Operacja polskich służb i wojska na przełomie października i listopada miała zapobiec rosyjskiej prowokacji przy granicy z obwodem królewieckim – wynika z ustaleń "Rzeczpospolitej". Rosjanie planowali akcję, w której mogła zginąć duża liczba osób.
Służby rosyjskie planowały na przełomie października i listopada operację dywersyjną na terenie Polski, w pobliżu granicy z obwodem królewieckim. Scenariusz zakładał możliwe przekroczenie granicy oraz symulowany atak na obiekt znajdujący się również na terytorium Federacji Rosyjskiej – ustaliła "Rzeczpospolita". Operacja mogła zostać przeprowadzona pod obcą flagą, tak aby odpowiedzialnością za atak obciążyć Ukrainę.
Informacje zebrano od wysoko postawionych osób związanych ze służbami mundurowymi, znających kulisy prewencyjnej operacji prowadzonej w ostatnich dwóch tygodniach.
Ostrzeżenie przyszło od służb partnerskich, ale na możliwość prowokacji na granicy polsko-rosyjskiej wskazywali też analitycy polskich agencji wywiadowczych.
"Mieliśmy informacje o konkretnych obiektach, gdzie miało dojść do ataku. Rosjanie zakładali dużą liczbę ofiar" – mówi jeden z rozmówców "Rzeczpospolitej", który nie chce ujawnić dokładnie lokalizacji, które mogły stać się celem.
"To miało przypominać jakby prowokację gliwicką. Oczywiście ci, którzy przekroczyliby granicę, najpewniej zostaliby zastrzeleni, albo znaleziono by przy nich dowody wskazujące na to, że byli z Ukrainy. Celem było wstrzymanie pomocy dla Ukrainy" – mówi gazecie inne źródło.
Prowokacja gliwicka była operacją niemieckich służb przeprowadzoną 31 sierpnia 1939 r. w Gliwicach, której celem było stworzenie wrażenia, że to Polska dokonała agresji na Niemcy.
Niemieccy funkcjonariusze, przebrani za Polaków, zajęli radiostację w Gliwicach i nadali krótką audycję w języku polskim. W ramach operacji zabito także więźnia obozu koncentracyjnego, którego ciało miało posłużyć jako rzekomy dowód polskiego ataku. Incydent został wykorzystany przez nazistowskie Niemcy jako jeden z elementów propagandowego uzasadnienia rozpoczęcia II wojny światowej.
Rosyjscy oficerowie przy granicy
W kierownictwie polskich służb zapaliła się czerwona lampka, gdy po rosyjskiej stronie pojawili się oficerowie rosyjskich służb, którzy koordynują działania dywersyjne. Operacje dywersyjne i sabotażowe z terytorium Rosji planują i koordynują głównie funkcjonariusze GRU.
Nie ma pewności, czy zespół, który miałby dokonać dywersji, składałby się np. z obywateli Ukrainy mieszkających teraz w Polsce, czy przyjechaliby oni z innego państwa. Z ustaleń "Rzeczpospolitej" wynika, że podobne ostrzeżenia trafiły do służb państw bałtyckich: Litwy, Łotwy i Estonii.
Komendy z powiatów znajdujących się przy granicy z obwodem królewieckim pod koniec października zostały wzmocnione policjantami z innych regionów Polski właśnie z powodu tych doniesień.
Jak ustalili reporterzy, wzmocniono też placówki Straży Granicznej oraz wysłano w ten rejon dodatkowych funkcjonariuszy ABW. Na terenie województwa warmińsko-mazurskiego zostały zorganizowane ćwiczenia wojsk specjalnych. Skierowano tam też zespoły bojowe jednostek wojskowych GROM, NIL oraz AGAT m.in. z samolotami bezzałogowymi. Wcześniej ćwiczenia w tym regionie przeprowadzili żołnierze Wojsk Obrony Terytorialnej.
Jak podkreśla osoba znająca kulisy operacji, celem było odstraszanie, ale też potencjalne działanie wyprzedzające.
Siemoniak: zagrożenie oceniono jako realne
Koordynator służb specjalnych Tomasz Siemoniak został zapytany przez "Rzeczpospolitą", czy Rosjanie planowali w Polsce zamach terrorystyczny na obiekt, w którym mogła znajdować się duża liczba osób. Odpowiedział wymijająco.
"Nie znam odpowiedzi na takie pytanie, bo o to trzeba byłoby pytać Rosjan. A oni zwykle nie przyznają się do planowania takich działań. Nawet jeśli mamy takie informacje, to się nimi nie dzielimy. To możemy robić w przypadku faktów, gdy coś się zdarzyło bądź zostało udaremnione. Reszta jest jakąś formą spekulacji" – powiedział minister.
Siemoniak potwierdził jednocześnie, że odpowiednie działania zostały podjęte przez Straż Graniczną, policję i wojsko. Nie ujawnił jednak szczegółów.
W kontekście ćwiczeń wojsk specjalnych przeprowadzonych w pobliżu granicy minister przyznał, że istotnym elementem działań było odstraszanie.
"W mojej ocenie w tym przypadku wszystkie działania były adekwatne. Przesłanki wskazywały, iż zagrożenie zostało ocenione jako realne" – dodał.