Irlandia poddała priorytety prezydencji w UE internetowym konsultacjom publicznym; wyniki wyznaczają kierunek bardziej przejrzystego, inkluzywnego zarządzania w Europie.
Co sześć miesięcy inne państwo członkowskie Unii Europejskiej obejmuje przewodnictwo w Radzie Unii Europejskiej i kieruje negocjacjami w najważniejszych obszarach polityki unijnej.
REKLAMA
REKLAMA
Choć zachęca się do prowadzenia konsultacji społecznych z lokalnymi obywatelami na temat tego, jak dany rząd powinien sprawować prezydencję i na jakich zagadnieniach się skupić, poszczególne państwa w różny sposób angażują społeczeństwo.
Większość opiera się na ukierunkowanych, ograniczonych konsultacjach z lokalnym biznesem, środowiskiem akademickim i organizacjami pozarządowymi, a także na dialogu międzyinstytucjonalnym.
Irlandzki sposób prowadzenia dialogu ze społeczeństwem wyróżnia się jako bardzo przejrzysty, demokratyczny i inkluzywny model, który dał wszystkim zainteresowanym realną możliwość wniesienia wkładu.
Co więcej, cały proces podważa powszechne przekonanie, że państwo członkowskie ma niewielkie pole manewru, by w agendzie swojej prezydencji uwzględnić perspektywę krajową.
Założenia konsultacji
Irlandzkie konsultacje społeczne ruszyły 5 listopada 2025 r., czyli na osiem miesięcy przed rozpoczęciem irlandzkiej prezydencji, i trwały pięć tygodni oraz trzy dni, a spóźnione zgłoszenia przyjmowano jeszcze przez kilka dni po upływie terminu.
Informacja o konsultacjach pojawiła się na różnych platformach rządowych i pozarządowych, m.in. na stronach administracji oraz w komunikatach prasowych.
Od uczestników wymagano odpowiedzi na cztery obowiązkowe pytania dotyczące ich profilu, a następnie przedstawiono im pięć prostych pytań, na które mieli odpowiedzieć w maksymalnie 500 słowach:
- Pytanie 1: Jakie ogólne priorytety tematyczne Irlandia powinna wybrać na swoją prezydencję w Radzie Unii Europejskiej w 2026 r.?
- Pytanie 2: Na jakich konkretnych obszarach polityki i propozycjach legislacyjnych powinna się skupić irlandzka prezydencja Rady w 2026 r.? Jakie cele powinna sobie wyznaczyć w tych dziedzinach?
- Pytanie 3: W jaki sposób prace Rady w czasie irlandzkiej prezydencji mogą przynieść jak największą, pozytywną zmianę dla ludzi, firm i społeczności w całej UE?
- Pytanie 4: Jak najlepiej komunikować obywatelom wartości i korzyści płynące z członkostwa w UE oraz budować wśród nich poczucie współodpowiedzialności za irlandzką prezydencję w Radzie UE? Piąte pytanie miało formę otwartą i służyło zgłaszaniu dodatkowych uwag.
Wyniki konsultacji
W odpowiedzi na konsultacje napłynęły 484 zgłoszenia od osób prywatnych, organizacji społeczeństwa obywatelskiego, firm, środowiska akademickiego oraz organizacji reprezentacyjnych.
Jak pokazano w załączniku I do podsumowania konsultacji, irlandzka opinia publiczna za kluczowe uznała konkurencyjność (14,15 proc.), wartości (12,32 proc.) i zdrowie (11,46 proc.).
Jeśli chodzi o konkurencyjność, 57,8 proc. respondentów wskazało upraszczanie przepisów jako najważniejszy priorytet, a 36,2 proc. – rozwój technologiczny, innowacje i badania.
Pozytywne efekty
Otwarte, inkluzywne konsultacje pozwoliły irlandzkim decydentom lepiej poznać nastroje społeczne i odpowiednio kształtować swoje stanowisko. Jednocześnie zwiększyły świadomość obywateli i prawdopodobnie zachęciły ich do większego zainteresowania sprawami UE – tematem, który na ogół przyciąga niewielką uwagę.
Na uwagę zasługuje też prostota całej konstrukcji konsultacji.
Procedura zgłaszania opinii, czas trwania konsultacji oraz forma pytań były jasne i nieskomplikowane. Dzięki temu udział mogli wziąć przedstawiciele wszystkich środowisk, a nie tylko osoby już głęboko zaangażowane w sprawy unijne czy publiczne.
Na koniec warto podkreślić publikację otwartego, obszernego, 30-stronicowego podsumowania z dokładnym opisem uczestników i ich opinii. To przejrzysta praktyka, z której mogłyby czerpać zarówno poszczególne państwa członkowskie, jak i same instytucje UE.