Czy Alpy pozostaną niewyczerpanym źródłem wody dla Europy? W ramach projektu Waterwise gromadzona jest bezprecedensowa ilość danych z całego obszaru szczytów alpejskich, aby lepiej zrozumieć wrażliwość wysokogórskich strumieni, które zasilają główne rzeki kontynentu.
Według Międzyrządowego Zespołu ds. Zmian Klimatu ( Intergovernmental Panel on Climate Change, IPCC) topnienie lodowców alpejskich stanowi zagrożenie dla zaopatrzenia w wodę społeczności górskich oraz milionów ludzi mieszkających w dolnym biegu rzek. Szacuje się, że największe pasmo górskie Europy ociepla się mniej więcej dwa razy szybciej, niż wynosi średnia globalna.
REKLAMA
REKLAMA
Rezerwat przyrody Contamines-Montjoie, położony w pobliżu francuskiej strony Mont Blanc, jest jednym z obszarów pilotażowych transnarodowego projektu Waterwise, którego celem jest stworzenie modelu pokazującego, jak będą ewoluować alpejskie zasoby wodne w różnych scenariuszach klimatycznych oraz pod wpływem różnorodnych czynników, które będą oddziaływać na te ekosystemy w przyszłości.
Głównym celem projektu jest zniwelowanie przepaści między naukowcami a lokalnymi społecznościami, co pozwoli wspólnie opracować strategie zrównoważonego gospodarowania wodą.
„Chronimy tylko to, o czym wiemy”. „Celem tego projektu jest poszerzenie wiedzy, a tym samym zwiększenie ochrony” – mówi Geoffrey Garcel, kierownik rezerwatu, który wspiął się na Plan Jovet, gdzie w pobliżu nieistniejącego już lodowca znajdują się dwa jeziora. Podobnie jak wiele innych zlewisk, jest to obszar trudno dostępny, więc gromadzenie danych dotyczących stanu wody może stanowić wyzwanie.
Celem projektu Waterwise jest zebranie obszernego zbioru istniejących informacji oraz uzupełnienie brakujących danych poprzez badania terenowe i instalację lekkich czujników, zwanych „inteligentnymi kamieniami”, umieszczanych w korytach rzek. Zebrane dane obejmują informacje dotyczące ilości wody, stanu ekologicznego oraz temperatury. Są one zestawiane z danymi społeczno-gospodarczymi, dotyczącymi m.in. rolnictwa, produkcji energii i turystyki.
Rezerwat Contamines-Montjoie co roku przemierzają tysiące turystów pokonujących słynną trasę „Tour du Mont Blanc”. Latem stada krów pasą się przy górskich strumieniach. Francuska firma energetyczna EDF pobiera część wody, aby zasilić elektrownię w sąsiedniej dolinie. W ostatnich latach presja ta skłoniła rezerwat do podjęcia działań adaptacyjnych.
Dane zebrane za pośrednictwem programu Waterwise zostaną również wykorzystane do zasilenia ogólnodostępnego „cyfrowego zestawu narzędzi”, który może pomóc decydentom i zainteresowanym stronom ze społeczności alpejskich we wspólnym omawianiu środków adaptacyjnych niezbędnych do zapewnienia odporności ich terytoriów. Korzystanie z wiedzy podmiotów działających na obszarach górskich stanowi kolejny ważny element programu Waterwise.
Projekt Waterwise, którego całkowity budżet wynosi 2,69 mln euro, jest współfinansowany kwotą 1,61 mln euro z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. W projekcie bierze udział 12 partnerów z Francji, Niemiec, Szwajcarii, Austrii i Słowenii.