Śledztwo dziennikarskie OpenLux ujawnia nowe spółki powiązane z najbogatszymi Hiszpanami, w tym firmami nieruchomościowymi Amancia Ortegi wartymi ponad 10 mld euro.
Pięć lat po pierwszych ustaleniach projektu „OpenLux” nowe śledztwo prowadzone przez globalną sieć dziennikarzy śledczych do spraw korupcji i przestępczości zorganizowanej OCCRP (źródło w Hiszpański) oraz francuski dziennik „Le Monde” ponownie przygląda się spółkom zarejestrowanym w Luksemburgu i tożsamości ich beneficjentów.
W śledztwie bierze udział zespół dziennikarzy z 16 redakcji międzynarodowych; w Hiszpanii jedynym partnerem i wyłącznym wydawcą materiałów jest portal InfoLibre (źródło w Hiszpański). Zespół analizuje, co stało się z częścią struktur biznesowych zidentyfikowanych w 2021 r., i ujawnia nowe przypadki związane z obywatelami Hiszpanii, którzy mają spółki w Wielkim Księstwie.
Na liście są przedsiębiorcy, arystokraci oraz osoby związane z hiszpańskim życiem politycznym, „które wybrały luksemburską nieprzejrzystość lub korzyści z tamtejszego systemu podatkowego dla swoich operacji finansowych”.
Od wnuka Pujola po Amancia Ortegę
Jednym z nazwisk pojawiających się w tej nowej odsłonie jest Jordi Pujol Gironès, wnuk byłego przywódcy Katalonii Jordiego Pujola. Według ustaleń dziennikarzy ma 50 proc. udziałów w Casa de Datos SCSp, luksemburskiej specjalnej spółce komandytowej prowadzonej wspólnie z włoskim wspólnikiem. Tego typu podmioty nie muszą składać rocznych sprawozdań finansowych, więc opinia publiczna nie ma wglądu w ich działalność ani inwestycje.
Śledztwo ponownie analizuje też spółki powiązane z Amanciem Ortegą. Założyciel Inditexu już w 2021 r. miał w Luksemburgu firmy wykorzystywane do zarządzania międzynarodowymi inwestycjami w nieruchomości. Jedna z nich, Adelphi Property Sàrl, właścicielka biurowca w centrum Londynu, została rozwiązana w grudniu 2024 r., po przeniesieniu aktywów do innej spółki z grupy w Wielkiej Brytanii.
Jak tłumaczyła wówczas grupa, „prawdopodobne jest, że budynek Adelphi zostanie przeniesiony do spółki z siedzibą w Wielkiej Brytanii, a luksemburska firma zostanie zlikwidowana” – i taki scenariusz ostatecznie zrealizowano.
Ponad 10 mld euro w aktywach
Inna analizowana spółka, Hills Place Sàrl, nadal działa z Luksemburga. Z jej sprawozdania za 2024 r. wynika, że posiada aktywa warte ponad 2,4 mld funtów szterlingów, czyli więcej niż 2,8 mld euro.
To jednak nie jedyna struktura powiązana z galicyjskim przedsiębiorcą. Z ustaleń dziennikarzy wynika, że Ortega jest obecnie beneficjentem rzeczywistym kolejnych dziewięciu spółek zarejestrowanych w Luksemburgu, z których większość należy do jego holdingu nieruchomościowego Pontegadea. Część z tych firm powstała już po pierwszych publikacjach „OpenLux”. Najnowsza, Pontegadea Logistics Holdings Sàrl, została wpisana do rejestru w kwietniu 2026 r.
Wśród tych spółek wyróżnia się Pontegadea Luxembourg Sàrl, która w sprawozdaniu za 2024 r. wykazała aktywa o wartości ponad 7 mld euro. Spółka kontroluje udziały w firmach z Luksemburga oraz innych krajów, w tym Stanów Zjednoczonych, Włoch i Irlandii.
Łącznie spółki, w których Ortega figuruje jako beneficjent rzeczywisty w Luksemburgu, zgromadziły aktywa warte ponad 10 mld euro – wynika z danych luksemburskiego rejestru handlowego przeanalizowanych przez autorów śledztwa.
Przedstawiciele szlachty, arystokraci i sportowcy
Śledztwo przygląda się też przedstawicielom hiszpańskiej szlachty, którzy wybrali Luksemburg do kierowania częścią swoich operacji finansowych. Wśród nich jest José Luis Cotoner Martos, markiz Bélgida, grand Hiszpanii i syn mentora Juana Carlosa I.
Z dokumentów, do których dotarli dziennikarze, wynika, że Cotoner ma 100 proc. udziałów w holdingu z siedzibą na obrzeżach Luksemburga, dysponującym aktywami przekraczającymi 27 mln euro. Został też w Hiszpanii skazany za oszustwa podatkowe.
Autorzy śledztwa zapowiadają (źródło w Hiszpański) ponadto, że w najbliższych tygodniach opublikują nowe informacje o „przedsiębiorcach, byłych wysokich urzędnikach, arystokratach, sportowcach i innych znanych osobach z Hiszpanii lub z nią związanych”, którzy prowadzą interesy za pośrednictwem struktur korporacyjnych w Wielkim Księstwie.