wprowadziły podobne rozwiązania.
Estonia już ogranicza możliwość nabywania nieruchomości przez obywateli państw trzecich, w tym Rosji i Białorusi, na wybranych obszarach istotnych z punktu widzenia bezpieczeństwa narodowego. Łotwa wprowadziła zakaz nabywania nieruchomości na terenie całego kraju przez obywateli Rosji i Białorusi, natomiast Finlandia od 2025 roku nie wydaje obywatelom tych państw zgód na nabycie nieruchomości.
Jeśli litewski parlament przyjmie proponowane poprawki, a następnie podpisze je prezydent Litwy Gitanas Nausėda, nowe przepisy wejdą w życie 1 stycznia 2027 roku.