Podatek cukrowy przesunięto na początek 2028 roku i wejdzie w trzech etapach. Rząd na razie rezygnuje z podatku od plastiku. Planowana jest też obniżka podatku od prądu.
Po tygodniach sporów Unia i SPD uzgodniły kompromis w sprawie negocjacji budżetowych na 2027 rok. W kilku kwestiach koalicja musiała zmienić swoje pierwotne plany. Zwłaszcza w sprawie planowanych podwyżek podatków Unia przeforsowała swoje żądania. Inne projekty federalnego ministra finansów Larsa Klingbeila (SPD) będą jednak kontynuowane, częściowo dopiero w późniejszym terminie.
REKLAMA
REKLAMA
Najważniejsze zmiany dotyczą podatku od cukru, opłaty od plastiku oraz podatku od energii elektrycznej. Koalicjanci uzgodnili ponadto korekty w systemie świadczeń socjalnych i dodatkowe oszczędności w budżecie federalnym.
Podatek od cukru później, ale w trzech progach
Planowana opłata od napojów o wysokiej zawartości cukru nie zostanie wprowadzona 1 lipca 2027 roku, jak pierwotnie zakładano. Ma zacząć obowiązywać dopiero 1 stycznia 2028 roku. Tak uzgodniły – według informacji z kręgów koalicyjnych – kierownictwa frakcji CDU/CSU i SPD.
Zmieni się jednak sposób jej naliczania: podatek od cukru ma być pobierany nie w dwóch, lecz w trzech progach. Decydująca będzie zawartość cukru w napoju. Według informacji dziennika „BILD” przewidziano progi na poziomie 5, 7 i 9 gramów cukru.
Objęte byłyby m.in. lemoniady, mrożone herbaty, napoje energetyczne oraz napoje owocowe z dodatkiem cukru. Czyste soki owocowe nie mają podlegać tej opłacie.
Rząd federalny realizuje dzięki tej opłacie dwa cele. Z jednej strony ma ona przynieść dodatkowe wpływy, z drugiej – skłonić producentów napojów do obniżenia zawartości cukru w ich produktach. Dochody mają też pomóc odciążyć finansowo ustawowe kasy chorych.
Branża napojowa ocenia projekt krytycznie. Z punktu widzenia producentów ważniejsze jest tu uzyskanie dodatkowych dochodów niż zdrowotna funkcja regulacyjna podatku.
Podatek od plastiku na razie całkowicie odłożony
Minister finansów Klingbeil poniósł porażkę w sprawie planowanego podatku od plastiku: opłata od opakowań z tworzyw sztucznych nie zostanie wprowadzona w 2027 roku. Dowiedziała się o tym Niemiecka Agencja Prasowa z kręgów obu frakcji koalicyjnych.
Podatek miał pierwotnie obowiązywać od lipca 2027 roku i już w pierwszym roku przynieść budżetowi około 805 mln euro. W kolejnych latach zakładano wpływy rzędu około 1,5 mld euro rocznie.
Przewodniczący frakcji Unii Thorsten Frei (CDU) stanowczo sprzeciwiał się temu projektowi. Uzasadniał swój sprzeciw m.in. negatywnymi – jego zdaniem – skutkami gospodarczymi i ekologicznymi tej opłaty.
W samej SPD w ostatnim czasie również pojawiły się wątpliwości co do konkretnego kształtu podatku. W centrum krytyki były dodatkowe koszty i biurokratyczne obciążenia dla przedsiębiorstw.
Rezygnacja z podatku od plastiku oznacza jednak także rezygnację z istotnych wpływów, które Klingbeil uwzględnił już w swoich planach budżetowych. Jak długoterminowo zostanie zamknięta ta luka, pozostaje wyzwaniem dla polityki finansowej.
Podatek od win musujących nie wzrośnie
Z informacji „BILD” wynika, że nie dojdzie również do planowanej podwyżki podatku od win musujących. Zakładano podniesienie go o 20 proc. Przyniosłoby to państwu dodatkowo około 65 mln euro rocznie.
Tym samym Unia przeforsowała także to żądanie. Planowane dodatkowe obciążenie producentów i konsumentów na razie nie wejdzie w życie.
Obniżki podatku od energii elektrycznej dla wszystkich nie będzie
Ulga w kosztach energii elektrycznej, którą kanclerz federalny Friedrich Merz (CDU) wielokrotnie zapowiadał obywatelom, również na razie nie nastąpi.
Koalicja nie zdołała porozumieć się w sprawie ogólnej obniżki podatku od energii elektrycznej dla gospodarstw domowych i przedsiębiorstw. Według dotychczasowych wyliczeń taka decyzja kosztowałaby budżet federalny około 5 mld euro rocznie.
Jak dotąd ze zredukowanego podatku od prądu korzysta przede wszystkim przemysł wytwórczy oraz rolnictwo i leśnictwo. Rozszerzenie ulgi na wszystkich odbiorców zapowiedziano w umowie koalicyjnej.
Nie uzgodniono też podczas negocjacji budżetowych wyrównania tzw. „zimnej progresji podatkowej”, o co zabiegała Unia. Chodzi o to, by zapobiec dodatkowym obciążeniom podatkowym wynikającym z inflacji. Gdy płace rosną jedynie po to, by zrekompensować wyższe koszty życia, może mimo to przypaść wyższy podatek dochodowy. Bez odpowiedniego dostosowania taryfy podatkowej pracownikom zostaje w takiej sytuacji mniej pieniędzy „na rękę”.
Kolejna zerowa podwyżka w podstawowym zabezpieczeniu socjalnym
Również w sprawie świadczeń socjalnych osiągnięto kompromis. Stawki podstawowego zabezpieczenia socjalnego mają w ciągu najbliższych 18 miesięcy, do 30 czerwca 2028 roku, pozostać bez zmian.
Początkowo rozważano nawet obniżenie świadczeń o 5–7 euro. Do tego jednak nie dojdzie. Obecne kwoty pozostaną zamrożone.
Unia i SPD muszą wypełnić kolejne miliardowe luki w budżecie
Także w przypadku dodatku mieszkaniowego planowane oszczędności będą mniejsze, niż pierwotnie zakładano. Utrzymany ma być ponadto miesięczny natychmiastowy dodatek w wysokości 25 euro dla dzieci z rodzin o niskich dochodach.
Porozumienie na razie kończy wielomiesięczny spór wewnątrz koalicji. Nie rozwiązuje jednak wszystkich problemów finansowych. Rezygnacja z podatku od plastiku i z innych planowanych dochodów pozbawia budżet federalny znacznych środków.
Jednocześnie wydatki na politykę społeczną, obronność i infrastrukturę pozostają wysokie. Rząd federalny będzie więc musiał szukać dalszych możliwości oszczędności.