Władze Uzbekistanu informują, że dzięki międzynarodowym partnerstwom do krajowej sieci włączono już 5600 MW mocy z OZE. Nowe inwestycje koncentrują się na magazynowaniu energii, infrastrukturze AI i dużych centrach danych wspierających transformację energetyczną.
Uzbekistan przyłączył do krajowej sieci 5600 megawatów mocy z elektrowni słonecznych i wiatrowych. Stało się to we współpracy z międzynarodowymi deweloperami, a rząd przyspiesza inwestycje w odnawialne źródła energii i infrastrukturę elektroenergetyczną.
Jak podkreśla prezydent Uzbekistanu Szawkat Mirzijojew, odnawialne źródła stanowią obecnie ok. 30 proc. krajowego miksu energetycznego. Władze chcą zwiększyć ich udział do 54 proc. do 2030 roku, bo zapotrzebowanie na prąd nadal rośnie.
„Dzięki projektom inwestycyjnym o wartości 35 mld dolarów (ok. 31 mld euro) produkcja energii elektrycznej wzrosła 1,5‑krotnie i sięgnęła 87 mld kilowatogodzin” – powiedział Mirzijojew.
Urzędnicy podkreślają, że rozbudowa ma wzmocnić bezpieczeństwo energetyczne, ograniczyć zależność od gazu ziemnego i wesprzeć rozwój przemysłu.
Projekty OZE i rozbudowa sieci
Międzynarodowe instytucje finansowe i prywatni deweloperzy wspierają projekty słoneczne, wiatrowe oraz inwestycje w infrastrukturę elektroenergetyczną w kilku regionach kraju.
Jednym z największych obecnie realizowanych projektów jest elektrownia słoneczna w Samarkandzie, finansowana przez Azjatycki Bank Rozwoju.
„Po zakończeniu budowy ta elektrownia słoneczna w Samarkandzie będzie produkować pół gigawata energii odnawialnej. To oznacza, że będzie największa w Azji Centralnej” – powiedziała Kanokpan Lao‑Araya, dyrektorka na Uzbekistan w Azjatyckim Banku Rozwoju.
„W przeszłości korzystali głównie z gazu ziemnego, a teraz chcą stawiać na nowe technologie, nowe sposoby wytwarzania energii, takie jak wiatr i słońce” – dodała.
Rząd inwestuje też w magazyny energii oraz modernizację sieci, aby zwiększyć możliwości przesyłu prądu i poprawić stabilność systemu.
Transformacja energetyczna powiązana ze sztuczną inteligencją i centrami danych
Równolegle władze rozbudowują infrastrukturę cyfrową powiązaną z sektorem energii, w tym laboratoria sztucznej inteligencji i duże centra danych.
W projekty te zaangażowana jest m.in. saudyjska grupa ACWA.
„Budujemy tu teraz centrum danych wykorzystujące sztuczną inteligencję. W parku IT w Taszkencie powstaje w pełni zielone centrum danych” – powiedział Muhammad Abunayyan, prezes ACWA.
„Zakończymy ten projekt pod koniec grudnia lub na początku stycznia” – dodał.
Urzędnicy podkreślają, że połączenie OZE z infrastrukturą cyfrową ma zaspokoić przyszły popyt związany ze sztuczną inteligencją i technologiami przetwarzania danych.
Zagraniczne inwestycje i reformy gospodarcze
Uzbekistan awansował o 14 pozycji w najnowszym indeksie wolności gospodarczej i po raz pierwszy trafił do kategorii gospodarek „umiarkowanie wolnych”.
W ostatnich latach wzrosły bezpośrednie inwestycje zagraniczne, zwłaszcza w sektor energetyczny, infrastrukturę i przemysł. Arabia Saudyjska stała się jednym z głównych partnerów kraju w procesie transformacji energetycznej.
„Rozpoczęliśmy tę współpracę w styczniu 2021 roku, a dziś obejmuje ona wszystkie sektory. Poważni i zaangażowani inwestorzy odniosą tu sukces. Nasze łączne inwestycje w Uzbekistanie przekraczają 26 mld dolarów” – powiedział Abunayyan.
Azjatycki Bank Rozwoju wspiera również rząd w tworzeniu ram partnerstwa publiczno‑prywatnego i mechanizmów finansowania, które mają zwiększyć udział sektora prywatnego w projektach infrastrukturalnych i energetycznych.