Mediana majątku netto osób w wieku 16–34 lat mocno się różni; w strefie euro wynosi 24,6 tys. euro. Ekspert wskazuje na wsparcie rodziny i posiadanie domu jako główne źródła różnic między krajami.
Młodzi Europejczycy zderzają się z trudną rzeczywistością finansową. Wysokie czynsze, drogie mieszkania i rosnące koszty życia sprawiają, że wielu osobom poniżej 35. roku życia trudniej jest odkładać pieniądze, inwestować lub kupić pierwsze własne lokum.
W części państw wyższe płace, dostępne cenowo mieszkania czy wsparcie rodziny pomagają młodszym gospodarstwom domowym szybciej budować majątek. W innych ograniczone możliwości zatrudnienia i wysokie koszty mieszkaniowe sprawiają, że wielu młodych ma niewiele więcej niż skromne oszczędności.
Gdzie więc mieszkają najzamożniejsi młodzi Europejczycy? I jakim majątkiem dysponują osoby w wieku od 16 do 34 lat?
Mediana majątku netto osób w wieku 16–34 lata w strefie euro wynosi 24 600 euro – wynika z badania Household Finance and Consumption Survey (HFCS) Europejskiego Banku Centralnego, opublikowanego w połowie 2026 roku. To zaledwie 18 proc. ogólnej mediany majątku netto, sięgającej 140 100 euro.
Wśród 22 europejskich krajów, dla których dostępne są dane, mediana majątku netto w tej grupie wiekowej waha się od 5 700 euro w Finlandii do 257 500 euro na Malcie.
„W przypadku młodych dorosłych różnice majątkowe są szczególnie wymowne, bo osoby w wieku 16–34 lata zazwyczaj nie miały jeszcze wiele czasu, by zgromadzić znaczący majątek z własnych zarobków” – mówi prof. Fabian Pfeffer z Uniwersytetu Ludwika i Maksymiliana w Monachium, założyciel Munich International Stone Center for Inequality Research, w rozmowie z Euronews Business.
„Dlatego widząc duży majątek w młodych gospodarstwach domowych, powinniśmy ostrożnie podchodzić do tłumaczenia go wyłącznie indywidualną dyscypliną oszczędzania”.
Z wyjątkiem wyraźnie odstającej Malty mediana majątku netto osób w wieku 16–34 lata przekracza 100 tys. euro tylko w Luksemburgu (135 tys. euro). Belgia zajmuje trzecie miejsce, z wynikiem bliskim temu poziomowi – około 97 200 euro.
Wysoki majątek mimo niskich zarobków
Na kolejnych miejscach jest Chorwacja z medianą 82 000 euro. To zaskakująco wysoki wynik, biorąc pod uwagę pozycję kraju w zestawieniach rocznych zarobków netto. Według Eurostatu roczne zarobki netto samotnej osoby bez dzieci wyniosły w Chorwacji w 2025 roku 17 256 euro.
To wartość dla całej populacji, nie tylko dla grupy 16–34 lata.
Wysoka mediana majątku netto młodych osób odnotowywana jest także w Słowacji (74 600 euro), Estonii (62 200 euro), Czechach (59 900 euro) i na Litwie (59 600 euro), mimo że roczne zarobki netto w tych krajach pozostają zdecydowanie poniżej średniej unijnej.
Młodzi Włosi mają trzykrotnie więcej majątku niż młodzi Niemcy
Wśród czterech największych gospodarek UE najwyższą medianę majątku netto osób w wieku 16–34 lata odnotowano we Włoszech – 53 500 euro. To wyraźnie więcej niż we Francji (27 700 euro) i w Hiszpanii (23 700 euro). Najniższym majątkiem dysponują osoby poniżej 35. roku życia w Niemczech – zaledwie 17 600 euro. Oznacza to, że młodzi Włosi mają trzykrotnie więcej majątku niż ich rówieśnicy z Niemiec.
Finlandia i Grecja na końcu stawki
Grecja (9 900 euro) plasuje się tuż nad Finlandią (5 700 euro) na dole tabeli. Austria (13 400 euro) i Łotwa (16 900 euro) również wypadają gorzej niż Niemcy (17 600 euro), które zajmują piąte miejsce od końca.
Mediana majątku netto osób w wieku 16–34 lata wynosi 23 900 euro w Irlandii, 36 200 euro w Portugalii, 36 300 euro na Węgrzech i 40 900 euro w Niderlandach.
Rodzina i instytucje stoją za różnicami
Pfeffer podkreśla, że wczesny majątek mówi często mniej o tym, ile młodzi dorośli już zarobili, a więcej o otaczających ich strukturach. Chodzi m.in. o dostęp do mieszkań, kredytów hipotecznych, wsparcia rodziny, darowizn, spadków oraz o zadłużenie.
„W tym wieku wysoki prywatny majątek rzadko jest wyłącznie opowieścią o indywidualnym sukcesie. To także historia rodzinna i historia instytucji” – zaznacza.
Fabian Pfeffer zwraca uwagę, że wczesne wejście w posiadanie mieszkania często jest momentem przejścia od samych oszczędności do realnego majątku. Jednak zdobycie własnego lokum zwykle wymaga czegoś więcej niż dyscypliny i dobrego arkusza kalkulacyjnego.
„To wymaga dostępu do kredytu, stabilnych dochodów, przystępnych cen i bardzo często rodziców, którzy mogą pomóc w sfinansowaniu wkładu własnego albo przekazać nieruchomość bezpośrednio. W tym miejscu majątek rodzinny staje się cichym, ale bardzo silnym mechanizmem selekcji” – mówi.
Przekazywanie majątku zaczyna się znacznie wcześniej
Pfeffer podkreśla, że w młodym wieku znaczny majątek jest bardzo często powiązany z zasobami rodziców. Oczywiście młodzi dorośli mogą odkładać z własnych zarobków – i robią to. Jednak istnieją granice tego, ile majątku można realistycznie zgromadzić do 30. roku życia wyłącznie dzięki wynagrodzeniom, zwłaszcza na drogich rynkach mieszkaniowych.
Zaznacza, że przekazywanie majątku sprawia, iż część młodych osób zaczyna dorosłe życie o kilka kroków przed innymi – czasem z wkładem własnym do kredytu hipotecznego, czasem z odziedziczonym mieszkaniem, a czasem po prostu z poczuciem bezpieczeństwa, że w razie potrzeby mogą liczyć na pomoc rodziny.
„To oznacza, że nierówności majątkowe nie odtwarzają się tylko w momencie dziedziczenia pod koniec życia. Są reprodukowane dużo wcześniej – gdy młodzi dorośli wyprowadzają się z domu, studiują, podejmują pracę, zakładają rodziny lub próbują kupić mieszkanie” – podsumowuje.