Nowa analiza wskazuje, że krótko- i długotrwałe narażenie na zanieczyszczenie powietrza może zwiększać ryzyko myśli samobójczych i samobójstw.
Narażenie na zanieczyszczone powietrze może zwiększać ryzyko myśli samobójczych i śmierci w wyniku samobójstwa – zarówno w krótkiej, jak i w dłuższej perspektywie – co podkreśla wpływ czynników środowiskowych na zdrowie ludzi.
REKLAMA
REKLAMA
A nowa analiza (źródło w Angielski), opublikowana w czasopiśmie Journal of Epidemiology & Community Health, wskazuje, że krótkotrwałe narażenie na drobne pyły zawieszone (PM2,5 i PM10), a także długotrwałe narażenie na dwutlenek azotu (NO2) i PM2,5, wiąże się ze wzrostem ryzyka śmierci w wyniku samobójstwa, prób samobójczych oraz myśli samobójczych.
Badacze przeanalizowali ponad 40 badań dotyczących różnych rodzajów zanieczyszczenia powietrza, hałasu, światła i wody oraz ich związku ze śmiercią w wyniku samobójstwa, próbami samobójczymi i myślami samobójczymi.
Na całym świecie każdego roku z powodu samobójstwa umiera ponad 720 tys. osób. W Unii Europejskiej w 2023 roku z powodu celowego samookaleczenia zmarło ponad 48 tys. osób – wynika z najnowszych danych Eurostatu.
„Choć nie ma jednej przyczyny samobójstwa, opisuje się je jako zjawisko wieloczynnikowe, obejmujące liczne czynniki indywidualne i biologiczne, a także szersze uwarunkowania kulturowe i społeczne” – napisali autorzy.
Jak podkreślili, wyniki te poszerzają ogólne rozumienie roli, jaką narażenie na czynniki środowiskowe odgrywa w kształtowaniu ryzyka samobójstwa. Zaznaczyli jednak, że wpływ środowiska wciąż nie jest w pełni poznany.
Jak środowisko wpływa na zdrowie?
Analiza wskazuje na możliwe mechanizmy łączące zanieczyszczenie powietrza z samobójstwami. Na przykład zanieczyszczenie powietrza i wody powiązano z efektami neurologicznymi, w tym przewlekłym stanem zapalnym i neurotoksycznością, które mogą zaburzać funkcjonowanie mózgu oraz wpływać na nastrój i odporność na stres.
Ruch uliczny i inne źródła hałasu środowiskowego oraz zanieczyszczenia światłem również wiązano z wyższym poziomem stresu, m.in. poprzez zaburzenia rytmu okołodobowego.
„Najważniejszy wkład tego badania nie polega na wykazaniu, że zanieczyszczenia są bezpośrednią przyczyną zachowań samobójczych, lecz na przypomnieniu, że cierpienie psychiczne zawsze pojawia się w określonym kontekście” – powiedziała Susana Al‑Halabí, profesor psychologii na Uniwersytecie w Oviedo w Hiszpanii, która nie brała udziału w badaniu.
Dodała, że zanieczyszczenia przyczyniają się też do powstawania bardziej podatnych na kryzys środowisk społecznych, na przykład osiedli z gorszymi warunkami życia, niższą jakością środowiska, większym codziennym stresem czy wyższym poziomem nierówności.
Zdaniem autorów dalsze badania powinny skupić się na kumulatywnym wpływie tych czynników środowiskowych, aby lepiej zrozumieć ich rolę w kształtowaniu ryzyka samobójstwa.
„Wyniki te zwracają uwagę na kluczowe znaczenie uwzględniania narażenia na czynniki środowiskowe jako modyfikowalnych elementów ryzyka w działaniach na rzecz zapobiegania samobójstwom” – napisali.
Jeśli rozważasz samobójstwo i potrzebujesz rozmowy, skontaktuj się z Befrienders Worldwide (źródło w Angielski), międzynarodową organizacją prowadzącą linie pomocowe w 32 krajach. Wejdź na stronę befrienders.org, aby znaleźć numer telefonu dla swojego kraju.