Plan E1 zatwierdzony w ubiegłym roku przez Izrael ma dodatkowo odizolować okupowaną i zaanektowaną przez Izrael, w większości palestyńską, wschodnią Jerozolimę od Zachodniego Brzegu.
Przywódcy siedmiu państw, w tym czterech członków UE, potępili zakrojony na szeroką skalę projekt rozbudowy osiedli na Zachodnim Brzegu Jordanu i wezwali Izrael do zakończenia ekspansji na okupowanych terytoriach palestyńskich, po tym jak władze ogłosiły przetarg na budowę ponad 1200 domów w tym rejonie.
REKLAMA
REKLAMA
„W czasie poważnej destabilizacji na Zachodnim Brzegu Jordanu, przy bezprecedensowym poziomie przemocy ze strony osadników wobec ludności cywilnej oraz poważnych ograniczeniach nakładanych na palestyńską gospodarkę, ta decyzja budzi tym większy niepokój” – napisano we wspólnym oświadczeniu, wzywając Izrael, „aby natychmiast wycofał się z tych planów i zakończył rozbudowę osiedli na Zachodnim Brzegu Jordanu”.
Dokument podpisali przywódcy Francji, Niemiec, Włoch i Niderlandów oraz Wielkiej Brytanii, Norwegii i Kanady.
Plan E1 został zatwierdzony przez Izrael w ubiegłym roku i jeszcze bardziej oddzieliłby wschodnią Jerozolimę – okupowaną i anektowaną przez Izrael, zamieszkaną głównie przez Palestyńczyków – od Zachodniego Brzegu Jordanu.
Sekretarz generalny ONZ stwierdził też, że plan E1 stanowi „egzystencjalne zagrożenie” dla terytorialnie spójnego państwa palestyńskiego.
Minister spraw zagranicznych Belgii, Maxime Prevot, nazwał w czwartek przetargi „nie do przyjęcia” i ocenił, że projekt „poważnie podważyłby realność rozwiązania dwupaństwowego”.
Arabska dzielnica El Za'im na obrzeżach wschodniej Jerozolimy na Zachodnim Brzegu Jordanu, gdzie – jak zapowiada Izrael – powstaną nowe bloki mieszkalne, 21 sierpnia 2025 r.Arabska dzielnica El Za'im na obrzeżach wschodniej Jerozolimy na Zachodnim Brzegu Jordanu, gdzie – jak zapowiada Izrael – powstaną nowe bloki mieszkalne, 21 sierpnia 2025 roku.
Izrael broni swoich praw
Słowa potępienia Prevota powtórzył w oświadczeniu brytyjski minister spraw zagranicznych Ed Miliband, który zażądał zakończenia projektu i wstrzymania rozbudowy osiedli na Zachodnim Brzegu Jordanu; władze w Londynie wezwały także charge d'affaires Izraela.
Miliband powiedział, że przekazał ten komunikat bezpośrednio swojemu izraelskiemu odpowiednikowi, Gideonowi Sa'arowi.
Sa'ar oświadczył w czwartek, że odrzuca „w całości” oświadczenie Milibanda oraz „protekcjonalny ton jego słów”.
„Naród żydowski ma prawo żyć na całym terytorium Ziemi Izraela, tak jak Brytyjczycy mają prawo mieszkać w Londynie i w całym Zjednoczonym Królestwie” – napisał w serwisie X.
Sa'ar oskarżył też Wielką Brytanię o „obwinianie wyłącznie Izraela przy ignorowaniu palestyńskiego ekstremizmu”, który, jak stwierdził, podsyca antysemickie ataki na brytyjską społeczność żydowską.
Minister spraw zagranicznych Izraela Gideon Sa'ar podczas briefingu dla mediów w Berlinie, 5 maja 2026 r.Minister spraw zagranicznych Izraela Gideon Sa'ar podczas briefingu dla mediów w Berlinie, 5 maja 2026 roku.
„Decyzja rządu Wielkiej Brytanii, by zaszkodzić relacjom między naszymi krajami, jest głęboko niefortunna” – dodał, zapowiadając, że „Izrael będzie bronił swoich praw, swoich interesów i swoich obywateli”.
Izrael zatwierdził w sierpniu ubiegłego roku plany zagospodarowania około 12 kilometrów kwadratowych terenu, znanego jako E1, położonego tuż na wschód od Jerozolimy.
Projekt zakłada budowę około 3400 domów na wyjątkowo wrażliwym politycznie obszarze między Jerozolimą a izraelskim osiedlem Maale Adumim.
Jak podaje izraelska organizacja pozarządowa Peace Now, najnowszy przetarg obejmuje ponad 1200 mieszkań.
Według Peace Now izraelskie ministerstwo budownictwa opublikowało ogłoszenie przetargowe 18 sierpnia i od razu otworzyło je dla oferentów.
Oferty można składać do 19 października, czyli na tydzień przed wyborami w Izraelu zaplanowanymi na 27 października.
Organizacja poinformowała, że te mieszkania stanowią około jedną trzecią planowanej zabudowy w ramach projektu E1, i oskarżyła rząd o próbę przyspieszenia zobowiązań budowlanych przed głosowaniem.
Izrael poważnie ogranicza swobodę przemieszczania się Palestyńczyków z Zachodniego Brzegu Jordanu. Aby przekroczyć punkty kontrolne i wjechać do Jerozolimy Wschodniej lub do Izraela, muszą oni uzyskiwać specjalne zezwolenia władz.
W ubiegłym roku Wielka Brytania i Francja znalazły się wśród 21 państw, które potępiły zatwierdzenie przez Izrael projektu E1, uznając go za naruszenie prawa międzynarodowego i wzywając Izrael do wycofania tej decyzji.
Z pominięciem Jerozolimy Wschodniej na Zachodnim Brzegu Jordanu mieszka około 3 mln Palestyńczyków. Żyje tam także około 500 tys. izraelskich osadników.
Przemoc izraelskich osadników wobec Palestyńczyków nasiliła się po bezprecedensowym ataku z 7 października 2023 roku na Izrael, przeprowadzonym przez bojowników pod wodzą Hamasu ze Strefy Gazy.