Prezydent Chin Xi Jinping i prezydent Rosji Władimir Putin prowadzą rozmowy w Shenzhen, dzień przed pierwszym w historii trójstronnym szczytem z prezydentem USA Donaldem Trumpem w tym południowym chińskim mieście.
Prezydent Chin Xi Jinping i prezydent Rosji Władimir Putin prowadzą rozmowy w Shenzhen, dzień przed bezprecedensowym trójstronnym szczytem z prezydentem USA Donaldem Trumpem w tym południowochińskim mieście.
Chińskie i rosyjskie agencje informacyjne podały, że obaj przywódcy rozpoczęli rozmowy w środę około południa.
To ich piąte spotkanie w tym roku. Jedno z wcześniejszych odbyło się w formie wideokonferencji.
Obawy o Ukrainę i podział stref wpływów
Czwartkowe spotkanie budzi niepokój w Kijowie i europejskich stolicach, że trzej przywódcy mogą zadecydować o przyszłości Ukrainy bez ich udziału i podzielić świat na nowe strefy wpływów.
Waszyngton początkowo zapowiadał, że Ukraina nie znajdzie się w agendzie, jednak Trump później stwierdził, że będzie omawiana. Xi uważa, że wojna nie dotyczy Chin.
Pekin zapowiedział jedynie, że przywódcy przeprowadzą „dogłębne rozmowy na temat ochrony pokoju na świecie i wzmacniania strategicznej stabilności w relacjach między głównymi mocarstwami” na marginesie szczytu Współpracy Gospodarczej Azji i Pacyfiku (APEC).
Zdaniem Waszyngtonu rozmowy mają objąć także wojnę z Iranem oraz rozbrojenie nuklearne, po wygaśnięciu w lutym dwustronnego traktatu USA-Rosja o broni jądrowej. Chiny od dawna twierdzą, że Stany Zjednoczone i Rosja powinny najpierw ograniczyć swoje znacznie większe arsenały, zanim Pekin zacznie rozmawiać o limitach własnego.
Putin i Xi zabierają głos na APEC
Inaugurując wydarzenie, Xi zaapelował o zacieśnienie międzynarodowej współpracy w dziedzinie sztucznej inteligencji i wolnego handlu. Zapowiedział, że Chiny będą prowadzić „głęboką reformę”, zaczynając od niższych ceł, szerszego dostępu do rynku oraz prac nad standardami regulacji i zarządzania.
Putin, ignorowany przez Zachód od czasu inwazji na Ukrainę w 2022 roku, powiedział uczestnikom APEC, że spodziewa się, iż trójstronne spotkanie okaże się „bardzo użyteczne”.
W sytuacji narastających ryzyk militarnych i politycznych, jak mówił, „pilnie potrzebna jest jedność zamiast podziałów… oraz dialog zamiast ultimatum”.
Twierdził też, że zachodnie sankcje poniosły porażkę, bo nie są w stanie całkowicie zatrzymać wzrostu ani zrujnować gospodarek państw uznawanych za rywali.
Trump w środę wciąż przebywał na Filipinach, gdzie brał udział w szczycie Stowarzyszenia Narodów Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN). Dzień wcześniej po raz pierwszy podczas swojej drugiej kadencji spotkał się z przywódcami państw formatu Quad z Australii, Japonii i Indii. Grupa jest powszechnie postrzegana jako przeciwwaga dla wpływów Chin w regionie.
Trump zapowiedział, że liczy na rozmowy w cztery oczy zarówno z Putinem, jak i z przywódcą Korei Północnej Kim Dzong Unem w Shenzhen. Dodał, że Kim „chciałby” spotkać się w Chinach.
Sekretarz stanu Marco Rubio, przemawiając w Manili, nie potwierdził spotkania z Kimem, ale podkreślił, że dialog jest jedyną drogą do rozwiązania problemów z Koreą Północną.
Podczas wizyty Trumpa protestowało około 2 tys. osób, niosąc transparenty z hasłami „Trump out now” i „Reject Pax Silica”, nawiązającymi do amerykańskiej inicjatywy dotyczącej łańcuchów dostaw dostaw kluczowych dla sztucznej inteligencji.