Parlament Europejski przyznał filmową nagrodę LUX obrazowi „Sorda” („Głucha”) Evy Libertad i Miriam Garlo, które przeniosły na ekran swoją wyjątkową więź.
Film Sorda (Deaf) Evy Libertad zdobył Nagrodę Publiczności LUX Parlamentu Europejskiego, przyznawaną przez obywateli państw UE i europosłów. Decyzję ogłosiła we wtorek w Brukseli wiceprzewodnicząca Parlamentu, Sabine Verheyen.
REKLAMA
REKLAMA
Film, jeden z ulubionych filmów 2025 roku według Euronews Culture, został wybrany spośród czterech konkurentów: It Was Just An Accident, Christy, Sentimental Value (Affeksjonsverd) oraz Love Me Tender.
Sorda opowiada o niesłyszącej matce, Ángeli, która mierzy się z rzeczywistością wychowywania dziecka w świecie, który nie jest do niej dostosowany. Film porusza tematy niepełnosprawności, włączenia społecznego, płci i rodzicielstwa.
Jej relacja z partnerem, Héctorem, po narodzinach dziecka wywraca się do góry nogami. Narodziny przynoszą radość, ale także poważne wyzwania dla pary.
„Zbudowali tę ‘bańkę miłości’, która wydaje się niezniszczalna, gdzie świetnie się porozumiewają. Ale to działa tylko wtedy, gdy są sami” – powiedziała w rozmowie z Euronews reżyserka Eva Libertad. „Kiedy pojawia się dziecko, ta bańka pęka i relacja musi się otworzyć. Ángela widzi, jak zmienia się koncentracja Héctora: wcześniej był tylko dla niej, nagle jest także dla ich dziecka, a ich córka jest słysząca”.
Dla bohaterki to kolejne wyzwanie. „Pojawiają się nowe lęki: jako matka i jako niesłysząca kobieta zaczyna myśleć, że nie nadąży za córką w świecie słyszących, bo sama nie słyszy”.
W recenzji filmu Sorda w dziale Euronews Culture napisaliśmy: „Poświęcając czas na przedstawienie widowni kochającej się pary i ich wspierającej grupy przyjaciół, Libertad sprawia, że los jej bohaterów staje się dla widzów naprawdę ważny. Jej film w znakomity sposób mierzy się ze skomplikowanymi emocjami i z samotnością wynikającą z dyskryminacji instytucjonalnej”.
Dodaliśmy: „Przede wszystkim film oddaje sprawiedliwość konkretnej społeczności, a jednocześnie potrafi opowiedzieć w uniwersalny sposób o znaczeniu komunikacji i odnalezienia własnej wspólnoty. To jedno z tych rzadkich dzieł, które potrafi napełnić serce, złamać je, a potem złożyć na nowo – i ani razu nie popada przy tym w melodramat. Triumf”.
Opowieść o siostrzeństwie
Historia opowiedziana w filmie nawiązuje też do osobistego życia Libertad, bo odtwórczyni roli Ángeli, Miriam Garlo, jest jej siostrą.
„Miriam urodziła się słysząca. Straciła słuch, gdy miała siedem lat, ale moi rodzice nigdy nie usłyszeli od lekarzy, że jest niesłysząca. Wtedy miała 60-proc. ubytek słuchu, który z czasem się pogłębił” – opowiada reżyserka.
„Jak wielu niesłyszących, całe życie czytała z ruchu warg i nieustannie starała się dostosować, znaleźć dla siebie miejsce w społeczeństwie skrojonym pod osoby słyszące” – mówi Libertad, wyjaśniając, że jej siostra nauczyła się języka migowego i weszła do społeczności osób niesłyszących dopiero w wieku 30 lat. „Byłam wtedy przy niej i przeszłyśmy tę drogę razem”.
Ta silna więź między siostrami odbija się także w głównych bohaterach filmu.
„Ta para, którą stworzyłam, nie jest lustrzanym odbiciem, raczej odzwierciedleniem relacji z moją siostrą. Zawsze powtarzam, że Héctor jest w pewnym sensie moim zwierciadłem. Włożyłam w tę postać dużo siebie – wszystkie te niezręczne sytuacje i emocje, których doświadczałam przez całe życie w relacji z Miriam” – wyjaśnia Eva Libertad.
Sorda została w Hiszpanii bardzo dobrze przyjęta. Film rzetelnie pokazuje doświadczenia konkretnej społeczności, a jednocześnie potrafi opowiedzieć w uniwersalny sposób o znaczeniu komunikacji.
Jak tłumaczy reżyserka w rozmowie z Euronews, wszystkie sceny oparto na prawdziwych sytuacjach, których doświadczyły osoby niesłyszące, włącznie z tą, gdy Ángela rodzi bez wsparcia partnera i nie jest w stanie zrozumieć, co mówi położnik.
„Wszystkie kobiety, z którymi rozmawiałam, łączyło jedno: poród był dla nich traumatycznym doświadczeniem. Pokazałam na ekranie prawdziwe momenty z porodów, którymi podzieliły się ze mną” – mówi Libertad.
Po obejrzeniu tej rozdzierającej serce sceny władze regionu Murcja (w południowej Hiszpanii, skąd pochodzi reżyserka) postanowiły wprowadzić w regionalnym szpitalu protokół postępowania wobec niesłyszących matek.
„W Hiszpanii już coś się zmieniło dzięki temu filmowi” – podkreśla Libertad.