Marjane Satrapi zdobyła międzynarodową sławę dzięki autobiograficznej powieści graficznej „Persepolis”, którą następnie współtworzyła jako film animowany. Obraz, zaprezentowany premierowo na festiwalu w Cannes w 2007 roku, otrzymał nominację do Oscara.
Francusko-irańska pisarka i ilustratorka Marjane Satrapi, znana przede wszystkim z autobiograficznej powieści graficznej „Persepolis” oraz jej ekranizacji z 2007 roku, zmarła w Paryżu w wieku 56 lat.
Informację o jej śmierci przekazali rodzina i przyjaciele. W opublikowanym oświadczeniu napisali:
„Marjane Satrapi zmarła ze złamanego serca, niewiele ponad rok po śmierci Mattiasa Ripy – swojego męża i miłości życia”.
Mattias Ripa, producent, aktor i scenarzysta, zmarł 8 kwietnia 2025 roku.
Satrapi przyszła na świat 22 listopada 1969 roku w Raszcie, w południowo-zachodnim Iranie. Przez całe życie pozostawała otwartą krytyczką teokratycznego reżimu rządzącego jej ojczyzną.
Międzynarodową sławę przyniosło jej „Persepolis” – autobiograficzne dzieło opowiadające o dzieciństwie autorki w Teheranie oraz dorastaniu w rzeczywistości naznaczonej restrykcjami wprowadzonymi przez islamskie władze Iranu po rewolucji z 1979 roku. W późniejszych latach rodzice wysłali ją do Europy, gdzie rozpoczęła życie na emigracji.
Komiks został później zaadaptowany na pełnometrażowy film animowany, który Marjane Satrapi wyreżyserowała wspólnie z Vincent Paronnaud. „Persepolis” miało swoją premierę podczas Festiwalu Filmowego w Cannes w 2007 roku, gdzie zdobyło Nagrodę Jury ex aequo z filmem Silent Light („Ciche światło”).
Następnie „Persepolis” zostało wybrane jako francuski kandydat do Oscara w kategorii najlepszego filmu międzynarodowego podczas 80. ceremonii wręczenia Nagród Akademii. Produkcja otrzymała również nominację do Oscara dla najlepszego pełnometrażowego filmu animowanego. Dzięki temu Marjane Satrapi przeszła do historii jako pierwsza kobieta nominowana w tej kategorii.
Do najważniejszych dzieł Marjane Satrapi należy również powieść graficzna„Kurczak ze śliwkami”(„Poulet aux prunes”), którą przeniosła na ekran jako film fabularny, ponownie współreżyserując go z Vincent Paronnaud. W jej dorobku znalazły się także czarna komedia grozy The Voices z Ryanem Reynoldsem w roli głównej oraz Radioactive – biograficzny obraz poświęcony życiu Marii Skłodowskiej-Curie.
Jej ostatnim komiksem była wydana w 2024 roku „Woman, Life, Freedom”. Dwa lata wcześniej aktywnie wspierała protesty wywołane śmiercią Mahsa Amini, podkreślając, że ruch „Kobieta, życie, wolność” stanowi prawdziwą rewolucję kulturową.
Satrapi osiedliła się we Francji w 1994 roku, a dwanaście lat później otrzymała francuskie obywatelstwo. W 2025 roku odmówiła przyjęcia Legii Honorowej, zarzucając francuskim władzom „hipokryzję” w prowadzeniu polityki wobec Iranu.
Spoczywaj w pokoju, Marjane Satrapi (1969–2026). Jej twórczość pozostanie jednym z najważniejszych świadectw życia w cieniu rewolucji, emigracji i walki o wolność.