Po sześciu miesiącach przewodnictwa Cypr podsumował efekty swojej prezydencji w Radzie UE. Wśród najważniejszych osiągnięć znalazły się postępy w obronności, migracji i bezpieczeństwie lekowym.
Cypr zakończył swoje sześciomiesięczne przewodnictwo w Radzie Unii Europejskiej, przekazując prezydencję Irlandii.
W trakcie swojej kadencji skoncentrował się na pięciu kluczowych priorytetach: bezpieczeństwie, konkurencyjności europejskiej gospodarki, rozszerzeniu Unii, ochronie praw obywateli oraz przygotowaniach do nowych Wieloletnich Ram Finansowych.
Przez ostatnie pół roku prezydencja prowadziła intensywne negocjacje z Komisją Europejską, Parlamentem Europejskim i państwami członkowskimi.
Efektem były porozumienia w wielu strategicznych obszarach, a także odblokowanie kilku projektów legislacyjnych, które od lat pozostawały bez rozstrzygnięcia.
Bilans cypryjskiej prezydencji obejmuje zarówno postępy w procesie legislacyjnym, jak i działania wzmacniające odporność oraz konkurencyjność Unii Europejskiej.
Obrona i bezpieczeństwo
Jednym z najważniejszych priorytetów było zwiększenie zdolności obronnych Unii Europejskiej.
Prezydencja wspierała rozwiązania ułatwiające realizację strategicznych inwestycji, rozwój europejskiego przemysłu obronnego oraz sprawniejszy transfer sprzętu wojskowego między państwami członkowskimi.
Kontynuowano również prace nad mobilnością wojskową i rozwojem innowacyjnych technologii dla sektora obronnego.
Istotnym osiągnięciem były postępy nad pakietem Defence Readiness Omnibus V, który ma uprościć procedury administracyjne i przyspieszyć realizację projektów związanych z bezpieczeństwem.
Rozszerzenie
W czasie cypryjskiej prezydencji proces rozszerzenia Unii nabrał tempa.
Rozpoczęto negocjacje dotyczące pierwszego klastra tematycznego z Ukrainą i Mołdawią, a Albania oraz Czarnogóra zrobiły kolejne kroki na drodze do członkostwa.
Jednocześnie promowano instrument finansowy "Globalna Europa", który ma wspierać państwa partnerskie i kraje kandydujące w przygotowaniach do integracji z Unią Europejską.
Nieformalne spotkanie UE i partnerów regionalnych
Konkurencyjność i gospodarka
Znaczną część prac poświęcono zwiększeniu konkurencyjności europejskiej gospodarki. Priorytetem było ograniczenie obciążeń administracyjnych dla przedsiębiorstw oraz uproszczenie przepisów dotyczących MŚP, sztucznej inteligencji, przemysłu i jednolitego rynku.
Równolegle trwały negocjacje nad Wieloletnimi Ramami Finansowymi na lata 2028–2034 oraz utworzeniem Europejskiego Funduszu Konkurencyjności.
Wśród najważniejszych rezultatów znalazło się porozumienie dotyczące reformy unijnego kodeksu celnego oraz powołania Administracji Celnej UE.
Stosunki zewnętrzne i handel
Prezydencja przyspieszyła negocjacje umów handlowych z Mercosurem, Meksykiem i Szwajcarią.
Doprowadziła również do porozumienia w sprawie Gibraltaru oraz uzgodniła zasady udziału Zjednoczonego Królestwa w programie Erasmus+ i europejskim rynku energii.
Kontynuowano także prace nad reformą przepisów dotyczących kontroli zagranicznych inwestycji, mających zwiększyć bezpieczeństwo gospodarcze Wspólnoty.
Migracja, wymiar sprawiedliwości i prawa obywateli
W obszarze migracji osiągnięto porozumienie dotyczące wspólnego europejskiego systemu powrotów nieregularnych migrantów.
Równolegle prowadzono działania wzmacniające ochronę osób dorosłych oraz przeciwdziałające seksualnemu wykorzystywaniu dzieci.
Nowe regulacje migracyjne należą do najbardziej wymagających politycznie projektów procedowanych w ostatnich miesiącach.
Zdrowie i polityka społeczna
Jednym z najważniejszych sukcesów prezydencji było osiągnięcie porozumienia w sprawie ustawy o kluczowych lekach (Critical Medicines Act).
Nowe przepisy mają zwiększyć bezpieczeństwo dostaw leków i ograniczyć zależność Europy od dostaw spoza Unii.
Jednocześnie przyjęto rozwiązania wzmacniające ochronę pracowników oraz wsparcie dla osób dotkniętych restrukturyzacją przedsiębiorstw.
Trilog w sprawie ustawy o kluczowych lekach
Energia i transport
Prezydencja zakończyła negocjacje nad reformą przepisów dotyczących praw pasażerów linii lotniczych.
Kontynuowano również prace nad rozwojem europejskich sieci energetycznych oraz uproszczeniem procedur dla inwestycji energetycznych.
Rolnictwo i środowisko
W sektorze rolnym przyjęto rozwiązania wspierające producentów w obliczu rosnących kosztów nawozów oraz wzmacniające ich pozycję wobec uczestników rynku spożywczego.
Postępy odnotowano także w pracach nad zmianami w systemie handlu emisjami oraz nową strategią rozwoju europejskiej biogospodarki.
Uzgodniono również przepisy wzmacniające pozycję rolników w łańcuchu dostaw żywności oraz zmiany dotyczące norm emisyjnych dla pojazdów ciężkich.
Nieformalne spotkanie ministrów edukacji (EYCS)
Najważniejsze sukcesy legislacyjne prezydencji Cypru
- Ustawa o kluczowych lekach (Critical Medicines Act), wzmacniająca bezpieczeństwo dostaw i produkcję leków w Europie.
- Rozporządzenie ustanawiające wspólny europejski system powrotów nieregularnych migrantów.
- Zmieniona dyrektywa dotycząca zwalczania seksualnego wykorzystywania i wyzysku dzieci, dostosowana do wyzwań ery cyfrowej.
- Kontynuacja prac nad programem Erasmus+ na lata 2028–2034, wyznaczającym kierunki rozwoju europejskiej współpracy edukacyjnej.