Pięciu komisarzy z szefową dyplomacji UE Kają Kallas ostrzega, że irlandzkie cięcie o 17 proc. budżetu Global Europe osłabi pozycję UE, a szef Rady Costa szykuje kompromis na szczyt 26 listopada.
Komisarze europejscy odpowiedzialni za działania zewnętrzne UE sprzeciwili się proponowanym cięciom w instrumencie budżetowym Global Europe, ostrzegając, że poziom finansowania musi odpowiadać globalnym ambicjom Wspólnoty.
REKLAMA
REKLAMA
„Bez odpowiednich środków UE ryzykuje utratę wpływów na arenie międzynarodowej i większą podatność na czynniki zewnętrzne” – czytamy w ich liście, do którego dotarło Euronews. Autorzy podkreślają, że w ostatnich latach globalne otoczenie uległo głębokim zmianom.
List jest odpowiedzią na apel głównych negocjatorów Parlamentu ds. tego instrumentu, Michaela Gahlera (Niemcy/EPL) i Roberta Biedronia (Polska/S&D), po tym jak irlandzka prezydencja Rady UE zaproponowała cięcie programu o 17,4 proc.
Pod dokumentem podpisali się także szefowa dyplomacji UE Kaja Kallas oraz komisarze Marta Kos (ds. rozszerzenia), Dubravka Šuica (ds. regionu śródziemnomorskiego), Jozef Síkela (ds. partnerstw międzynarodowych) i Hadja Lahbib (ds. gotowości i zarządzania kryzysowego).
„Komisja zaproponowała ambitny budżet dla Global Europe, kluczowy, aby zapewnić wsparcie przedakcesyjne, promować interesy UE i państw partnerskich, wzmacniać współpracę, bronić wartości Unii i skutecznie reagować na kryzysy” – napisano w liście.
Przywódcy UE w dużej mierze odrzucili irlandzką propozycję podczas szczytu w ubiegły czwartek. Przewodniczący Rady Europejskiej António Costa ma przedstawić nową propozycję kompromisu przed nadzwyczajnym szczytem 26 listopada, a list wyraźnie ma pomóc wpłynąć na jej kształt.
Komisarze ostrzegają, że ograniczenie finansowania programu może mieć poważne konsekwencje dla UE i jej partnerów w obszarze bezpieczeństwa, stabilności, dobrobytu i migracji, a także osłabi zdolność Unii do budowania wzajemnie korzystnych partnerstw.
Autorzy zwracają też uwagę na stały spadek pomocy rozwojowej z krajów UE i innych dużych donatorów, takich jak USA. Ich zdaniem grozi to powstaniem w państwach partnerskich poważnych luk, które mogą mieć dotkliwe skutki.
Rozszerzenie to kolejny obszar, w którym instrument potrzebuje odpowiednich środków, zwłaszcza na wsparcie przedakcesyjne, które – jak zaznaczono – „musi być dostatecznie finansowane, aby trudne reformy były warte politycznych kosztów ponoszonych przez rządy”.
Za kluczowy dla bezpieczeństwa i dobrobytu UE przedstawiono także region od Afryki Północnej po Bliski Wschód i Zatokę Perską, szczególnie w kwestiach energii i migracji. Silne zaplecze finansowe jest tu uznawane za niezbędne, aby wiarygodnie mierzyć się ze skalą wyzwań.
Jak wskazano w liście, Unia musi utrzymać wiodącą rolę w Afryce Subsaharyjskiej, regionie Azji i Pacyfiku oraz Ameryce Łacińskiej, gdzie jej obecność wzmacnia stabilność, dywersyfikację łańcuchów dostaw i bezpieczeństwo gospodarcze.
„W skali globalnej potrzebne będą odpowiednie zasoby, aby potwierdzić przywódczą rolę Unii w kluczowych obszarach polityki. W przeciwnym razie rola UE jako rzecznika multilateralizmu, zwłaszcza w działaniach na rzecz klimatu, zostanie osłabiona, co podkopie także jej wiarygodność” – stwierdzono w liście.
Dla pięciu komisarzy ambitny budżet Global Europe ma też zasadnicze znaczenie w walce z nowymi zagrożeniami, takimi jak manipulacja informacją, ataki hybrydowe i zagrożenia dla bezpieczeństwa na morzu, a także w utrzymaniu elastyczności potrzebnej do szybkiego reagowania na kryzysy i zmieniające się priorytety.